Anıt (Sözlük)

Tanım

İsim

1. Önemli bir olayın veya büyük bir kişinin hatırasını gelecek kuşaklara aktarmak için yapılan, sembolik niteliğe sahip ve genellikle büyük ölçekli mimari yapı veya heykel; abide: “Duydum ve okudum ki Sinan’a bir anıt yapılacakmış (Nâzım Hikmet).”
2. Mecaz. Önemli ve değerli bir eser veya kişi; abide: “O, dönemi için bir anıt niteliğinde bir yazardır.”

Köken

Anıt kelimesi, Türkiye Türkçesinde an- fiilinden Yeni Türkçe +Ut ekiyle türetilmiştir.

• Fransızca monument (“abide”), Latince monere (“anımsatmak”) sözcüğünün karşılığı olarak Türkçede türetilmiştir.
• Osmanlıca döneminde daha çok “abide” kelimesi kullanılmıştır, Cumhuriyet döneminde anıt terimi yaygınlaşmıştır.

Kullanım Alanları

• Mimarlık: Tarihi olayların veya kişilerin anısını yaşatmak amacıyla yapılan büyük ve sembolik yapılar için kullanılır.
• Edebiyat ve Sanat: Döneminin veya türünün önemli bir temsilcisini tanımlamak için mecazi anlamda kullanılır.
• Toplum ve Kültür: Anıtsal değer taşıyan kişiler veya olaylar için kullanılır.

Örnek Cümleler

1. Atatürk Anıtı, Türkiye’nin her köşesinde halkın büyük saygısını temsil eder.
2. Bu kitap, Türk edebiyatı için bir anıt niteliğindedir.
3. Kurultay meydanına dikilen yeni anıt, büyük ilgi gördü.