Türkiye-Katar Uydu İş Birliği ve Es'hail-3/Türksat-Biruni Stratejik Ortaklığı

Türkiye ile Katar arasında uzay ve uydu teknolojileri alanındaki iş birliğini geliştirmek amacıyla, Türksat ile Katar merkezli uydu operatörü Es'hailSat arasında Es'hail-3/Türksat-Biruni uydu projesini kapsayan stratejik ortaklık anlaşması imzalanmıştır. Doha'da imzalanan anlaşma, iki şirket arasında uzun vadeli kapasite paylaşımı, ortak ticari büyüme ve uydu haberleşme hizmetlerinin geliştirilmesini öngörmektedir.

Ortaklık, iki ülke arasındaki mevcut stratejik ilişkilerin uzay teknolojileri alanına taşınmasını hedeflerken, bölgesel ve küresel uydu pazarında rekabet gücünün artırılmasına yönelik önemli bir adım olarak değerlendirilmektedir.

İş birliğinin merkezinde yer alan Es'hail-3/Türksat-Biruni, yüksek veri kapasiteli Ka-Bant haberleşme uydusu olarak planlanmıştır. Proje kapsamında uydu, 50 derece doğu yörüngesinde görev yapacak ve kapasitesi Türksat ile Es'hailSat tarafından ortak kullanılacaktır.

_{Türkiye ve Katar Arasında İmzaların Atılması, 30 Haziran 2026 (Anadolu Ajansı)}

Yeni nesil haberleşme uydusu; yüksek hızlı geniş bant internet erişimi, kurumsal veri iletişimi, kamu haberleşmesi ile havacılık ve denizcilik sektörlerine yönelik mobil uydu hizmetleri sunacak şekilde tasarlanmıştır. Projenin tamamlanmasıyla Türksat filosuna yüksek kapasiteli yeni bir uydu eklenmesi ve mevcut uydu altyapısının güçlendirilmesi hedeflenmektedir.

Proje, Katar finansmanıyla gerçekleştirilecek olup, taraflar uydu kapasitesi, yer istasyonları, dağıtım ağları ve müşteri portföylerini ortak şekilde değerlendirecektir. Bu model sayesinde altyapı yatırımlarının paylaşılması, kapasite kullanımının optimize edilmesi ve ticari verimliliğin artırılması amaçlanmaktadır.

Türksat'ın kullanımına sunulacak kapasitenin 50 Gbps'a kadar ulaşması öngörülmektedir. Böylece Türkiye'nin artan veri iletim ihtiyacına cevap verebilecek yeni nesil haberleşme altyapısının oluşturulması planlanmaktadır.

Anlaşma kapsamında Türkiye'nin uluslararası düzeyde sahip olduğu yörünge ve frekans haklarının korunacağı belirtilmiştir. 50 derece doğu yörüngesindeki haklar Türkiye adına muhafaza edilecek, herhangi bir yörünge veya frekans devri gerçekleştirilmeyecektir.

Fırlatılması planlanan uydu, Uluslararası Telekomünikasyon Birliği (ITU) nezdinde Türksat adına kayıtlı olacak ve Türkiye'nin uluslararası uydu haklarının korunmasına katkı sağlayacaktır. Böylece hem mevcut hakların devamlılığı sağlanacak hem de yeni nesil yüksek kapasiteli bir haberleşme uydusu filoya kazandırılmış olacaktır.

Es'hail-3/Türksat-Biruni uydusunun hizmet alanı Orta Doğu, Kuzey Afrika, Avrupa, Orta Asya ve Sahra Altı Afrika'yı kapsayacak şekilde planlanmaktadır.

Uydu aracılığıyla sunulacak hizmetler arasında yüksek kapasiteli geniş bant internet, kurumsal veri iletişimi, kamu kurumlarının haberleşme altyapıları ile havacılık ve denizcilik sektörlerine yönelik mobil uydu hizmetleri bulunmaktadır. Böylece iki şirketin teknik altyapıları ve bölgesel operasyon kabiliyetleri birleştirilerek daha geniş bir coğrafyada ticari hizmet sunulması hedeflenmektedir.

Proje, Türkiye ile Katar arasında son yıllarda enerji, savunma, ulaştırma ve yatırım alanlarında gelişen stratejik ortaklığın uzay teknolojileri boyutuna taşınmasını temsil etmektedir. İki ülke, haberleşme uyduları ve dijital altyapılar alanında ortak yatırım modeli geliştirerek yüksek teknoloji sektörlerinde iş birliğini derinleştirmeyi amaçlamaktadır.

Es'hail-3/Türksat-Biruni ortaklığıyla, Türkiye'nin küresel uydu pazarındaki etkinliğinin artırılması, Katar'ın ise uzay ve dijital altyapı hedeflerinin desteklenmesi hedeflenmektedir. Proje aynı zamanda iki ülkenin ticari uydu haberleşme kapasitesini genişletmeyi ve uluslararası pazarlardaki rekabet gücünü artırmayı amaçlayan uzun vadeli bir teknoloji ortaklığı niteliği taşımaktadır.