Suat Mamat

Türk futbolunun erken profesyonel döneminde hem kulüp düzeyinde hem de millî takım sahnesinde iz bırakan isimlerden biri olan Suat Mamat, uzun yıllara yayılan futbolculuk ve teknik adamlık kariyeriyle Türkiye futbol tarihinin şekillendiği yıllarda aktif rol almıştır. Oyun anlayışı, sahadaki konumu ve farklı mevkilerde görev alabilmesiyle döneminin futbol yapısı içinde belirgin bir profil oluşturmuştur. Futbol yaşamı yalnızca istatistikler ve kulüp başarılarıyla sınırlı kalmamış, Türkiye’nin uluslararası turnuva deneyimlerinde de doğrudan yer almıştır.

Hayatı ve Ailesi

Suat Mamat, 8 Kasım 1930 tarihinde İstanbul’un Bakırköy ilçesinde dünyaya gelmiştir. Beş çocuklu bir ailenin ikinci oğludur. Babası ve ağabeyi Devlet Demiryollarında çalışmıştır. Ailenin demiryollarıyla olan bu bağı, Mamat’ın futbola yönelmesinde dolaylı bir zemin oluşturmuştur. Çocukluk yıllarını Bakırköy’de geçirmiş, dönemin şehir dokusu içinde sokaklarda ve boş arazilerde futbol oynayarak büyümüştür. Bu çevresel koşullar, erken yaşlardan itibaren futbolla iç içe bir gündelik hayatın parçası hâline gelmesini sağlamıştır.

Futbola Başlangıcı ve Atyapı Yılları

Suat Mamat, futbola 16 yaşında Yedikule Demirspor’da başlamıştır. Bu tercih, ailesinin demiryollarıyla olan ilişkisiyle örtüşen bir başlangıç noktasıdır. Yedikule Demirspor’daki kısa sürenin ardından Bakırköy Sümerspor’a geçmiştir. Bu kulüpte geçirdiği dönem, onun resmî futbol kariyerinin temellerinin atıldığı aşama olmuştur. Askerlik çağına geldiğinde futboldan kopmamış, İstanbul Karagücü formasıyla sahaya çıkmıştır. Karagücü’nde gösterdiği performans, ilerleyen yıllarda büyük kulüplerin dikkatini çekecek bir sürecin kapısını aralamıştır.

Profesyonel Kariyerinin İlk Yılları

1949–1952 yılları arasında Ankara Demirspor forması giymiştir. Bu dönem, Suat Mamat’ın İstanbul dışındaki nadir futbol tecrübelerinden biri olmuştur. Orta saha ağırlıklı oyun yapısı bu yıllarda belirginleşmiştir. Sahada merkez orta saha, sağ iç ve zaman zaman farklı pozisyonlarda görev alabilmesi, onu dönemin çok yönlü futbolcuları arasına yerleştirmiştir.

Galatasaray Dönemi

1952 yılında Galatasaray’a transfer olmuştur. İlk döneminde amatör statüde forma giymiş, ardından profesyonel sözleşme imzalamıştır. Galatasaray formasıyla ilk resmî maçına 16 Kasım 1952 tarihinde Beyoğluspor karşısında çıkmıştır. Sarı-kırmızılı kulüpte 1952–1963 yılları arasında aralıksız 11 sezon forma giymiştir. Bu süreçte üç İstanbul Ligi ve bir Türkiye Ligi şampiyonluğu yaşamıştır. Galatasaray’daki uzun süreli kariyeri boyunca orta sahada oyun kurucu rolüyle görev almış, takımın hücum organizasyonlarında aktif sorumluluk üstlenmiştir. Kulüp kariyerindeki en istikrarlı ve uzun dönemi Galatasaray’da geçirmiştir.

Millî Takım Kariyeri ve Dünya Kupası

Suat Mamat, millî takım formasını ilk kez 14 Mart 1954 tarihinde İspanya ile oynanan Dünya Kupası eleme maçında giymiştir. Yaklaşık on yıl boyunca millî takım kadrolarında yer almıştır. Türkiye’nin 1954 İsviçre Dünya Kupası’na katıldığı süreçte sahada bulunan isimlerden biri olmuştur. 17 Haziran 1954 tarihinde Almanya ile oynanan Dünya Kupası finalleri maçında attığı gol, Türkiye’nin Dünya Kupası finallerindeki ilk golü olarak kayda geçmiştir. Millî takım kariyerinde biri B millî olmak üzere toplam 27 maçta forma giymiş, 5 gol atmıştır. Dünya Kupası finallerinde attığı toplam 3 golle Burhan Sargun ve İlhan Mansız ile birlikte bu alanda öne çıkan futbolcular arasında yer almıştır.

Beşiktaş Dönemi

1963 yılında Galatasaray’dan ayrılarak Beşiktaş’a transfer olmuştur. Siyah-beyazlı kulüpte 1963–1967 yılları arasında dört sezon forma giymiştir. Bu dönemde Beşiktaş ile iki lig şampiyonluğu kazanmıştır. Beşiktaş formasıyla lig maçlarında gol katkısı sağlamış, orta saha ve farklı mevkilerde görev almıştır. Galatasaray’daki uzun süren kariyerin ardından rakip kulüpte forma giymesi, kariyerinin önemli kırılma noktalarından biri olmuştur.

Vefa Dönemi ve Futbolculuğa Veda

1967–1968 sezonunda Vefa’ya transfer olmuştur. Vefa formasıyla 9 resmî maça çıkmış ve 1 gol atmıştır. Bu sezonun sonunda jübilesini yaparak aktif futbolculuk kariyerini sonlandırmıştır. Dönemin futbol anlayışı içinde ileri yaş sayılabilecek bir dönemde sahaya çıkması, kariyerinin dikkat çeken ayrıntılarından biri olmuştur.

Oyun Tarzı ve Mevkileri

Suat Mamat, başlıca merkez orta saha mevkiinde görev almıştır. Bunun yanı sıra sağ iç, sağ açık, santrfor ve sağ bek mevkilerinde de forma giymiştir. Oyun kurma, pas dağılımı ve hücuma destek verme görevleriyle sahada yer almıştır. Röveşata gibi dönemin futbolu için alışılmadık sayılan teknik hareketleri maçlarda uygulamış, hava toplarındaki zamanlamasıyla öne çıkmıştır. Bazı maçlarda kalecinin sakatlanması hâlinde kaleye geçtiği ve bu görevleri de yerine getirdiği bilinmektedir.

Teknik Direktörlük ve Federasyon Görevleri

Futbolculuk kariyerinin ardından teknik direktörlük yapmaya başlamıştır. Balıkesirspor, Rizespor, Zonguldakspor, Kırıkkalespor, Mersin İdmanyurdu ve Eyüpspor’da teknik direktörlük görevlerinde bulunmuştur. Kırıkkalespor ve Mersin İdmanyurdu’nu bir üst lige taşıyan ekiplerin başında yer almıştır. Ayrıca Türkiye Futbol Federasyonu bünyesinde görev almış, bir dönem federasyon yönetiminde yer almış ve genç millî takımlarla çalışmıştır.

Vefatı

Suat Mamat, 3 Şubat 2016 tarihinde 85 yaşında vefat etmiştir. Cenazesi 5 Şubat 2016 tarihinde Levent Camii’nde kılınan öğle namazının ardından defnedilmiştir. Futbolculuk ve teknik adamlık dönemleri boyunca Türkiye futbolunun farklı kademelerinde uzun yıllar görev almış bir isim olarak anılmaktadır.