Ceza (31 Aralık 1976, Üsküdar, İstanbul), Türk rap müzisyeni, söz yazarı ve sahne sanatçısıdır. Gerçek adı Bilgin Özçalkan’dır. 1990’lı yılların ortasında başladığı kariyerini, Türk rap müziğini ana akıma taşıyan öncü isimlerden biri olarak sürdürmüştür. Teknik becerisi, hızlı ve akıcı vokal tarzı, toplumsal meseleleri irdeleyen söz içerikleriyle yalnızca müzikte değil kültürel alanda da etki yaratmıştır.

Gençliği ve Eğitimi

Çocukluk ve Gençlik

Bilgin Özçalkan, 1976 yılında İstanbul’un Üsküdar ilçesinde dünyaya gelmiştir. Aslen Çankırılı olan ailesi üç kuşaktır İstanbul’da yaşamaktadır. Küçük yaşlardan itibaren müziğe ilgi duyan Özçalkan, yerel radyo kanallarında DJ’lik yapmış ve hip hop kültürüyle genç yaşlarda tanışmıştır. Ceza lakabını, freestyle rap atışmaları sırasında seyircilerin “cezamız geldi” diye seslenmelerinden esinlenerek almıştır.

Eğitim Hayatı

Ceza, teknik meslek lisesi mezunudur. Mezuniyetinden sonra elektrik teknisyeni olarak çalışmaya başlamış, ancak aynı dönemde müzik üretimlerine hız kazandırmıştır. Kısa süre sonra mesleğinden ayrılarak tamamen müzik kariyerine odaklanmıştır.

Kariyeri ve Başarıları

Kariyer Süreci

Ceza’nın profesyonel müzik kariyeri, 1995 yılında kurduğu Uslanmaz Çocuklar Senfonisi (U.C.S.) adlı grupla başladı. Grup dağıldıktan sonra 1998 yılında Dr. Fuchs ile birlikte Nefret grubunu kurdu. Grup, 2000 yılında Meclis-i Âlâ: İstanbul  ve 2001’de Anahtar albümleriyle tanındı. 2002’de solo kariyerine Med-Cezir albümüyle başlayan Ceza, kısa sürede Türkiye'nin en çok tanınan rap sanatçılarından biri haline geldi. Özellikle Rapstar (2004) albümüyle büyük çıkış yakaladı. Ardından gelen Yerli Plaka (2006), Onuncu Köy (2010), Suspus (2015) ve Yatay Zeka (2024) gibi albümleriyle çizgisini sürdürdü.

Ceza, Türkiye’de hip hop müziği alternatif bir tür olmaktan çıkararak geniş kitlelerle buluşturan ilk isimlerden biri olmuştur. RockIstanbul, Rock'n Coke, Fanta Gençlik Festivali gibi büyük etkinliklerde sahne almış; Candan Erçetin, Sezen Aksu, Burcu Güneş, Mercan Dede ve Tech N9ne gibi sanatçılarla iş birlikleri yapmıştır.

Öne Çıkan Başarılar

Ceza, kariyeri boyunca çok sayıda ödüle layık görülmüştür. 2007 yılında MTV Avrupa Müzik Ödülleri’nde En İyi Türk Sanatçı ödülünü alarak bu başarıya ulaşan ilk Türk rapçidir. Ayrıca Türkiye Fair Play Ödülleri, Altın Kelebek ve Radyo Boğaziçi Müzik Ödülleri gibi prestijli törenlerden de ödüller kazanmıştır.

Ödülleri

Katkıları

Ceza, toplumsal eşitsizlikler, adalet, bireysel mücadele gibi temaları şarkı sözlerine taşıyan bir sanatçıdır. Müzik üretimlerinde hem doğu hem batı müziğinden etkiler taşır. Ceza, “rap”in hip hop’un yalnızca bir kolu olduğunu vurgulamış ve bu kültürün ülkemizde doğru anlaşılması için de çaba sarf etmiştir.

Eserleri ve Projeleri

Ceza, yer aldığı belgesel ve dizilerle de tanınmıştır. 2005’te Fatih Akın’ın İstanbul Hatırası: Köprüyü Geçmek belgeselinde yer almış, 2013’te Leyla ile Mecnun dizisinin 100. bölümünde konuk olmuştur. Ayrıca Mercan Dede’nin Su ve 800 albümlerine katkıda bulunmuş, Sezen Aksu ile Gelsin Hayat Bildiği Gibi ve Şinanay gibi parçaları seslendirmiştir.

Albümleri

• Med-Cezir (2002)
• Rapstar (2004)
• Yerli Plaka (2006)
• Evin Delisi (2007, Maxi Single)
• Bomba Plak (2008, Killa Hakan ile ortak)
• Onuncu Köy (2010)
• Suspus (2015)
• Yatay Zeka (2024)

Single ve Öne Çıkan Şarkılar

• Denizci (2018)
• Beatcoin (2019)
• Yak (2020, ft. Tepki)
• Yeni Mesaj (2020)
• BASKIN (2021, ft. Gazapizm & DJ Sivo)
• Bakabaka (2022, ft. GOKO!)
• BYE BYE (2022, ft. Rapozof)
• Rüzgar (2022, ft. Hayki)
• Kriminal (2023, ft. Beta Berk Bayındır)
• KÜL (2023, ft. Baneva)
• Analog (2023, Maxi Single)
• Maytap (2024)

Kişisel Hayatı

Hobiler ve İlgi Alanları

Ceza, hip hop kültürüne ait tüm alanlara ilgi duymaktadır. Müzik üretimi dışında DJ’lik, grafiti sanatı ve break dance gibi dallara da eğilim göstermiştir.

Özel Hayatı

Annesi Servet Özçalkan’ı 2004 yılında, babası Danyal Özçalkan’ı 2019 yılında kaybetmiştir. Kız kardeşi Ayben, Ceza gibi profesyonel rap kariyeri sürdürmektedir. Aile geçmişiyle gurur duyan Ceza, 2009 yılında verdiği bir röportajda, ailesinin Çanakkale Savaşı'nda yedi şehit verdiğini belirtmiştir.

Son Yılları

2020’li yıllarda müzikal üretimlerine aralıksız devam eden Ceza, 2022 yılında “Bakabaka”, 2024 yılında ise “Yatay Zeka” albümüyle gündemde kalmıştır. Red Bull 64 Bars gibi uluslararası projelere katılım göstermiştir.