Empoze

Empoze kelimesi, Fransızca imposer “yüklemek, dayatmak, üstüne koymak” fiilinden alıntıdır. Bu fiil, Latince imponere (in + ponere) yapısına dayanır; burada in- “içine, üzerine” anlamı katar, ponere ise “koymak, yerleştirmek” anlamındadır. Ponere fiilinin geçmiş zaman gövdesi posit- üzerinden de pek çok Batı dillerine kelime türemiştir. Böylece imponere “üzerine koymak, yüklemek” anlamını kazanmış; zamanla soyut anlamda bir fikri, görüşü ya da davranışı başkasına baskıyla kabul ettirme anlamına evrilmiştir.

• Sosyoloji: Toplumsal normların bireylere empoze edilmesini tanımlamada (ör. kültürel kalıplar, cinsiyet rolleri).
• Psikoloji: Bireyin, otorite figürlerinin baskısıyla belirli düşünceleri kabullenmeye zorlanması anlamında.
• Siyaset: Devlet ya da yönetimlerin halk üzerinde ideoloji, yasa veya propaganda empoze etmesi olarak.
• Eğitim: Tek doğru anlayışının öğrencilere empoze edilmesi, eleştirel düşüncenin engellenmesi bağlamında.