Myanmar Genel Seçimleri (2025–2026)

Myanmar’da 2025–2026 döneminde yürütülen genel seçimler, ülkede 2021 yılında askerî güçlerin yönetime el koymasının ardından gerçekleştirilen ilk genel seçim sürecidir. Seçimler, askerî yönetim tarafından belirlenen idarî ve güvenlik çerçevesi içinde, aşamalı bir takvim doğrultusunda düzenlenmiştir. Oy verme işlemleri, ülke genelinde süren silahlı çatışmalar ve güvenlik gerekçeleri nedeniyle tüm seçim bölgelerini kapsayacak şekilde uygulanmamıştır.

Seçim süreci, darbe sonrasında oluşturulan seçim yasaları ve askerî yönetimin denetiminde faaliyet gösteren seçim kurumları aracılığıyla yürütülmüştür.

Siyasi ve Hukuki Arka Plan

Myanmar’da 1 Şubat 2021 tarihinde gerçekleşen askerî darbenin ardından sivil hükümet görevden uzaklaştırılmıştır. Darbe sonrası dönemde olağanüstü hâl ilan edilmiş, siyasi faaliyetler kısıtlanmış ve çok sayıda siyasetçi tutuklanmıştır. Bu süreçte ülkede geniş çaplı protestolar ve silahlı çatışmalar ortaya çıkmıştır.

Genel seçimlere ilişkin yasal düzenlemeler, darbe sonrası dönemde askerî yönetim tarafından hazırlanmıştır. Bu düzenlemeler kapsamında siyasi partilerin kayıt, aday gösterme ve seçimlere katılım koşulları yeniden belirlenmiştir. Önceki seçimlerde etkili olan bazı siyasi partiler bu süreçte seçimlere katılamamıştır.

Seçim Sürecinin Yapısı

Genel seçimler, güvenlik ve idarî gerekçelerle birden fazla aşamada gerçekleştirilmiştir. Askerî yönetim, seçimlerin ülkenin tamamında eş zamanlı olarak yapılmasının mümkün olmadığını açıklamış ve oy verme işlemlerini farklı tarihlere yaymıştır.

Bu yapı çerçevesinde seçimlerin ilk aşaması Aralık 2025’te, ikinci aşaması 11 Ocak 2026’da gerçekleştirilmiş; sonraki aşamaların ise 2026 yılı içinde tamamlanması planlanmıştır.

Birinci Aşama Oylama

Birinci aşama oylama, 28 Aralık 2025’te yapılmıştır. Bu aşamada oy verme işlemleri, askerî yönetim tarafından güvenli kabul edilen sınırlı sayıdaki seçim bölgesinde uygulanmıştır. Devam eden çatışmalar ve idarî kontrol eksikliği nedeniyle çok sayıda bölge oylama kapsamı dışında bırakılmıştır.

Birinci aşamada seçmen katılımının önceki yıllarda yapılan genel seçimlere kıyasla daha düşük düzeyde kaldığı bildirilmiştir. Oylama sonucunda askerî yönetimle ilişkili siyasi partilerin önemli sayıda milletvekilliği kazandığı açıklanmıştır. Seçim sonuçları, askerî yönetimin denetimindeki seçim kurumları tarafından ilan edilmiştir.

İkinci Aşama Oylama (11 Ocak 2026)

İkinci aşama oylama, 11 Ocak 2026 tarihinde gerçekleştirilmiştir. Bu aşamada da oy verme işlemleri ülke genelini kapsayamamış, yalnızca belirlenen bölgelerde sandıklar kurulmuştur. Seçim merkezleri, askerî yönetimin fiilî kontrol sağladığı alanlarda açılmıştır.

İkinci aşama sırasında bazı bölgelerde güvenlik gerekçeleriyle oy verme işlemleri yapılamamıştır. Oylama, ülkede devam eden iç çatışmalar ve askerî operasyonların sürdüğü bir ortamda yürütülmüştür. Seçmenlerin bir kısmı, bu koşullar nedeniyle oy kullanma imkânı bulamamıştır.

Siyasi Partiler ve Katılım

Seçimlere katılan siyasi partiler, büyük ölçüde askerî yönetim tarafından onaylanmış veya askerî yönetime yakınlığıyla bilinen partilerden oluşmuştur. Önceki genel seçimlerde geniş tabanlı destek elde etmiş bazı siyasi oluşumlar bu süreçte seçimlere katılmamıştır.

Bu durum, seçim sürecinde siyasi rekabetin sınırlı bir çerçevede gerçekleşmesine yol açmıştır. Aday listeleri ve seçim kampanyaları, askerî yönetimin belirlediği kurallar doğrultusunda yürütülmüştür.

Güvenlik Ortamı ve İç Çatışmalar

Genel seçimler, Myanmar’da süren iç savaş koşulları altında gerçekleştirilmiştir. Ülkenin farklı bölgelerinde silahlı çatışmalar, askerî operasyonlar ve güvenlik olayları devam etmiştir. Bu durum, seçimlerin coğrafi kapsamını ve uygulanabilirliğini doğrudan etkilemiştir.

Bazı yerleşim alanlarında sandık kurulmamış, bazı bölgelerde ise oy verme işlemleri sınırlı sürelerle yapılmıştır. Güvenlik koşulları, seçmen hareketliliğini ve katılım düzeyini belirleyen temel unsurlardan biri olmuştur.

