Fırat Üniversitesi (FÜ)

Fırat Üniversitesi (FÜ), Türkiye'nin Elazığ ilinde yer alan bir devlet üniversitesidir. Kuruluşu 11 Nisan 1975 tarihli kanuna dayanır. Üniversite, Elazığ başta olmak üzere, Bingöl, Muş, Tunceli ve Erzincan'ın Kemaliye ilçelerinde yükseköğretim kurumları açarak Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerindeki yükseköğretim faaliyetlerine devam etmektedir.

Elazığ'daki yükseköğretim faaliyetleri, 1967 yılında kurulan Yüksek Teknik Okul ile başlamıştır. Aynı yıl Ankara Üniversitesi Senatosu, Elazığ'da Veteriner Fakültesi kurulmasına yönelik karar almış ve bu fakülte 1970 yılında eğitim-öğretime başlamıştır. Yüksek Teknik Okul, 1969 yılında Elazığ Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisi (EDMMA)'ne dönüştürülmüştür.

Fırat Üniversitesi, 11 Nisan 1975 tarihinde bu kurumların tek bir çatı altında toplanmasıyla resmiyet kazanmıştır. Kuruluş aşamasında, Veteriner Fakültesi, Fen Fakültesi ve Edebiyat Fakülteleri yer almıştır. EDMMA ise Mühendislik Fakültesi'ne dönüştürülerek üniversite bünyesine katılmış, 1982 yılında ise Tıp Fakültesi kurulmuştur.

Üniversite, eğitim ve faaliyetlerini ağırlıklı olarak Elazığ merkezde bulunan yerleşkelerde sürdürmektedir. Eğitim faaliyetleri, Elazığ merkezinin yanı sıra Baskil, Karakoçan, Keban, Kovancılar ve Sivrice gibi Elazığ ilçelerinde de yer alan meslek yüksekokulları aracılığıyla il geneline yayılmıştır.

^{Fırat Üniversitesine Ait Görsel (}Fırat Üniversitesi⁾

• Diş Hekimliği Fakültesi
• Eczacılık Fakültesi
• Eğitim Fakültesi
• Fen Fakültesi
• İktisadi ve İdari Bilimleri Fakültesi
• İlahiyat Fakültesi
• İletişim Fakültesi
• İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi
• Mimarlık Fakültesi
• Mühendislik Fakültesi
• Sağlık Bilimleri Fakültesi
• Spor Bilimleri Fakültesi
• Su Ürünleri Fakültesi
• Teknik Eğitim Fakültesi
• Teknoloji Fakültesi
• Tıp Fakültesi
• Veteriner Fakültesi

• Eğitim Bilimleri Enstitüsü
• Sağlık Bilimleri Enstitüsü
• Sosyal Bilimler Enstitüsü
• Fen Bilimleri Enstitüsü
• Yazılım ve Bilişim Araştırma Enstitüsü

• Yabancı Diller Yüksekokulu
• Devlet Konservatuvarı
• Sivil Havacılık Yüksekokulu

• Baskil Meslek Yüksekokulu
• Elazığ Organize Sanayi Bölgesi Meslek Yüksekokulu
• Karakoçan Meslek Yüksekokulu
• Keban Meslek Yüksekokulu
• Kovancılar Meslek Yüksekokulu
• Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu
• Sivrice Meslek Yüksekokulu
• Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu
• Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu

Fırat Üniversitesi'nde eğitim gören toplam öğrenci sayısı 43.614 kişidir. Lisans ve önlisans programlarına öğrenci kabulü, Türkiye'deki merkezi Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) sonuçlarına göre yapılmaktadır.

Fırat Üniversitesi, fakülte ve yüksekokulları bünyesinde lisans ve önlisans düzeyinde eğitim programları sunmaktadır.

Lisans programları, mühendislik, sağlık, temel bilimler, sosyal bilimler ve eğitim alanlarında yoğunlaşmaktadır.

Mühendislik ve Teknoloji Alanları: Bu alanda, hem Mühendislik Fakültesi hem de Teknoloji Fakültesi bünyesinde programlar mevcuttur. Programlar arasında Bilgisayar Mühendisliği, Çevre Mühendisliği, Elektrik-Elektronik Mühendisliği, Enerji Sistemleri Mühendisliği, İnşaat Mühendisliği, Jeoloji Mühendisliği, Kimya Mühendisliği, Makine Mühendisliği, Mekatronik Mühendisliği, Metalurji ve Malzeme Mühendisliği, Otomotiv Mühendisliği, Yapay Zeka ve Veri Mühendisliği ve Yazılım Mühendisliği bulunmaktadır. Teknoloji Fakültesi'nde ayrıca Adli Bilişim Mühendisliği programı mevcuttur.

