KÜRE Ansiklopedi

KÜRE Ansiklopedi, 2024 yılında Selçuk Bayraktar öncülüğünde kurulan, açık kaynaklı, müellifi belli ve denetlenebilir içerikler sunan dijital bilgi platformudur. Yazılım, yapay zeka, elektrik-elektronik, havacılık yönetimi, siyaset, uluslararası ilişkiler, işletme, medya-iletişim, grafik tasarım, edebiyat ve tarih gibi çok çeşitli alanlarda uzman bir çekirdek ekip tarafından geliştirilmektedir. KÜRE'nin geliştirme süreci halen devam etmekte olup, platformun 2025 yılı içinde kamuoyuna duyurulması planlanmaktadır.

KÜRE, dijital çağın artan bilgi kirliliğine karşı geliştirilen açık kaynaklı bir bilgi platformudur. Müellifi belli, denetlenebilir ve tarafsız içerikler sunmayı amaçlayan KÜRE, akademik ve etik yayın ilkelerine bağlı kalarak, şeffaf kaynak kullanımı ve editoryal denetim süreçleriyle güvenilir bilgi üretimini esas alır. Her kullanıcı içerik oluşturabilir, yorum yapabilir, düzeltme önerebilir veya ortak yazarlık talebinde bulunabilir. Ansiklopedi, biyografi, sözlük, çocuk ve blog gibi farklı türlerde içeriklere ev sahipliği yaparak, bilgiye erişimi kolaylaştıran ve kullanıcıları bilgi üretimine dahil eden katılımcı ve sürdürülebilir bir ekosistem sunar.

Kuruluş Amacı

KÜRE Ansiklopedi, dijital bilgi ortamında güvenilirliği önceleyen, katılımcı üretimi teşvik eden ve akademik denetime açık içeriklerin yayımlandığı bir dijital ansiklopedi platformudur. Açık kaynaklı yapısı sayesinde içerikler hem herkes tarafından okunabilir hem de belirli ilkeler çerçevesinde herkes tarafından oluşturulabilir. Platformun temel hedefi, anonim, denetimsiz ve kaynağı belirsiz bilgi akışına karşı, şeffaf, izlenebilir ve müellifi belli bir bilgi mimarisi oluşturmaktır.

Günümüzde dijital ortamda üretilen içeriklerin çoğu, yazar adı belli olmayan, referanssız ve doğruluk denetimi yapılmadan yayımlanan bilgilerden oluşmaktadır. Bu durum, özellikle eğitim, kültür, tarih ve bilim gibi disiplinlerde ciddi bilgi kirliliklerine ve yanıltıcı içeriklere yol açmaktadır. KÜRE Ansiklopedi, bu sorunu tespit ederek, çözüm olarak hem içerik üretiminde hem de kullanıcı deneyiminde açık, kaynaklı, tarafsız ve denetlenebilir bir yaklaşım sunmak üzere kurulmuştur.

Kuruluş amacı yalnızca doğru bilgiye ulaşmak değil; bu bilginin üretiminde sorumluluğu dağıtan, bilgi üretim sürecine gönüllü uzmanları, akademisyenleri, araştırmacıları ve ilgili vatandaşları dâhil eden bir model geliştirmektir. Bu yönüyle KÜRE, klasik ansiklopedik yapılar ile günümüz dijital üretim ortamları arasında hibrit bir sistem tasarlar. İçeriklerin hem merkezi editoryal denetimle kontrol edildiği hem de bireysel katkılarla zenginleştirildiği bu yapı, sorumluluk ve katılım ilkelerinin dengeli biçimde bir arada işletildiği bir platform ortaya çıkarır.

KÜRE Ansiklopedi, yalnızca bilgiye ulaşımı değil, aynı zamanda bu bilginin nasıl üretildiğine ve kimler tarafından üretildiğine dair şeffaflık ilkesini esas alır. Her içerik bir müellif ismiyle yayımlanır. Platform anonim katkıya izin vermez. Bu, hem yazarı korumak hem de okuyucu açısından içerik güvenilirliğini sağlamlaştırmak açısından önemlidir.

