Selimiye Vakıf Müzesi

Selimiye Vakıf Müzesi, Edirne’de bulunan ve dünya çapında ünlü Selimiye Camii külliyesi (yapı topluluğu) içinde yer alan tarihi bir müzedir. Tarihi eserlerin korunması ve sergilenmesi amacıyla kullanılan bu bina, Osmanlı döneminden günümüze ulaşan değerli vakıf eşyalarına ev sahipliği yapmaktadır. Müze, hem mimari yapısıyla hem de içinde barındırdığı binlerce yıllık kültürel mirasla ziyaretçilere geçmişin sanatsal zenginliklerini sunmaktadır.

^{Selimiye Vakıf Müzesinin İçi} (Kültür Portalı)

Müze olarak kullanılan bina, Osmanlı Padişahı II. Selim döneminde, 1575 yılında büyük usta Mimar Sinan tarafından inşa edilmiştir. Yapı aslında caminin bir parçası olan ve o dönemde "Dar’ül Kurra" adıyla anılan, Kur’an-ı Kerim’in güzel okunması için eğitim verilen bir okul bölümüdür. Kesme taştan yapılan bu binanın ortasında geniş bir avlu ve avlunun çevresinde kubbeli küçük odalar bulunur. Mimar Sinan, bu odayı camiye gelenlerin ders çalışması ve okuma yapması için özel bir sessizlik ve huzur sağlayacak şekilde tasarlamıştır.

Müzenin en değerli kısımlarından biri, "hat sanatı" adı verilen güzel yazı örneklerinin sergilendiği bölümdür. Burada el yazması kitaplar, devasa boyuttaki Kur’an-ı Kerimler ve padişahların onayını gösteren imzalı belgeler (fermanlar) yer alır. Bu eserler yazılırken kullanılan kamış kalemler, is mürekkebi adı verilen özel mürekkepler ve süslemede kullanılan altın varaklar müzede incelenebilmektedir. Bu bölüm, matbaanın olmadığı dönemlerde kitapların nasıl tek tek elle yazılarak birer sanat eserine dönüştüğünü somut bir şekilde göstermektedir.

Müze odalarında Osmanlı döneminden kalan çok ince işçilikli ahşap ve metal eşyalar sergilenmektedir. Caminin eski kapıları, sedef kakmalı (deniz kabuğuyla süslenmiş) çekmeceler ve üzerinde bitkisel motifler bulunan ahşap rahleler (kitap okuma masaları) bu koleksiyonun bir parçasıdır. Ayrıca camilerde aydınlatma amacıyla kullanılan, dökme demir veya tunçtan yapılmış büyük şamdanlar ve yağ kandilleri de müzede koruma altındadır. Bu eserler, o dönemdeki insanların hem dayanıklı hem de estetik eşyalar üretme konusundaki becerilerini yansıtmaktadır.

Selimiye Vakıf Müzesi, Türkiye’nin en zengin tarihi halı ve kilim koleksiyonlarından birine sahiptir. Yüzyıllar önce kök boyalarla renklendirilmiş yünlerden dokunan bu halılar, farklı şehirlerden ve vakıf camilerinden toplanarak buraya getirilmiştir. Halıların üzerindeki her bir geometrik şeklin ve desenin özel bir anlamı bulunur. Dokumacılar bu motiflerle bazen doğayı, bazen de kendi duygularını anlatmışlardır. Müze, bu narin eserlerin güneş ışığından ve nemden zarar görmemesi için özel iklimlendirme sistemleriyle korunmaktadır.

Günümüzden 451 yıl önce, 1575 yılında bir eğitim merkezi olarak inşa edilen bu taş yapı, 2007 yılında geçirdiği onarımla geçmişin sanat eserlerini koruyan modern bir müzeye dönüşmüştür.