San Siro Stadyumu

San Siro Stadyumu (resmî adıyla Giuseppe Meazza Stadyumu), Milano’nun San Siro semtinde yer alan ve İtalya’nın en büyük kapasiteli stadyumu olarak kabul edilen spor merkezidir. Futbol karşılaşmalarının yanı sıra konser ve büyük organizasyonlara ev sahipliği yapan tesis, mimari evreleri, kapasite artışları ve yönetim modeliyle 20. yüzyıldan günümüze uzanan çok katmanlı bir gelişim süreci geçirmiştir. “La Scala del Calcio” lakabıyla anılan stadyum, kent kimliği ve spor kültürüyle bütünleşmiş bir yapı niteliği kazanmıştır.

Kuruluş ve İlk İnşa Süreci (1925–1935)

Stadyumun inşa süreci 1925 yılında dönemin Milan başkanı Piero Pirelli’nin girişimiyle başlatılmıştır. Yapı, Ippodromo del Trotto çevresinde konumlandırılmış ve İngiliz stadyum mimarisinden esinlenilerek tasarlanmıştır. İnşaat süreci 13 ayda tamamlanmış ve yaklaşık 5 milyon İtalyan Lireti maliyetle hayata geçirilmiştir. İlk tasarımda dört doğrusal tribün yer almakta ve toplam kapasite 35.000 seyirciye ulaşmaktaydı.

Stadyum 19 Eylül 1926 tarihinde Milan–Inter derbisi ile açılmıştır. Başlangıçta yalnızca Milan’ın iç saha karşılaşmaları için tasarlanan yapı, 1947–1948 sezonundan itibaren Inter tarafından da kullanılmaya başlanmıştır.

1935 yılında Milano Belediyesi stadyumu satın almış ve ilk genişletme çalışmaları başlatılmıştır. Bu müdahaleyle tribünleri birbirine bağlayan dört köşe eğrisi inşa edilmiş, kapasite 55.000’e çıkarılmıştır.

Yapısal Genişleme ve İkinci Halka (1950’ler)

1950’li yıllarda gerçekleştirilen yapısal müdahale ile ikinci tribün halkasını taşıyacak yeni bir taşıyıcı sistem inşa edilmiştir. Bu sistem mevcut tribünlerin üzerine yükselmiş ve onları kısmen örtmüştür. Bu evre sonunda kapasite 85.000’e ulaşmış, yaklaşık 60.000 koltuklu oturma düzeni oluşturulmuştur.

Bu dönemde mimari kimlik önemli ölçüde değişmiş, ikinci halkaya erişim sağlayan helisel rampalar eklenmiştir. Aydınlatma sistemi iki yıl sonra tamamlanmış, yaklaşık on yıl sonra elektronik skor tabelası kurulmuştur.

Giuseppe Meazza Adının Verilmesi (1980)

Stadyum 1980 yılında, İtalya millî takımıyla 1934 ve 1938 Dünya Kupalarını kazanan Giuseppe Meazza’nın anısına yeniden adlandırılmıştır. Meazza, Inter ve Milan formalarını giymiş, saha içindeki performansı ve kişiliğiyle İtalyan futbolunda iz bırakmıştır. 1979 yılında hayatını kaybetmesinin ardından stadyuma adı verilmiş ve kentle olan bağı resmî olarak tescillenmiştir.

1990 Dünya Kupası ve Üçüncü Halka

1990 FIFA Dünya Kupası hazırlıkları kapsamında kapsamlı bir yenileme projesi uygulanmıştır. Bu proje çerçevesinde üçüncü tribün halkası eklenmiş ve 85.700 koltuğun tamamını kapsayacak şekilde üst örtü sistemi oluşturulmuştur. Müdahale sonucunda stadyum Avrupa’nın en modern spor yapıları arasında gösterilen bir mimari forma kavuşmuştur. Yenilenen stadyum 25 Nisan 1990 tarihinde resmî olarak açılmıştır.