Kuruluş sürecinde KÜRE, farklı disiplinlerden uzmanların katkısıyla oluşturulan bir yazım yönergesi, editoryal denetim mekanizmaları, teknik kriterler ve topluluk kuralları seti geliştirerek, platformun rastgele katkı değil, nitelikli bilgi üretimi zemininde gelişmesini amaçlamıştır. Bu bağlamda KÜRE, kullanıcılarına yalnızca bir “okuma alanı” değil, kuralları ve yöntemleri belirlenmiş bir “bilgi üretim ortamı” sunar.

Kuruluş felsefesi açısından bakıldığında, KÜRE’nin temel önermesi şudur: “Doğru bilgi yalnızca ulaşılabilir olmakla kalmamalı, nasıl üretildiği de denetlenebilir olmalıdır.” Bu anlayışla, içeriklerin yalnızca kullanıcıya sunulması değil; kaynak, yöntem ve editoryal süreçlerinin de görünür kılınması hedeflenmiştir.

Özetle KÜRE Ansiklopedi’nin kuruluş amacı üç temel ilkeye dayanır:

Bu amaçlar doğrultusunda KÜRE, sürekli güncellenen yazım ve denetim yönergeleriyle, topluluk kurallarıyla ve gönüllü editörlük mekanizmalarıyla bütünleşik bir bilgi ekosistemi olarak faaliyet göstermektedir.

Genel Özellikler

KÜRE Ansiklopedi, müellifi belli, doğrulanabilir ve kaynaklı içeriklerle bilgi üretimini önceleyen, açık kaynaklı, çok dilli ve yapay zekâ destekli bir dijital ansiklopedi platformudur. Katılımcı bilgi üretimini esas alan bu yapı; kullanıcıların yalnızca bilgiye erişmesini değil, aynı zamanda bilgi üretme, düzenleme ve katkı sunma süreçlerine aktif biçimde katılmasını amaçlar. Aşağıda, platformun temel yapısal ve işlevsel özellikleri detaylı biçimde sunulmuştur.

Müelliflik Esası

KÜRE Ansiklopedi’nin en temel özelliklerinden biri, tüm içeriklerin bir müellife (yazara) ait olmasıdır. Platform anonim katkıyı kabul etmez. Bu sayede, bilgi üretiminde sorumluluk ve şeffaflık sağlanır. Her içerik, oluşturulduğu andan itibaren yazar ismiyle birlikte sistemde kayıt altına alınır; kullanıcılar bu bilgiyi doğrudan görebilir. Yazarlar, yazdıkları maddeleri zaman içinde güncelleyebilir, geliştirici katkılarla ortak yazarlık ilişkileri kurabilir.

Katılımcı ve Açık Kaynaklı Yapı

KÜRE, gönüllü yazarlar ve editörler tarafından içerik üretilmesine olanak tanır. Platforma katılmak isteyen her kullanıcı, üye olduktan sonra içerik oluşturabilir, mevcut maddelere katkı sunabilir ve sistem içinde görünür hale gelir. İçerikler yalnızca merkezi bir ekip tarafından değil, platformun tüm bileşenlerinin katılımıyla geliştirilir. Bu yönüyle KÜRE, açık kaynaklı bilgi üretimini esas alır ancak içeriklerin yayımlanması mutlaka editoryal onay sürecinden geçerek gerçekleştirilir.

İçerik Türleri ve Çeşitlilik

KÜRE’de farklı bilgi türlerine karşılık gelen içerik türleri geliştirilmiştir. Kullanıcılar aşağıdaki türlerde içerikler oluşturabilir:

Bu yapı sayesinde kullanıcılar farklı okuma düzeylerine ve bilgi alanlarına göre içerik üretebilir veya erişim sağlayabilir.

Editoryal Denetim ve Kurul Onayı

Her içerik, sistemde yayımlanmadan önce editör ve alan kurulları tarafından değerlendirilir. Bu süreçte içeriklerin dil, üslup, kaynak kullanımı, tarafsızlık ve akademik standartlara uygunluğu kontrol edilir. Gerektiğinde düzeltme önerileri sunulur ve içerikler yazarla birlikte geliştirilir. Bu model, hem içerik kalitesini güvence altına alır hem de kolektif bilgi üretimini teşvik eder.

