Pembe Kaşıkçı (Platalea Ajaja)

Pembe kaşıkçı (Platalea ajaja), uzun, yassı ve kaşık biçimli gagasıyla ayırt edilen, pembe ağırlıklı tüy örtüsüne sahip bir su kuşu türüdür. Erişkin bireylerde kanatlarda koyu kırmızı tonlar ile tüysüz, soluk yeşilimsi bir baş görülürken genç bireyler daha açık renkli ve soluk pembe tonludur. Hem tatlı hem de tuzlu su sulak alanlarında yaşayan tür; kıyı bataklıkları, lagünler, çamur düzlükleri, mangrov alanları ve iç kesimlerdeki bataklıklarda görülebilir. Amerika Birleşik Devletleri’nin Körfez kıyılarından Güney Amerika’nın geniş bir bölümüne kadar yayılış gösteren pembe kaşıkçı, sığ sularda gagasını bir yandan diğer yana hareket ettirerek küçük balıklar ve kabuklular başta olmak üzere besinlerini arar; çoğunlukla küçük ve gevşek gruplar hâlinde, zaman zaman diğer su kuşlarıyla birlikte gözlemlenir.

Boyu yaklaşık 80 cm, kanat açıklığı ise 120 cm’ye kadar ulaşabilir. Tüyleri genellikle açık pembe renktedir; boyun üst kısmı ve sırtı beyaz, kanat ve alt tüyleri daha belirgindir. Kanat örtüleri, kuyruk, bacaklar ve göz irisi koyu kırmızı tonlardadır. Başının bir kısmı sarı-yeşil renklidir. Genç bireyler daha soluk renkli olup, olgunlaştıkça pembe tonları belirginleşir.

^{Pembe Kaşıkçı Kuşu} (Pexels)

Pembe kaşıkçı kuşu, Amerika kıtasında, ABD’nin güneydoğusundan Arjantin’in merkezi bölgelerine kadar yayılım gösterir. ABD’de Florida, Georgia, Teksas ve güneybatı Louisiana kıyılarında bulunur. Ayrıca Meksika, Orta Amerika kıyıları ve Karayipler’in bazı bölgelerinde de görülür. Habitat olarak bataklıklar, mangrovlar, çamur düzlükleri ve lagünleri tercih eder. Kış aylarında, özellikle Arjantin ve güneydeki bölgelerde kuzeye göç eder.

Sosyal bir türdür; genellikle koloniler halinde veya küçük gruplar hâlinde beslenir, tüner ve uçar. Beslenme sırasında sığ sularda gagalarını hafifçe açık tutarak ileri geri sallayarak avlanır. Diyeti; küçük balıklar, kabuklular, böcekler, yumuşakçalar ve bazı bitki materyallerinden oluşur. Sabah ve akşam saatlerinde aktif olarak beslenir. Kaşıkçı kuşları, tek ayak üzerinde ve başını tüylerinin altına sokarak uyur.

Üreme genellikle üçüncü yaş civarında başlar. Kur yapma davranışları; dans, el çırpma, gagalarla malzeme alışverişi ve çapraz kenetlenme gibi ritüeller içerir. Dişi, erkek tarafından getirilen dallar ve yapraklarla yapılan platform tarzı yuvalara 1–5 (çoğunlukla 2–3) kahverengi benekli yumurta bırakır. Kuluçka süresi her iki ebeveyn tarafından 22–24 gün sürdürülür. Yavrular yaklaşık 5–6 hafta yuvada kalır ve 7–8 haftalıkken uçabilir hale gelir.

19. yüzyılın sonlarında tüy ticareti ve avlanma nedeniyle ABD’de neredeyse yok olmuştur. 20. yüzyılda yeniden kolonileşme başlamış, ancak tür hâlen nadir ve yerel olarak yaygındır. IUCN Kırmızı Listesi’nde “En Az Endişe Verici” olarak sınıflandırılmıştır. ABD’deki başlıca üreme kolonileri Florida, Louisiana ve Teksas’ta bulunmaktadır. Yaşam alanlarının korunması ve sulak alan restorasyonu, türün uzun vadeli hayatta kalması için kritik öneme sahiptir. İklim değişikliği ve kıyı şeridi değişiklikleri, geleneksel yuvalama alanlarını etkileyebilir.