Uluslararası Tepkiler ve Gözlemler

Seçim süreci, uluslararası alanda çeşitli tepkilere konu olmuştur. Seçimlerin kapsayıcılığı, siyasi ortamın niteliği ve katılım koşulları hakkında eleştiriler dile getirilmiştir. Bu tepkilerde, siyasi özgürlüklerin sınırlı olması ve bazı siyasi aktörlerin süreç dışında kalması öne çıkan unsurlar arasında yer almıştır.

Seçim Takviminin Devamı

Askerî yönetim tarafından açıklanan seçim takvimine göre, genel seçimlerin kalan aşamalarının 2026 yılı içinde tamamlanması öngörülmüştür. Tüm aşamaların tamamlanmasının ardından yeni yasama organının oluşturulması planlanmıştır. Seçim süreci, askerî yönetimin belirlediği idarî ve güvenlik çerçevesi içinde sürdürülmüştür.

Seçimlerin Son Aşaması

Myanmar’da, 1 Şubat 2021 tarihinde gerçekleştirilen askerî darbenin ardından ilk kez düzenlenen genel seçim süreci, 28 Aralık 2025 tarihinde başlatılmıştır. Üç aşamalı olarak planlanan bu sürecin son aşaması, halkın 25 Ocak 2026 tarihinde yeniden sandık başına gitmesiyle uygulanmıştır.

Son aşama kapsamında, 25 Ocak 2026 günü yerel saatle 06.00 itibarıyla, yaklaşık 60 bölgede oy verme işlemi başlamıştır. Seçimlerin, Myanmar Parlamentosundaki yasama koltuklarının sahiplerini belirlemeye yönelik olduğu belirtilmiştir. Seçim sonuçlarının takip eden günlerde açıklanması, parlamentonun Mart 2026’da toplanması ve yeni hükümetin Nisan 2026’da göreve başlaması öngörülmüştür.

Seçim Aşamaları ve Katılım Oranı

Myanmar askerî yönetimi tarafından yapılan açıklamada, genel seçimlerin ilk iki aşamasının 28 Aralık 2025 ile Ocak 2026 başı arasında gerçekleştirildiği ifade edilmiştir. Bu aşamalarda, yaklaşık 24 milyon seçmenin sandık başına gittiği ve katılım oranının yaklaşık yüzde 60 olduğu bildirilmiştir.

25 Ocak 2026 tarihinde gerçekleştirilen son aşama, üç aşamalı seçim takviminin tamamlayıcı bölümü niteliğini taşımıştır.

Parlamento Yapısı ve Sandalye Dağılımı

Yasama Organlarının Oluşturulması

Myanmar genelinde bulunan 330 seçim bölgesinden, askerî yönetimin fiilî kontrolü altında bulunan 265’inde, 2025 sonu – 2026 Ocak dönemi arasında üç aşamalı genel seçimler düzenlenmiştir. Bu seçimler sonucunda:

• Alt Mecliste (Pyithu Hluttaw) her seçim bölgesinden bir milletvekili olmak üzere toplam 330 sandalye,
• Üst Mecliste (Amyotha Hluttaw) her eyaletten 12 üye olmak üzere toplam 168 sandalye

için temsilcilerin belirlenmesi amaçlanmıştır.

Myanmar Parlamentosunda Alt Mecliste 110, Üst Mecliste ise 56 sandalyenin, anayasal düzenleme uyarınca askerî yönetim tarafından doğrudan belirlendiği kaydedilmiştir.

Siyasi Partiler ve Seçimlere Katılım

Adaylar ve Rekabet Yapısı

Genel seçimlere katılmak üzere 2025 yılı içerisinde 57 siyasi parti ve 4 bin 800’ü aşkın aday için resmî onay verilmiştir. Buna karşın, yalnızca 6 siyasi partinin, tüm seçim bölgelerinde aday gösterdiği belirtilmiştir. Ordu destekli Birlik İçin Dayanışma ve Kalkınma Partisi (USDP), en fazla sayıda adayla seçimlere katılan parti olmuştur. Bu durum, partinin birçok seçim bölgesinde rakipsiz biçimde yarıştığı yönünde eleştirilere neden olmuştur. Seçimlerin ilk iki aşamasında (2025 sonu – 2026 başı) USDP’nin meclis koltuklarının büyük çoğunluğunu kazandığının öne sürüldüğü aktarılmıştır.

Uluslararası Tepkiler ve ASEAN Kararı

Ekim 2025 ASEAN Açıklaması

Güneydoğu Asya Uluslar Birliği (ASEAN) üyesi ülkelerin, Ekim 2025 tarihinde, Myanmar’daki genel seçimlere gözlemci göndermeme kararı aldığı açıklanmıştır. Malezya tarafından yapılan duyuruda, bu karar doğrultusunda ASEAN’ın 2025–2026 döneminde devam eden seçimleri tanımayacağı belirtilmiştir.

Askerî Yönetimin Tutumu

Myanmar askerî yönetiminin lideri Min Aung Hlaing, 25 Ocak 2026 tarihinde, seçimlerin son aşamasının başlamasıyla yaptığı açıklamada, yabancı ülkelerin seçimleri kabul edip etmemesinin belirleyici olmadığını, halkın oylarının esas alındığını ifade etmiştir.