Sağlık ve Tıp Alanları: Programlar: Tıp, Diş Hekimliği, Eczacılık, Veteriner, Beslenme ve Diyetetik, Ebelik, Hemşirelik ve Fizyoterapi ve Rehabilitasyon programlarını içermektedir.

Temel Bilimler ve Mimarlık: Fen Fakültesi'nde Biyoloji, Fizik, İstatistik, Kimya, Matematik ve Moleküler Biyoloji ve Genetik programları, Mimarlık Fakültesi'nde ise Mimarlık programı mevcuttur.

Eğitim Alanları: Eğitim Fakültesi bünyesinde Fen Bilgisi Öğretmenliği, İlköğretim Matematik Öğretmenliği, İngilizce Öğretmenliği, Okul Öncesi Öğretmenliği, Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık, Sınıf Öğretmenliği, Sosyal Bilgiler Öğretmenliği ve Türkçe Öğretmenliği programları yer almaktadır.

Sosyal, Beşeri Bilimler ve İletişim: İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi; Alman Dili ve Edebiyatı, Coğrafya, Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları, İngiliz Dili ve Edebiyatı, Sanat Tarihi, Sosyoloji, Tarih ve Türk Dili ve Edebiyatıprogramlarını sunmaktadır. İletişim Fakültesi programları ise Gazetecilik, Görsel İletişim Tasarımı, Halkla İlişkiler ve Tanıtım ve Radyo, Televizyon ve Sinema'dır.

İdari, İlahiyat ve Spor Alanları: İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi; Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri, İktisat, İşletme, Maliye, Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi, Sosyal Hizmet ve Yönetim Bilişim Sistemleri programlarını barındırır. Ayrıca İlahiyat (İlahiyat Fakültesi), Spor Yöneticiliği (Spor Bilimleri Fakültesi), Su Ürünleri Mühendisliği (Su Ürünleri Fakültesi), Havacılık Elektrik ve Elektroniği ve Uçak Bakım ve Onarım (Sivil Havacılık Yüksekokulu) programları da mevcuttur.

Önlisans programları, dokuz meslek yüksekokulu (MYO) aracılığıyla yürütülmektedir.

Sağlık ve Sosyal Hizmetler MYO'ları: Sağlık Hizmetleri MYO'da Anestezi, Fizyoterapi, Odyometri, Otopsi Yardımcılığı, Tıbbi Dokümantasyon ve Sekreterlik, Tıbbi Görüntüleme Teknikleri ve Tıbbi Laboratuvar Teknikleri programları bulunmaktadır. Sosyal Bilimler MYO ise Aşçılık, Bankacılık ve Sigortacılık, Büro Yönetimi ve Yönetici Asistanlığı, Dış Ticaret, Halkla İlişkiler ve Tanıtım, İşletme Yönetimi, Muhasebe ve Vergi Uygulamaları, Pazarlama, Turizm ve Otel İşletmeciliği ve Yerel Yönetimler programlarını sunar.

Teknik ve Sanayi Odaklı MYO'lar: Teknik Bilimler MYO; Bilgisayar Programcılığı (Uzaktan Öğretim dahil), Biyomedikal Cihaz Teknolojisi, Elektrik, Elektronik Teknolojisi, Grafik Tasarımı, Hibrid ve Elektrikli Taşıtlar Teknolojisi, İç Mekan Tasarımı, İnşaat Teknolojisi, İş Sağlığı ve Güvenliği, Makine, Mekatronik, Mimari Restorasyon ve Otomotiv Teknolojisi gibi teknik alanlarda eğitim vermektedir. Elazığ Organize Sanayi Bölgesi MYO'da Bilgisayar Programcılığı, Doğalgaz ve Tesisatı Teknolojisi, Elektronik Teknolojisi, Endüstri Ürünleri Tasarımı, Giyim Üretim Teknolojisi, İnşaat Teknolojisi, Kaynak Teknolojisi, Kimya Teknolojisi ve Yapı Denetimi programları yer almaktadır.

İlçe ve Diğer MYO'lar: İlçe Meslek Yüksekokulları ve diğer MYO'larda; Alternatif Enerji Kaynakları Teknolojisi, Bahçe Tarımı ve Raylı Sistemler Makinistliği (Baskil MYO); Çevre Koruma ve Kontrol, Elektrik Enerjisi Üretim, İletim ve Dağıtımı, Geoteknik, Gıda Teknolojisi, İş Sağlığı ve Güvenliği ve Peyzaj ve Süs Bitkileri Yetiştiriciliği (Keban MYO); Atçılık ve Antrenörlüğü, Harita ve Kadastro, Laborant ve Veteriner Sağlık ve Turizm ve Otel İşletmeciliği (Sivrice MYO); Bilgisayar Programcılığı, Çocuk Gelişimi, Gıda Teknolojisi, Tapu ve Kadastro ve Yapı Denetimi (Karakoçan MYO); ve Bilgisayar Programcılığı, Eczane Hizmetleri, Evde Hasta Bakımı, İlk ve Acil Yardım, İşletme Yönetimi, Optisyenlik ve Sağlık Kurumları İşletmeciliği (Kovancılar MYO) programları sunulmaktadır.

