Medovik

Medovik, Rusya’nın çok katmanlı yapısıyla öne çıkan bal aromalı geleneksel bir pastasıdır. Medovik’in en belirgin özelliği incecik açılan ve bal içeren hamur katmanlarıdır. Bu hamurlar ayrı ayrı pişirilip aralarına ekşi krema bazlı dolgu kreması sürülerek bir araya getirilir. Balın verdiği hafif karamelize tat ile ekşi kremanın oluşturduğu zıtlık, pastanın lezzetini oluşturur. 

Rusya kökenli olmasına rağmen Medovik, zamanla uluslararası çapta popülerlik kazanmış, pek çok ülke mutfağı tarafından beğenilmiştir. Bugün klasik tarifin yanı sıra fındık, karamel, çikolata gibi farklı malzemelerle yapılan versiyonları da mevcuttur.

Medovik (Fotoğraf: Omar essa, pexels.com)

Köken

Medovik tatlısı, Rus mutfağına ait klasik bir tatlı olarak bilinir. Ancak tatlının kökenleri çok daha eski dönemlere dayanır. İlk olarak, antik Mısır, Roma ve Yunan medeniyetlerinde balın tatlandırıcı özelliğinin hamur işlerinde kullanıldığı bilinmektedir. Balın tatlılara kattığı lezzetin yanı sıra yiyeceklerin uzun süre taze kalmasını sağlaması, tarihte bal bazlı tariflerin yaygınlaşmasına sebep olmuştur.

Orta Çağ Avrupası'nda, özellikle 12. yüzyılda Almanya’daki manastırlarda bal, fındık, kuru meyve ve çeşitli baharatlarla hazırlanan tatlı hamurlar yapılmaya başlanmış, bu tarifler Avrupa geneline hızla yayılmıştır. Polonya’nın “miodownik” adlı bal keki de Rus Medovik tatlısının doğrudan öncüsü olarak kabul edilir. Bu tatlı türü Çarlık Rusyası döneminde aristokratların sofralarında yer alan bir ikram olarak görülmüştür.

Bugün tüketilen hâliyle Medovik’in ortaya çıkışı ise 19. yüzyılda gerçekleşmiştir. En yaygın anlatılan hikâyeye göre, 1820'li yıllarda Çar I. Aleksandr’ın eşi İmparatoriçe Elizabeth Alexeievna baldan hoşlanmıyordu. Saray mutfağında çalışan genç ve yeni bir aşçı ise bundan haberdar değildi. Yeni tarifler arayan saray mutfağı ekibi içerisinde yer alan bu genç aşçı, ballı ve ince katmanlı bir pasta hazırladı. Pastanın hafif tatlılığı ve yumuşak dokusu, bal sevmediği söylenen İmparatoriçe’nin bile ilgisini çekmiş ve onu memnun etmiştir. Böylelikle, Medovik pastası Rus mutfağının klasik tatlıları arasına girmiş ve günümüze kadar ulaşmıştır.

Ancak bazı tarihçiler, bu hikâyeyi doğrulayan tarihî kaynak bulunmadığını belirtmektedir. 19. yüzyılın ortasına kadar Rus mutfağında ballı hamurdan yalnızca pryanik (zencefilli çörekler) yapıldığı, pasta türü tatlıların ise 20. yüzyıla kadar mutfak kitaplarında yer almadığı ifade edilir. Medovik'in popülerliği özellikle Sovyetler Birliği döneminde, evlerde sıkça yapılan ve herkesin sevdiği bir tatlı hâline gelmesiyle artmıştır.

Medovik Tarifi

Malzemeler

Kek hamuru için:

• 100 gram bal
• 85 gram tereyağı (tuzsuz)
• 100 gram toz şeker
• 3 adet orta boy yumurta
• 400 gram un
• ¾ çay kaşığı karbonat
• 1 çay kaşığı vanilya özütü
• ½ çay kaşığı tuz
• ½ çay kaşığı tarçın (isteğe bağlı)

Krema dolgusu için:

• 350 gram ekşi krema (tercihen ev yapımı veya yerine krem peynir ve süzme yoğurt karışımı kullanılabilir)
• 350 gram süt kreması
• 60 gram pudra şekeri
• 40 gram bal
• 1 çay kaşığı vanilya özütü

Hazırlanışı

Hamurun Hazırlanması

Bir sos tavasına tereyağı, şeker ve balı koyun. Orta ateşte karışım hafifçe köpürüp, şeker tamamen eriyene kadar pişirin. Tavayı ocaktan alıp içine karbonatı ekleyin ve iyice karıştırarak köpürmesini sağlayın. Karışımın ılınmasını bekleyin, vanilya ve tuzu ekleyip karıştırın. Ayrı bir kasede yumurtaları hafifçe çırpın, yumurtaları karışıma yavaşça ekleyerek karıştırmaya devam edin. Son olarak unu eleyerek karışıma ilave edin ve yumuşak bir hamur elde edin. Hamuru 15-20 dakika buzdolabında bekletin.

Hamurun Pişirilmesi

Hamuru eşit büyüklükte 8 parçaya bölün. Her parçayı, 18-20 cm çapında daire şeklinde ince şekilde açın ve yağlı kağıt üzerine yerleştirin. Kenarlarını düzgünce kesin, artan parçaları daha sonra kullanmak üzere ayırın. Çatalla delikler açarak önceden 180°C’ye ısıtılmış fırında, her katmanı yaklaşık 8-9 dakika pişirin. Hamur hafif altın rengini alınca fırından çıkarıp soğumaya bırakın. Kenardan artan hamur parçalarını da ayrı olarak pişirip soğutun, sonrasında robotta çekerek pasta süslemesinde kullanmak için kırıntı haline getirin.

Kremanın Hazırlanması

Ekşi krema, pudra şekeri, bal ve vanilyayı geniş bir kapta karıştırın. Ayrı soğuk bir kapta süt kremasını sertleşene kadar çırpın. Daha sonra ekşi krema karışımına, çırptığınız süt kremasını dikkatlice ekleyip spatula yardımıyla yavaşça karıştırarak bütünleştirin.

Pastanın Birleştirilmesi

Servis tabağına önce biraz krema sürüp, ilk katmanı yerleştirin. Her katmanın üzerine bolca krema sürerek tüm katmanları üst üste dizin. Kalan kremayı pastanın yan ve üst yüzeylerine eşit şekilde sürün. Hazırladığınız hamur kırıntılarını pastanın üst ve yan yüzeylerine serperek kaplayın. Medovik pastasını en az 8-12 saat buzdolabında dinlendirin. Bu süre boyunca kremanın nemi, hamurun katmanlarını yumuşatarak tatlının lezzetinin tam oturmasını sağlar.