Köken

Kelamıkibar (Arapça: كلام كبار, kelām kibār), Türkçeye Arapça kelām (“söz”) ve Arapça kibār (“büyükler”) kelimelerinin birleşmesiyle geçmiş bir ifadedir. Kelām-ı kibār tamlaması, “büyüklerin sözü” anlamına gelir; burada “büyük” kelimesiyle kastedilen, yaş, bilgi, deneyim veya toplumsal statü bakımından itibarlı kimselerdir. Terim, zamanla hikmetli, deneyimle sabit olmuş, atasözü değerinde özlü sözler için kullanılan bir ad haline gelmiştir.

Kullanım Alanları

• Atasözleri ve Deyimler Sözlüklerinde: Hikmetli ve kalıplaşmış sözleri tanımlamak için kullanılır.
• Edebi ve Tasavvufi Metinlerde: Büyük zatların, mürşitlerin veya alimlerin sözlerini nitelendirmek üzere tercih edilir.
• Sözlü Gelenek ve Halk Kültüründe: Nesilden nesle aktarılan, öğüt içeren özlü sözler için ağırlık ve saygınlık kazandırıcı bir ifade olarak.
• Dilbilim ve Terim Sözlüklerinde: Arapça kökenli terimlerin Türkçedeki yerleşik kalıp haline örnek olarak.
• Eğitim ve Hitabet Alanlarında: Anlam yoğunluğu taşıyan veciz sözlerin kaynağını belirtmek amacıyla kullanılır (“bu da bir kelamıkibardır”).