Kuluncak (İlçe)

Malatya’nın kuzeybatısında, etrafı yüksek dağlarla çevrili, huzur dolu bir yer hayal et.

Kuluncak, Dağların Arasındaki Kuytu Yuva

Burası, ismini rüzgârdan korunaklı yapısından alan ve doğanın kucağında saklanmış olan Kuluncak. Sen hiç kışın soğuğundan kaçıp sığınacak gizli ve güvenli bir yer aradın mı? Haydi, bu genç ama hikâyesi derin ilçeyi birlikte keşfedelim.

Ayvalıtohma Çayı (yapay zeka ile oluşturulmuştur)

Bir Kış Sığınağından İlçeye Yolculuk

Kuluncak’ın yerleşim hikâyesi aslında çok da eski değil; yaklaşık 100-120 yıl öncesine dayanıyor,. Eskiden yaylalarda yaşayan Başören, Konaktepe ve Karıncalık köyleri sakinleri, kışın dondurucu soğuklarından korunmak için burayı kullanırlarmış,

Burası hem su kaynaklarına yakın hem de dağların arasında korunaklı bir yer olduğu için sürüleriyle birlikte kışı burada geçirirlermiş, Zamanla bu "kışlık sığınak" o kadar sevilmiş ki, insanlar buraya kalıcı olarak yerleşmeye karar vermişler ve böylece Kuluncak’ın temelleri atılmış.

Kuytucak’tan Kuluncak’a

İlçenin isminin nereden geldiğini hiç merak ettin mi? Kuluncak, coğrafi yapısı nedeniyle oldukça kuytu, yani rüzgâra kapalı ve gizli bir alanda yer alıyor. Bu yüzden insanlar buraya önceleri "kuytu yer" anlamında "Kuytucak" demişler.

Zaman geçtikçe bu kelime söylene söylene bugün bildiğimiz ismi olan Kuluncak'a dönüşmüş.

Kuluncak, geçmişte bir süre Sivas iline bağlı kalmış, daha sonra ise Darende'nin bir kasabası olmuş, Takvimler 20 Mayıs 1990’ı gösterdiğinde ise resmen bir ilçe statüsü kazanarak Malatya’nın bir parçası haline gelmiştir.

Maden Kazı Alanı (yapay zeka ile oluşturulmuştur)

Toprağın Altındaki ve Üstündeki Hazineler

Kuluncak, denizden 1270 metre yükseklikte, dağlık ve engebeli bir arazi üzerine kuruludur, Toprakları tarım için biraz az olsa da, insanlar bu durumu bahçecilik yaparak bir avantaja çevirmişler.

Peki, bu dağların altında neler saklı biliyor musun? Kuluncak’ın toprakları adeta bir hazine sandığı gibidir! Dağların derinliklerinde demir, çinko, krom ve bakır gibi çok değerli madenler bulunur, Ayrıca ilçede çok eski bir gelenek olan el sanatlarından halıcılık da oldukça gelişmiştir.

Keşfedilecek Tarihî ve Şifalı Köşeler

Eğer bir gün yolun Kuluncak’a düşerse, görmen gereken çok ilginç yerler var:

• Şifalı Hamam: Alvar mahallesi yakınlarında bulunan ve Roma döneminden kaldığı sanılan bu hamamın suyunun, romatizma gibi hastalıklara iyi geldiği söylenir.
• Antik Mozaikler: Kaynarca köyünde yer alan mozaikli alan, binlerce yıl önce burada yaşayan insanların sanatını bize gösterir.
• Tarihî Türbeler: Mehmet Halife, Siyahi Baba ve Kabak Abdal türbeleri, ilçenin kültürel hafızasını koruyan önemli ziyaret yerleridir.

Zaman Yolculuğu

• 1934: Kuluncak, Darende ilçesine bağlanarak Malatya ilinin bir parçası oldu.
• 20 Mayıs 1990: Kuluncak resmen bir ilçe statüsü kazandı.
• 100-120 Yıl Önce: Yaylacı köylüler, kışı geçirmek için ilk kez buraya yerleşmeye başladılar.