Yapay Zekâ Destekli Altyapı

KÜRE Ansiklopedi, içerik üretim süreçlerinde yapay zekâ araçlarının kullanılmasını teşvik eder. Metin oluşturma, dil denetimi, özetleme, görsel üretimi, seslendirme ve çeviri gibi birçok işlev, yapay zekâ destekli sistemlerle desteklenmektedir. Böylece içerik üreticileri teknik işlemlerde kolaylık yaşarken, zamanlarını bilgiye ve içeriğe odaklayabilir.

Çok Dilli ve Erişilebilir Tasarım

KÜRE, çok dilli içerik üretimi ve çeviri altyapısı ile küresel erişimi hedefleyen bir sistemle çalışır. İçerikler, zaman içinde farklı dillere çevrilerek geniş bir kullanıcı kitlesine sunulmaktadır. Ayrıca KÜRE platformu; masaüstü, tablet ve mobil cihazlar için duyarlı (responsive) tasarıma sahiptir ve erişilebilirlik ilkelerine uygun olarak geliştirilmiştir. Görme engelliler ve çocuk kullanıcılar için de özel modlar planlanmıştır.

Portfolyo Sistemi ve Kişisel Arşiv

Yazarlar, platformda oluşturdukları tüm içeriklerle dijital bir portfolyo oluşturabilir. Her madde, kullanıcı profiline bağlanır. Yazarlık geçmişi, katkı sağlanan maddeler, okuma ve etkileşim verileri yazar panelinden takip edilebilir. Bu sistem, kullanıcıların yazarlık deneyimlerini belgelemelerine ve kendi üretim geçmişlerini yönetmelerine olanak tanır.

Dosya Yükleme Özelliği

KÜRE, yalnızca çevrim içi yazılan içeriklerle sınırlı değildir. Kullanıcılar, platform dışında hazırladıkları akademik içerikleri (tez, makale, deneme, bildiri vb.) PDF veya Word formatında sisteme yükleyebilir. Bu belgelerin telif sorunu bulunmaması şartıyla, “Dosyalarım” sekmesinde yayımlanarak kullanıcı portfolyosuna eklenebilir.

Kullanıcılar Arası Etkileşim

KÜRE Ansiklopedi, bilgiyi yalnızca okunacak bir içerik olarak değil, aynı zamanda birlikte üretilecek ve geliştirilecek dinamik bir süreç olarak ele alır. Bu anlayış doğrultusunda, platformun her maddesi yalnızca yayımlanmakla kalmaz; yayımlandıktan sonra da kullanıcıların katkılarına ve eleştirilerine açık bir biçimde yapılandırılır. Her madde sayfasında yer alan yorum ve geri bildirim alanları, kullanıcıların içerik hakkında düşüncelerini paylaşmasına, düzeltme önermesine ya da alternatif kaynaklar sunmasına olanak tanır.

Bu sistem, kullanıcıyı pasif bir okur olmaktan çıkararak aktif bir bilgi ortak üreticisi haline getirir. Yorumlar sadece içerik hakkında görüş belirtmekle sınırlı değildir; aynı zamanda maddeyi geliştirecek öneriler, eleştiriler ve açıklama talepleri de içerebilir. Özellikle akademik düzeyde katkı sunmak isteyen kullanıcılar, eksik gördükleri yerleri kaynaklarıyla birlikte belirterek maddeye nitelikli katkı sağlayabilir.

Beğeni ve katkı puanı gibi işlevler ise hem içeriklerin etkileşimini izlemeyi sağlar hem de içerik üreticilerinin çabalarının görünür olmasına katkı sunar. Kullanıcılar, ilgilendikleri maddeleri takip edebilir, belirli yazarların üretimlerini düzenli olarak izleyebilir ve topluluk içinde etkileşimlerini sürdürebilir. Bu etkileşim, aynı zamanda yazarlar arası ortaklıklar ve ortak yazarlık talepleri gibi üretime dayalı ilişkilerin de önünü açar.

Tartışma kültürünün temel ilkesi, saygılı ve yapıcı bir iletişim ortamının korunmasıdır. KÜRE’de yapılan her yorum sistem tarafından kayıt altına alınır ve gerektiğinde moderasyon sürecine tabi tutulur. Eleştirilerin kişiselleştirilmeden, içeriğe ve bilgiye odaklı biçimde sunulması beklenir. Böylece KÜRE, yalnızca bilgiyi yayımlayan değil; bilgiyi tartışan, revize eden ve birlikte geliştiren kullanıcıların oluşturduğu katılımcı bir bilgi topluluğuna dönüşür.

