Mor Behnam Kilisesi

Mardin’in daracık, tarih kokan sokaklarında yürürken karşınıza taşlarla örülmüş devasa ve büyüleyici bir yapı çıkar. Burası tam 1500 yıldır ayakta duran Mor Behnam, yani bilinen diğer adıyla Kırklar Kilisesi. Bu kilise sadece bir ibadet yeri değil, aynı zamanda içinde binlerce hikâye barındıran dev bir tarih kitabına benzer haydi, bu taşların bize neler anlattığına birlikte bakalım.

Kilisenin ilk ismi olan Mor Behnam, 4. yüzyılda yaşamış olan Mor Behnam ve kız kardeşi Saro’dan gelir. Onlar, Süryani tarihinde çok sevilen ve saygı duyulan iki kardeşti. Peki, neden "Kırklar" da deniliyor?

Yıllar önce, "Kırk Şehitler" adıyla bilinen başka bir kilisedeki kutsal eşyalar buraya taşınmış. O günden sonra insanlar buraya "Kırklar Kilisesi" demeye başlamışlar. Yani bu yapı, hem iki kardeşin hatırasını hem de o kırk kişinin anısını kalbinde taşıyor.

^{Mor Behnam Kilises}i (Kültür ve Turizm Bakanlığı)

Kiliseye girdiğinizde sizi 12 tane kocaman ve güçlü sütun karşılar. Bu sütunlar, tavanı gökyüzünü tutarmış gibi büyük bir gururla taşır. Ama burayı asıl özel yapan şey, içerideki küçük ama değerli detaylardır. İçeride 400 yıllık, el emeğiyle süslenmiş ceviz ağacından kapılar bulunur. Ayrıca kök boyalarıyla yapılmış tam 1500 yıllık perdeler görebilirsiniz. Bu perdeler o kadar eskidir ki, sanki zamanın içinden süzülüp gelmiş gibidirler.Gümüş kandiller ve el yazması eski kitaplar da burayı bir müze gibi süsler.

Biliyor muydunuz? Mor Behnam Kilisesi sadece dua edilen bir yer değildi. 1799 yılında burada bir okul açılmıştı. Mardinli çocuklar uzun yıllar boyunca bu taş duvarların arasında ders çalıştılar, oyunlar oynadılar ve yeni bilgiler öğrendiler, 1928 yılına kadar bu binada eğitim verilmeye devam edildi.Yani bu avlularda eskiden sizin gibi çocukların sesleri yankılanıyordu.

Yıl 1293 bu tarih kilise için çok önemlidir. Çünkü o yıl, kilise Süryaniler için idari ve ruhani bir merkez hâline geldi. Yani o dönemde bölgedeki en önemli kararlar bu binadan alınıyordu.