Fırat Üniversitesi, uluslararasılaşma stratejisi kapsamında öğrenci ve akademik personel hareketliliğini desteklemektedir. Bu amaçla, öğrencilere ve akademik personele uluslararası deneyim kazanma fırsatı sunmak üzere Erasmus+ ve Mevlana gibi değişim programlarını uygulamaktadır.

Üniversite, Avrupa Birliği (AB) projeleri çerçevesinde araştırma, yenilik ve iş birliği faaliyetlerini aktif olarak sürdürmektedir. Brüksel'de bulunan Merkezi Yürütme Ajansı tarafından desteklenen projelerde koordinatör kurum olarak rol üstlenmektedir; bu kapsamda 1 Yükseköğretimde Kapasite Geliştirme projesi ve 3 Jean Monnet Modül projesi yürütülmektedir. Ayrıca, Merkezi Ajans destekli projelerden 1 Horizon Marie Curie Staff Exchange ve 1 Virtual Exchanges projesinde yararlanıcı olarak görev yapmaktadır.

Türkiye Ulusal Ajansı tarafından desteklenen ESC (Avrupa Dayanışma Programı) projelerinde lider ve destekleyen kurum statüsünde yer almakta ve 2 KA154 (Gençlik Katılımı) projesinden yararlanmaktadır. Bu faaliyetler, akademik kadro ve öğrencilerin küresel araştırma ağlarına katılımını teşvik etmek, yenilikçi fikirlerin geliştirilmesini desteklemek ve bilimsel iş birliklerini güçlendirmeyi hedeflemektedir.^【1】 

^{Fırat Üniversitesine Ait Görsel (}Fırat Üniversitesi⁾

Fırat Üniversitesi, ulusal ve uluslararası derecelendirme kuruluşları tarafından çeşitli alanlarda başarılar elde etmiştir.

• URAP Türkiye Sıralaması (2025-2026): Orta Doğu Teknik Üniversitesi Enformatik Enstitüsü bünyesindeki URAP (University Ranking by Academic Performance) tarafından hazırlanan 2025-2026 Türkiye sıralamasında 17. sırada yer almıştır. Devlet üniversiteleri arasında 14. sıraya yükselmiştir.^【2】 

• URAP Dünya Alan Sıralaması (2024-2025): URAP tarafından açıklanan 2024-2025 Dünya Alan Sıralaması'nda toplam 12 farklı bilim alanında dünya çapında en iyi üniversiteler arasında yer almıştır.^【3】 

• YÖKAK Tam Kurumsal Akreditasyon: Yükseköğretim Kalite Kurulu (YÖKAK) tarafından yapılan değerlendirme sonucunda, kalite güvencesi sisteminin tüm koşullarını karşılayarak Tam Akreditasyon belgesi almaya hak kazanmıştır (18 Temmuz 2025).^【4】 

• US News Mühendislik Alan Sıralaması (2019): ABD merkezli US. News’in sıralamasına göre, Mühendislik alanında dünya genelinde 409. sırada, Türkiye'de ise 5. sırada yer almıştır.^【5】 

• TÜBİTAK 2209-A Öğrenci Projeleri (2024/1): TÜBİTAK 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı'nın 2024/1 dönemi sonuçlarına göre, projesi en fazla kabul edilen Türkiye'deki ilk 3 üniversite arasına girmiştir. Üniversite, 881 başvurudan 461'inin desteklenmeye hak kazanmasıyla yüksek bir kabul sayısına ulaşmıştır.^【6】 

• YÖK Engelsiz Üniversite Bayrak Ödülleri (2024): YÖK Engelsiz Üniversite Bayrak Ödülleri kapsamında, Eğitim Fakültesi ve Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu Müdürlüğü mekân erişim alanında turuncu bayrak ile ödüllendirilmiştir.^【7】 

• TEKNOFEST 2025 Finalleri: TEKNOFEST 2025'te, üniversite bünyesindeki 13 takım geliştirdikleri projelerle finale kalma başarısı göstermiştir.^【8】 

Öğrenci barınma ihtiyaçları, üniversite kampüsü ve çevresinde yer alan Kredi ve Yurtlar Kurumu (KYK) yurtları ve özel yurtlar tarafından karşılanmaktadır. Kampüs içerisinde öğrencilerin faydalanabileceği kafeterya ve yemekhane gibi sosyal tesisler mevcuttur. Öğrenciler, kültürel, sanatsal ve sportif etkinlikler düzenleyen çok sayıda öğrenci kulübü aracılığıyla sosyal yaşama katılabilmektedir.