İyilik Bul, İyilik Yap (Film)

İyilik Bul, İyilik Yap (Orijinal adıyla Pay It Forward) 2000 yapımı, Mimi Leder'in yönettiği ve başrollerinde Kevin Spacey, Helen Hunt ile Haley Joel Osment'ın yer aldığı bir Amerikan dram filmidir. Film, bir sosyal proje kapsamında dünyayı daha iyi bir yer hâline getirme hedefiyle yola çıkan bir çocuğun hikâyesini anlatmaktadır. Bu çocuk, iyilik yapmanın karşılığını beklemek yerine yapılan iyiliğin üç farklı kişiye aktarılmasını ve bu kişilerin de aynı prensiple iyilik zincirini devam ettirmesini öneren bir sistem geliştirir.

Film, bu iyilik hareketinin geniş kitlelere yayılarak toplumda yarattığı dalgalanmayı ve karakterlerin kişisel mücadelelerini ele alırken aynı zamanda insan ilişkileri ve umut temalarına odaklanır.

Konu

İyilik Bul, İyilik Yap filmi, Las Vegas'ta yaşayan 12 yaşındaki Trevor McKinney'nin (Haley Joel Osment) sosyal bilgiler ödeviyle başlar: dünyayı daha iyi bir yer hâline getirecek bir plan bulmak. Trevor, "iyiliği başkalarına da yapma" adını verdiği bir sistem geliştirir. Bu sistemde iyilik yapılan kişi karşılık vermek yerine üç yeni insana iyilik yaparak zinciri devam ettirir. İlk olarak evsiz Jerry'ye yardım etmeye çalışır. Annesi Arlene (Helen Hunt), Trevor'ın Jerry'yi eve almasına kızar ve alkolizmle mücadele eden bekar bir annedir. Filmin ilerleyen bölümlerinde Trevor'ın kişisel sıkıntıları da gösterilir.

Trevor'ın fikri başlangıçta başarısız görünse de bir gazeteci (Jay Mohr) sayesinde hareketin izi sürülür ve ülke çapında yayılmaya başlar. Trevor, bir arkadaşını korumaya çalışırken bıçaklanır ve hayatını kaybeder. Ancak ölümü sonrası "iyiliği başkalarına da yapma" hareketinin büyüdüğü ve yüzlerce insanın ona saygı duruşunda bulunduğu görülür.

Tema

İyilik Bul, İyilik Yap filminin ana teması, bir iyilik hareketinin bireyler ve toplum üzerindeki dönüştürücü gücüdür. Film, yapılan iyiliklerin karşılığının beklenmemesi aksine bu iyiliklerin başka insanlara aktarılarak bir zincirleme etki yaratması fikrini merkezine alır. Bu tema umut, empati, ve insanlığın iyileşme potansiyeli gibi kavramlar etrafında döner.

Oyuncu Kadrosu ve Karakterler

• Eugene Simonet (Kevin Spacey): Trevor'ın sosyal bilgiler öğretmenidir. Yüzünde çocukluğunda babasının istismarı sonucu oluşmuş yanık izleri vardır ve bu travmalarla mücadele etmektedir. Trevor'ın "iyiliği başkalarına da yapma" projesinden etkilenir ve Arlene ile bir ilişki kurar.
• Trevor McKinney (Haley Joel Osment): Dünyayı daha iyi bir yer hâline getirmeyi amaçlayan ve "iyiliği başkalarına da yapma" fikrini başlatan 12 yaşında bir çocuktur. Annesinin alkolizmi ve babasının tacizi gibi zorluklarla karşılaşır.
• Arlene McKinney (Helen Hunt): Trevor'ın alkolizmle mücadele eden bekar annesidir. Eugene ile bir ilişkiye başlar ancak eski kocasıyla olan sorunları devam eder.
• Chris Chandler (Jay Mohr): Kendisine yapılan beklenmedik bir iyilik sonrası "iyiliği başkalarına da yapma" hareketinin izini süren bir gazetecidir.
• Jerry (Jim Caviezel): Trevor'ın "iyiliği başkalarına da yapma" zincirinin ilk halkası olan evsiz bir adamdır. Trevor ona yiyecek ve barınak sağlar.
• Ricky McKinney (Jon Bon Jovi): Arlene'in eski kocası ve Trevor'ın babasıdır. Alkolik ve şiddet eğilimlidir.

Gişe Performansı

Film, yaklaşık 40.000.000 ABD doları bütçeyle çekilmiştir. Amerika Birleşik Devletleri ve Kanada'da açılış hafta sonunda 9.631.359 ABD doları gelir elde etmiştir. Toplamda Amerika Birleşik Devletleri ve Kanada'da 33.519.628 ABD doları, dünya genelinde ise brüt geliri 55.707.411 ABD dolarıdır.

Ödüller ve Adaylıklar

Film, toplamda 1 galibiyet ve 4 adaylık elde etmiştir.

Ödüller

Blockbuster Eğlence Ödülleri (2001)

• En Sevdiğim Yardımcı Erkek Oyuncu - Dram/Romantik dalında Haley Joel Osment

Adaylıklar

Blockbuster Eğlence Ödülleri (2001)

• Favori Kadın Oyuncu - Dram/Romantik dalında Helen Hunt
• Favori Oyuncu - Dram/Romantik dalında Kevin Spacey

Genç Sanatçı Ödülleri (2001)

• Uzun Metraj Filmde En İyi Performans - Başrol Genç Erkek Oyuncu dalında Haley Joel Osment

Çevrimiçi Film ve Televizyon Derneği (OFTA) Ödülleri (2001)

• En İyi Gençlik Performansı dalında Haley Joel Osment