Soğanlıdere Şehitliği

Soğanlıdere Şehitliği, Çanakkale Savaşları sırasında Seddülbahir Cephesi'nin lojistik ve sağlık merkezi olarak faaliyet gösteren Soğanlıdere Vadisi'nde konumlanan, savaş esnasında hastanelerde tedavi görürken şehit düşen askerlerin defnedildiği tarihi bir kabristan ve anıt alanıdır.^【1】

Soğanlıdere Şehitliği, Gelibolu Yarımadası'nda Soğanlıdere Hava Saldırısı Şehitliği’nin birkaç yüz metre ilerisinde yer almaktadır.^【2】 Bölgedeki mevcut anıt yapısı ve çevre düzenlemesi 2005 yılında restore edilerek ziyarete açılmıştır.^【3】

Şehitliğin bulunduğu saha, savaş döneminde 2., 7. ve 12. Tümenlerin Sıhhiye Bölüklerinin konuşlandığı ve aktif hizmet verdiği bir bölgedir.^【4】

Şehitlik anıtı, ay ve yıldız figürleri kullanılarak tasarlanmıştır. Yıldız figürünün merkezinde yer alan üçgen piramit yapı, şehitlerin Allah’a yükselişini sembolize etmektedir.

Anıtın hemen alt tarafındaki bölge, gerçek şüheda kabristanlığı olarak çevrelenmiştir. Bu alanda, savaş döneminde vadide kurulu olan hastanelerde tedavi edildikleri sırada yaşamını yitiren askerlerin naaşları bulunmaktadır.^【5】

Soğanlıdere Vadisi, coğrafi yapısının düşman taarruzlarına kapalı olması nedeniyle Seddülbahir Cephesi’nin önemli lojistik destek merkezi görevini yürütmüştür.^【6】

Şehitlik alanına giden yolun sağ tarafında, Seddülbahir Cephesi’nin ilk reviri olan Melek Hanım Reviri’nin harabeleri yer almaktadır. İlk etapta revir olarak kurulan bu mevzi, ilerleyen süreçte kapsamlı bir sahra hastanesine dönüştürülmüştür. Tesis, 1916 tarihli Şevki Paşa Haritası’nın 29 numaralı paftasında Osmanlı Türkçesi ile işaretlenmiş durumdadır.^【7】