Romanya Hükümetinin 2026 Güvensizlik Oyuyla Düşürülmesi

Romanya'da 5 Mayıs 2026 tarihinde, Başbakan Ilie Bolojan önderliğindeki merkez sağ Ulusal Liberal Parti (PNL) liderliğindeki azınlık hükümeti, Romanya Büyük Millet Meclisi'nde gerçekleştirilen güvensizlik oylaması sonucunda görevden düşürülmüştür.

Ilie Bolojan - (Anadolu Ajansı)

Güvensizlik önergesi, merkez sol Sosyal Demokrat Parti (PSD) ile aşırı sağcı Rumenlerin Birlik İttifakı (AUR) tarafından sunulmuş ve 402 milletvekilinin katıldığı oylamada 281 kabul oyuyla kabul edilmiştir.

Siyasi Arka Plan

Ilie Bolojan liderliğindeki hükümet, Haziran 2025 tarihinde parlamentodan güvenoyu alarak göreve başlamıştır. Hükümet; PNL, PSD ve iki diğer Avrupa yanlısı partiden oluşan dört partili bir koalisyon tarafından kurulmuştur. Koalisyonun kurulması, eski Başbakan Marcel Ciolacu'nun istifası ve Aralık 2024'te cumhurbaşkanlığı seçimlerinin Rusya müdahalesi iddiaları gerekçesiyle iptal edilmesi sonrasında yaşanan siyasi belirsizliğin ardından gerçekleştirilmiştir.

Koalisyonun Dağılması

Sosyal Demokrat Parti (PSD), 20 Nisan 2026 tarihinde Başbakan Bolojan'a olan siyasi desteğini geri çekme kararı aldığını kamuoyuyla paylaşmıştır. 23 Nisan 2026'da kabinede görev yapan 7 PSD'li bakan istifalarını sunmuştur. PSD’nin koalisyondan ayrılmasının ardından, parti aşırı sağcı AUR ile birlikte hareket ederek güvensizlik önergesi hazırlamıştır. Bu gelişmeler sonrasında hükümet, yalnızca Ulusal Liberal Parti (PNL) tarafından desteklenen bir azınlık hükümeti haline gelmiştir.

PSD'nin koalisyondan ayrılmasının temel gerekçesi olarak, "Başbakan Bolojan'ın Avrupa Birliği'nin en yüksek bütçe açığına sahip ülkesi konumundaki Romanya'nın açığını azaltmaya yönelik uygulamaya koyduğu ağır kemer sıkma politikalarına yönelik duyulan rahatsızlık" gösterilmiştir. Bu politikaların, "PSD seçmen tabanını ve parti patronaj ağlarını olumsuz etkilediği" değerlendirmesi yapılmıştır.

Güvensizlik Önergesinin İçeriği

Güvensizlik önergesi, “Ekonomiye zarar veren, halkı yoksullaştıran ve devlet varlıklarını hileli satmayı amaçlayan ‘Bolojan Planı’ durdurulsun” başlığıyla hazırlanmıştır. Önerge, PSD ve AUR’un yanı sıra parlamentodaki bazı diğer üyelerin desteğiyle meclise sunulmuştur.

Oylamanın Seyri

Güvensizlik önergesi, 5 Mayıs 2026 tarihinde parlamentoda oylanmıştır. Oylamaya katılan 402 milletvekilinden 281’i önerge lehine oy kullanmış, 4 milletvekili ise aleyhte oy vermiştir. 464 sandalyeli parlamentoda önergenin kabul edilmesi için gereken 233 oy eşiği aşılmıştır.

Başbakan Bolojan’ın partisi PNL ile koalisyon ortakları USR ve UDMR milletvekilleri oylamaya katılmamıştır. Yerel basında yer alan bilgilere göre, Bolojan oylama sırasında meclis salonundan ayrılmıştır.

Tarafların Tutumları ve Açıklamalar

Başbakan Ilie Bolojan, oylama öncesinde yaptığı konuşmada güvensizlik önergesini şu ifadelerle değerlendirmiştir: “Bu sansür önergesi yanlış, ikiyüzlü ve yapay bir girişimdir. Herhangi bir ülke, çok sayıda krizle karşı karşıya kaldığında hükümetleri değiştirmeye değil, pekiştirmeye çalışır.” Bolojan ayrıca milletvekillerine hitaben “Yarından itibaren Romanya nasıl işleyecek, bir planınız var mı?” sorusunu sormuştur.

PSD Genel Başkanı Sorin Grindeanu, oylamanın ardından Bolojan'ın istifa etmesi gerektiğini ifade etmiş; "sorumlu partilerin bir çözüm bulmasının görevi" olduğunu vurgulamıştır. Grindeanu ayrıca mümkün olan en kısa sürede yeni bir hükümet kurulmasını istediklerini belirtmiştir.

AUR lideri George Simion ise oylama sonrasında sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada "halkın sesinin bugün duyulduğunu" belirtmiş ve "ulusal uzlaşma" çağrısında bulunmuştur. Simion, meclisteki tartışmalar sırasında erken seçim yapılması talebini dile getirmiştir.

Cumhurbaşkanı Nicuşor Dan, oylamadan önce ülkesinin sonuç ne olursa olsun Batı yönelimini koruyacağı güvencesini vermiştir. Dan, Pazartesi günü düzenlediği basın toplantısında "Romanyalılara şunu güvence vermek istiyorum: ne olursa olsun, Romanya Batı yönelimini sürdürmeye devam edecektir. Bir ya da iki haftalık bir belirsizlik dönemi yaşanabilir, ancak bu bizi endişelendirmemeli; zira önemli hedeflere bağlılık devam etmektedir." demiştir.

Görevden Ayrılma ve Geçiş Süreci

Güvensizlik oylamasının kabul edilmesinin ardından Başbakan Ilie Bolojan, yeni hükümet parlamentodan güvenoyu alana kadar sınırlı yetkilerle geçici başbakan olarak görevini sürdürmektedir. Romanya Anayasası uyarınca başbakanı atama yetkisine sahip Cumhurbaşkanı Nicuşor Dan’ın, yeni hükümetin kurulması amacıyla siyasi partilerle istişare sürecini başlatması öngörülmektedir.

Ilie Bolojan, 1989 Romen Devrimi sonrasında güvensizlik oylamasıyla görevden düşürülen yedinci başbakan olmuştur.