Ana YazarAydın KUDAT13 Temmuz 2026 13:48

ORCID ID

0000-0002-8153-8181

“Amalek” halkı, son dönemde İsrail saldırganlığıyla birlikte tekrar gündeme gelmiştir. Eski Ahit’te İsrailoğulları’nın ebedi düşmanı olarak geçen Amalek halkı (1. Samuel 15:3), tamamen yok edilmesi gereken bir tehdit olarak sunulmuştur. Bu dinsel anlatı, Ekim 2023’te İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu tarafından doğrudan alıntılanmış ve “Amalek’in yaptıklarını hatırlayın” diyerek modern politik söyleme dahil edilmiştir. Bu alıntı, saldırıları dinsel bir arka plana oturtarak savaşın teolojik meşruiyetini pekiştirme işlevi görmüştür【1】. Netanyahu’nun bu nefret söyleminin İsrail halkı tarafından da benimsendiği açıkça görülmektedir. Yapılan anketlere göre İsrail’in Yahudi halkının neredeyse yarısı Gazze halkının tümüyle öldürülmesini, yüzde 82’lik bir çoğunluk ise Gazze’de yaşayan herkesin sürülmesini istemektedir (Middle East Eye, 2025).Netanyahu’nun söylemi yalnızca siyasi bir mesaj değil, aynı zamanda kutsal metinlerden türetilmiş bir görev çağrısı olarak okunmaktadır. Bu bağlamda, dini söylemin siyasal eylemi yönlendirdiği ve ideolojik çerçevede bir “kutsal savaş” kurgusu oluşturduğu görülmektedir. Filistinli araştırmacı Dr. Issam Sakhneeni’ye göre, “Amalek” göndermesi sadece sembolik değil, aynı zamanda “dinsel temelli bir soykırım eyleminin” zihinlerdeki dayanağıdır. Bu söylem, siyonist şiddetin kurucu metinlerle ilişkisini gözler önüne sermekte ve dini meşruiyet üzerinden yürütülen bir imha stratejisinin ipuçlarını vermektedir (Ghazzawi, 2024).Bu söylem yalnızca siyasi liderlerle sınırlı kalmamış, hahamlar da İsrail Savunma Kuvvetleri birliklerini ziyaret ederek askerleri dini açıdan motive etmeye çalışmıştır. Bazı hahamlar, Filistinlileri “Amalek halkı” ile özdeşleştirip kadın, çocuk demeden öldürülmelerini Tanrı’nın buyruğu olarak göstermeye çalışmıştır. İsrailli gazeteci Gideon Levy, Haaretz gazetesinde yayımlanan yazısında, bu hahamların sahada nasıl doğrudan dini gerekçelerle şiddeti teşvik ettiğini ayrıntılı olarak belgelemektedir (Shragai, 2008). İsrail’deki birçok önde gelen Mesihçi haham, Filistinlilerden sıklıkla “Kenanlılar”, “Filistîler” veya “günümüzün Amaleklileri” şeklinde söz etmektedir. Bu dilsel ve teolojik özdeşleştirme, modern politikaları meşrulaştırmak amacıyla eski kutsal anlatıları günümüz halklarına uygulayan ideolojik bir yaklaşımdır (Masalha & Isherwood, 2023: 60).Bu dini temelli söylem, uluslararası hukuk açısından da dikkati çekmiş ve Güney Afrika Cumhuriyeti’nin Uluslararası Adalet Divanı’nda İsrail’e karşı açtığı davada temel kanıtlardan biri olarak kullanılmıştır. Netanyahu’nun “Amalek” alıntısı, Güney Afrika tarafından “soykırım kastının göstergesi” olarak değerlendirilmiş ve mahkemeye sunulmuştur. Benzer şekilde Uluslararası Af Örgütü de İsrail’in üst düzey yetkililerinden gelen açıklamalarda “imha niyeti”ne işaret eden çok sayıda delil bulunduğunu ve özellikle dinsel referansların sivillere yönelik şiddeti teşvik ettiğini belirtmiştir (ICJ, 2025; Amnesty, 2024).Netanyahu ve diğer İsrailli yetkililer ile siyonist din adamlarının “Amalek” benzetmesini kullanmaları, şiddeti meşrulaştırma ve Filistinlileri insanlık dışı bir düşman gibi gösterme çabasıdır. Bu söylem, tarihi ve dini bağlamı çarpıtarak Filistinlileri dehumanize etmekte ve onlara yönelik ırkçı politikalar için zemin hazırlamaktadır. Ayrıca, Amalek anlatısı, İsrailli yöneticilere toplumdaki korkuları manipüle etme, iktidarlarını sürdürme ve nefret söylemini derinleştirerek barış ihtimalini tamamen ortadan kaldırma imkanı vermektedir. Böylece, siyonist İsrail rejimi orantısız güç kullandığında veya kitlesel imhaya【2】 yöneldiğinde iç muhalefet susturulabilmekte, dışarıdan da özellikle ABD’deki bazı Hristiyan grupların desteği alınabilmektedir. Sonuç olarak, Netanyahu gibi isimlerin Amalek retoriği, köktendinci şiddeti【3】 beslemekte, düşmanlığı meşrulaştırmakta ve şiddeti kutsallaştımaktadır. Bu söylem, insani değerleri aşındırmakta, kalıcı barışı engellemekte ve uluslararası hukuku ihlal etmektedir.