Fundamentalizm

Kelime, Fransızca ve İngilizce aynı anlama gelen "fundamentalism" sözcüğünden Türkçeye geçmiştir. Kökeni Latince "temel, taban, esas" anlamına gelen "fundamentum" kelimesine dayanır.

Terim olarak ilk kez 20. yüzyılın başlarında (1910-1915) Amerika Birleşik Devletleri'ndeki Protestan gruplar arasında ortaya çıkmıştır. Modernist teolojik yaklaşımlara karşı çıkan bu gruplar, "The Fundamentals" (Temeller) adlı bir dizi kitapçık yayımlayarak İncil’in hatasızlığı ve temel inanç esaslarına vurgu yapmışlardır.

Nişanyan Sözlük verilerine göre kelime Türkçede ilk kez 1940'lı yıllardan itibaren dini ve siyasi bir terim olarak kayıtlara geçmeye başlamıştır.

• Akademik Literatür: Sosyoloji, din bilimleri ve siyaset biliminde; modernleşme karşıtı toplumsal hareketleri ve radikalleşme süreçlerini analiz etmek için teknik bir terim olarak kullanılır.
• Siyaset: Devlet ve toplum yapısının, ideolojik veya dini metinlerin lafzi (harfiyen) yorumuna göre şekillendirilmesi taleplerini ifade eder.
• Günlük Dil: Bir görüşe veya sisteme esnemez, katı ve eleştiri kabul etmez bir şekilde bağlı olan tutumları betimlemek için kullanılır.