Bu yapı, platformu klasik ansiklopedi modellerinden ayırır. Bilgi burada nihai bir ürün değil; kolektif emekle sürekli yeniden biçimlenen bir süreçtir. Kullanıcı etkileşimini teşvik eden bu model, hem içeriklerin nitelikli hale gelmesini sağlar hem de katılımcılar arasında öğrenmeye dayalı bir tartışma kültürünün gelişmesine katkı sunar.

Ödüllendirme ve Topluluk Teşviki

KÜRE Ansiklopedi, gönüllü katkı kültürünü güçlendirmek ve bilgi üretimine süreklilik kazandırmak amacıyla kullanıcılarını çeşitli yöntemlerle ödüllendirir. Katkı sağlayan yazarlar ve editörler, sistem içinde hem içeriklerinin görünürlüğü hem de profil performansları açısından öne çıkar. Her kullanıcının katkı puanları, etkileşim oranları ve içerik üretim hacmi düzenli olarak değerlendirilir. Bu veriler doğrultusunda oluşturulan aylık sıralamalar, katılımcılar arasında sağlıklı bir rekabet ortamı oluşturur; düzenlenen yarışmalar ise bu süreci daha eğlenceli ve motive edici hale getirir. Yarışmalar kimi zaman tematik başlıklar üzerinden, kimi zaman da içerik niteliğine veya editoryal katkılara göre düzenlenebilir.

Yıl sonlarında yayımlanan başarı listeleri ve özel günlere bağlı kampanyalarla ise platformun uzun vadeli kullanıcıları ayrıca ödüllendirilir. Bu ödüller yalnızca dijital rozetler ya da etiketlerle sınırlı kalmaz; kimi zaman kitap setleri, seminer davetleri veya teknolojik araçlar gibi fiziksel ödüller de sunulur. En çok katkı sağlayan kullanıcılara verilen özel ödüller, zaman zaman platformun stratejik destekçileri ya da kamuya açık figürler (örneğin bilim insanları, kültür-sanat temsilcileri) tarafından takdim edilerek kamuoyuna açık biçimde duyurulur. Bu teşvik sistemi, yalnızca bireysel başarıyı değil, kolektif emeği ve topluluk içinde üretkenliği destekleyen bir yapı inşa eder.

Tarafsızlık, Etik ve Denetlenebilirlik

KÜRE, bilgi üretiminde akademik etik ve tarafsızlık ilkelerini esas alır. Hiçbir içerikte övgü, yergi, reklam, propaganda veya ayrımcılık ifadelerine yer verilmez. Bu tür içerikler sistemden doğrudan reddedilir. Ayrıca her maddeye ait kaynakça ve dipnotlar CMS (Chicago Manual of Style) sistemine göre düzenlenmek zorundadır.

Kategoriler

KÜRE Ansiklopedi, bilgi alanlarının çeşitliliğini dikkate alarak içeriklerini 60’tan fazla alt kategori altında sınıflandırılmıştır. Bu geniş kapsamlı yapı, hem uzmanlık alanlarına göre ayrıştırmayı mümkün kılar hem de kullanıcıların ihtiyaç duyduğu bilgiye sistematik biçimde ulaşmalarını kolaylaştırır. Kategoriler; tematik, disipliner ve işlevsel ölçütlere göre düzenlenmiştir. Örneğin Doğa Bilimleri, Astronomi, Biyoloji, Kimya, Sağlık ve Tıp gibi bilimsel temelli alt başlıkları içerirken; Din ve İnanç Sistemleri kategorisi, İslam, Hristiyanlık, Antik Mitolojiler ve Paganizm gibi inanç yapılarını ayrı başlıklar altında ele alır. Her alt kategori, kendine özgü terminolojiye, madde yapısına ve kaynak sistemine sahiptir.