Üçüncü halka, 11 adet silindirik betonarme kule tarafından taşınmış; bu kuleler aynı zamanda çatıyı desteklemiştir. Çatı sistemi şeffaf malzemeyle tasarlanmış ve saha dışında tüm tribünleri kapsayacak şekilde düzenlenmiştir. 1955’te kapasite 100.000’e çıkarılmış, ancak güvenlik gerekçeleriyle daha sonra 85.000’e düşürülmüştür.

Mimari ve Teknik Özellikler

Stadyum dört köşe kule ve yedi ara kule tarafından taşınan öngerilmeli beton kirişler üzerine oturtulmuş tribünlerden oluşmaktadır. Köşe kuleleri tribün seviyesinin üzerine yükselerek çatıya kadar uzanmaktadır.

Toplam kapasite 75.817 koltuk olarak belirtilmiş ve UEFA Kategori 4 statüsünde yer aldığı ifade edilmiştir. Bu sınıflandırma Avrupa’daki en yüksek stadyum kategorisini temsil etmektedir. Metal konstrüksiyon miktarı 13.400 ton, betonarme donatı çeliği miktarı 6.000 ton olarak kaydedilmiştir.

Tarihi Karşılaşmalar

Stadyum, farklı dönemlerde uluslararası turnuvalara ve önemli karşılaşmalara sahne olmuştur. 3 Haziran 1934’te oynanan İtalya–Avusturya Dünya Kupası yarı finali, 27 Mayıs 1965’teki Inter–Benfica Avrupa Kupası finali, 8 Haziran 1990’daki Arjantin–Kamerun Dünya Kupası açılış maçı ve 13 Mayıs 2003’teki Inter–Milan UEFA Şampiyonlar Ligi yarı finali, bu yapıda oynanan tarihî karşılaşmalar arasında yer almıştır.

İşletme ve Yönetim Yapısı

Stadyumun işletmesi, F.C. Internazionale Milano S.p.A. ile A.C. Milan S.p.A. ortaklığındaki M-I Stadio S.r.l. tarafından yürütülmektedir. Şirket, kulüpler adına tesis faaliyetlerini yönetmektedir.

Yönetim kurulu başkanlığı Francesco Perrini tarafından yürütülmekte, CEO görevleri Massimiliano Catanese ve Stefano Cocirio tarafından üstlenilmektedir. Denetim ve gözetim kurulları ayrı yapılar halinde organize edilmiştir.

Hizmet Yapısı ve Tesis Yönetimi

Stadyumda sunulan hizmetler üç ana kategori altında ele alınmaktadır: yapıya yönelik hizmetler, organizasyona yönelik hizmetler ve kişilere yönelik hizmetler. Yapısal hizmetler MI-Stadio’nun doğrudan yetkisinde bulunmakta; eğlence ve futbol dünyasına ilişkin faaliyetler kulüpler tarafından yürütülmekte; yiyecek ve içecek hizmetleri ise sektörde faaliyet gösteren şirketlere belirli kriterler doğrultusunda devredilmektedir.

Tesis yönetimi planlama, organizasyon, uygulama ve kontrol işlevleri çerçevesinde yürütülmekte; HVAC sistemleri, enerji sistemleri, aydınlatma, güvenlik, veri ağı, atık yönetimi ve saha bakımı gibi çok sayıda teknik alt sistem koordineli biçimde işletilmektedir.

Çim Zemin ve Saha Yönetimi

Stadyum zemininde doğal çim sistemi uygulanmaktadır. Doğal çim alanların kurulumu ve bakımı; toprak yapısı, drenaj sistemi, havalandırma ve bakım programlarıyla ilişkilendirilmiştir. Kök bölgesi, infiltrasyon ve perkolasyon oranları, havalandırma ve üst toprak uygulamaları saha kalitesinin belirleyici unsurları arasında yer almaktadır.

Çok Amaçlı Kullanım

Stadyum yalnızca futbol karşılaşmalarına değil, 1980’den itibaren ulusal ve uluslararası sanatçıların konserlerine de ev sahipliği yapmaktadır. Müze ve tur organizasyonlarıyla ziyaretçilere açık tutulmakta; kurumsal ve özel etkinlikler için de mekân olarak kullanılmaktadır.