Platformun bir diğer geniş grubu olan Sosyal Bilimler kategorisinde, Tarih, Felsefe, Psikoloji, Ekonomi, Hukuk, Eğitim ve Uluslararası İlişkiler gibi alanlar bulunmaktadır. Kültür, Sanat ve Spor kategorisi; müzik, mimari, dijital sanatlar, gastronomi, sinema ve turizm gibi kültürel üretim ve deneyim alanlarına odaklanırken, Teknoloji ve Mühendislik kategorisi, çağın dönüşen teknolojik yapısını yansıtarak yazılım, yapay zekâ, elektrik-elektronik, çevre mühendisliği ve savunma sanayii gibi başlıklarda içerik üretimine olanak tanır. Bu çeşitlilik, KÜRE'nin yalnızca bir bilgi kaynağı değil, aynı zamanda çok disiplinli bir dijital bilgi evreni olarak yapılandığını göstermektedir.

KÜRE Gündem

KÜRE Gündem, ulusal ve uluslararası düzeyde öne çıkan gelişmeleri, ansiklopedik biçimde sunmayı amaçlayan özel bir içerik alanıdır. Gündem maddeleri, haber dilinden farklı olarak olayları kronolojik, tarafsız ve bağlam odaklı biçimde ele alır. Güncel olayların yalnızca aktarımı değil, tarihsel arka planı, ilgili kurumlar, kişilikler ve kavramlarla ilişkisi de açıklanır. Böylece okuyucu yalnızca bir gelişmeyi değil, o gelişmenin neden ve sonuçlarını da anlayabilecek kapsamlı bir bilgiye erişir.

Bu bölümde yayımlanan tüm içerikler, editör denetiminden geçer; doğrulanabilir kaynaklara dayanır ve yorum içermeyen bir anlatım kullanılır. Güncel krizler, bilimsel gelişmeler, siyasi dönüşümler, doğal afetler, kültürel etkinlikler ve teknoloji haberleri gibi çok çeşitli konu başlıkları, KÜRE Gündem kapsamında işlenir. Ayrıca gündem maddeleri, gerektiğinde güncellenebilir niteliktedir; bu sayede olayların seyri değiştikçe bilgiler de sistem içinde revize edilir. Gündem bölümü, okura hem günceli takip etme imkânı sunar hem de olayları daha geniş bir bağlama yerleştirerek düşünsel derinlik kazandırır.

KÜRE Çocuk

KÜRE, çocuklar için özel olarak geliştirilmiş, sade, güvenli ve yaşa uygun içerikler sunan bir Çocuk Modu içerir. Bu modda hazırlanan maddeler; kısa paragraflar, basit dil, pedagojik görseller ve bilgi kutuları ile desteklenir. Bu içerikler yalnızca eğitici olmakla kalmaz, aynı zamanda çocukların merak duygusunu da destekleyecek şekilde yapılandırılır.

Kuruluş Amacı ve Pedagojik Temel

KÜRE Çocuk Modu’nun kuruluş amacı, çocukları erken yaşta eleştirel düşünme, güvenilir bilgiye ulaşma, temel kavramları tanıma ve kültürel farkındalık kazanma gibi becerilerle tanıştırmaktır. Platform, çocukların dijital ortamda karşılaşabileceği karmaşık, çelişkili veya zararlı içeriklerden korunarak öğrenmesini hedefler. Bu nedenle içerikler, yalnızca konuya göre değil, aynı zamanda çocukların bilişsel gelişim düzeyi, dikkat süresi, görsel algısı ve dil anlama becerileri göz önünde bulundurularak hazırlanır.

Yönergelere göre, çocuk maddeleri üç temel pedagojik yaklaşımla oluşturulur:

İçerik Biçimi ve Yapısı

Çocuk Modu’ndaki maddeler, yetişkin içeriklerinden farklı olarak kısa paragraflar, sade cümle yapıları ve açıklayıcı görsellerle hazırlanır. Teknik terimlerden ve soyut kavramlardan mümkün olduğunca kaçınılır; eğer bu tür kavramlara yer verilmesi zorunluysa, mutlaka açıklayıcı kutular, örnekler ya da metaforlarla desteklenir. Her madde, baştan sona öğretici bir hikâye kurgusu taşımasa da, yapısı itibariyle çocuğun dikkatini baştan sona canlı tutacak bir anlatım kurgusuna sahiptir.

Bir çocuk maddesi genel olarak şu bileşenleri içerir:

Güvenlik ve İçerik Denetimi

KÜRE Çocuk Modu’nda yayımlanan tüm içerikler, uzman editörler ve çocuk yayınları alanında deneyimli içerik denetleyicileri tarafından gözden geçirilir. Hiçbir içerik, sistemden otomatik geçmez; yayımlanmadan önce hem dil hem de içerik güvenliği açısından denetlenir.

Platform, çocuklara yönelik olarak:

Ebeveyn ve Eğitmen Rehberliği

KÜRE Çocuk Modu, sadece çocuklara değil, aynı zamanda onların eğitmenlerine ve ebeveynlerine de hitap eden bir yapıdır. Maddeler, eğitsel amaçla sınıf içi etkinliklerde veya evde öğrenme süreçlerinde destek materyali olarak kullanılabilir. Her çocuk maddesi, eğitmenlerin ya da ebeveynlerin kullanımı için önerilen etkinlik soruları ve yönlendirici açıklamalar içerebilir.

Çok Dilli Altyapı ve Erişim Kolaylığı

Çocuk Modu’nun içeriği, çok dilli altyapıyla geliştirilmeye uygundur. Bu sayede Türkçe dışındaki dillerde de içerik üretimi mümkündür. Platformun tasarımı, mobil cihazlarla tam uyumlu olacak şekilde sadeleştirilmiştir. Renk paletleri, simgeler ve ikonlar çocuk dostu tasarım ilkelerine göre yapılandırılmıştır.

İşbirlikçi ve Güvenilir Bilgi

KÜRE Ansiklopedi, dijital çağın sunduğu teknolojik imkanları bilgi paylaşımında etik ve akademik ilkelerle birleştirerek özgün bir model sunar. Bilgiyi yalnızca hızlı biçimde yaymakla kalmaz; aynı zamanda bu bilgiyi denetleyen, kaynağını gösteren ve müellifini açıkça belirten bir sistem inşa eder.

KÜRE’nin bilgi üretim süreci, kullanıcı katkılarını teşvik eden ancak bu katkıların gelişigüzel biçimde yayımlanmasına izin vermeyen bir yapıdadır. Her içerik; editörler, alan danışmanları ve yönergelere bağlı olarak geliştirilen editoryal süreçler aracılığıyla kontrol edilir. İçeriğin kimin tarafından üretildiği, hangi kaynaklara dayandığı ve hangi tarihte yayımlandığı sistem içinde şeffaf bir şekilde izlenebilir.

Ayrıca, platformun açık kaynaklı ve işbirliğine dayalı yapısı, farklı düzeydeki kullanıcıların — akademisyen, öğretmen, öğrenci ya da meraklı bir birey — aynı içerik üzerinde birlikte üretim yapmasına olanak tanır. Bu model, klasik ansiklopedi sistemleri ile dijital platformların katılımcı kültürünü bütünleştiren bir ara yapı niteliğindedir.

Toplumsal Gelişime Katkı

KÜRE, yalnızca bireylerin bilgiye erişimini kolaylaştırmayı değil, aynı zamanda toplumun genel bilgi seviyesini artırmayı da hedefler. Bu yönüyle platform, bireysel öğrenme süreçlerinin ötesinde, kamusal bir bilgi üretim ve paylaşım aracı işlevi görür. Eğitimde fırsat eşitliğini destekleyen yapısıyla, yaş, gelir, coğrafi konum ya da kurumsal aidiyet fark etmeksizin her bireyin doğru bilgiye ulaşmasını mümkün kılar. Özellikle kırsal ya da bilgiye erişim imkanları kısıtlı bölgelerde, KÜRE’nin açık erişimli yapısı sayesinde akademik içeriklere ulaşmak mümkün hale gelir. Çocuklara özel mod, güncel olayları işleyen gündem maddeleri, biyografi ve sözlük türleri gibi farklı bilgi türlerini içeren içerik yapısı da, her yaş ve seviyeden bireyin kendi ilgi ve ihtiyacına uygun bilgiye ulaşmasını sağlar. Bu çeşitlilik, toplumsal bilgi dağarcığının genişlemesine ve düşünsel çoğulculuğun gelişmesine katkı sunar.