Fasıllar Hitit Kaya Anıtı (Kurt Beşiği Anıtı), Konya’nın Beyşehir ilçesine bağlı Fasıllar Mahallesi sınırları içerisinde yer alan, Hitit İmparatorluk Dönemi’ne ait anıtsal bir arkeolojik eserdir. M.Ö. 13. yüzyıla tarihlendirilen bu yapıt, yekpare bir bazalt bloğu üzerine işlenmiş olması ve devasa boyutlarıyla dünyanın en büyük kaya anıtları arasında gösterilmektedir. Anadolu’nun önemli tarihi miraslarından biri kabul edilen anıt, bulunduğu bölgedeki Hitit varlığının ve taş işçiliği geleneğinin somut bir örneğini teşkil etmektedir.

Fiziksel Nitelikler

Eser, 70 ton ağırlığında olduğu tahmin edilen büyük bir taş bloğunun üzerine oyulmuştur. Fiziksel ölçüleri 8,30 metre uzunluk, 2,25 metre yükseklik ve 2,75 metre genişlik olarak belirtilmektedir. Anıtın dikey bir duruş sergilemek yerine, bulunduğu arazide yatık vaziyette durduğu görülmektedir. Bu duruş biçimi ve devasa kütlesi, eserin yapım süreci ve taşınma aşamaları hakkında çeşitli teknik çıkarımlara olanak tanımaktadır.

İkonografik Özellikler ve Tasvir

Anıtın üzerinde yüksek kabartma tekniği ile işlenmiş iki adet tanrı figürü bulunmaktadır. Kompozisyonun merkezinde yer alan baş tanrı figürü, bir ayağını aslanın üzerine, diğer ayağını ise dağ tanrısı üzerine basar vaziyette tasvir edilmiştir. Bu figürün bir elini havaya kaldırmış olduğu görülmektedir. Ana figürün hemen altında, daha küçük boyutlarda betimlenmiş ve bir dağ tanrısı olduğu değerlendirilen ikinci bir figür yer almaktadır.

^{}Anıtın İşlevi ve Tarihçesine İlişkin Bulgular

Fasıllar Hitit Kaya Anıtı'nın yapılış amacı ve mevcut konumu hakkında çeşitli görüşler mevcuttur. Eserin Eflatunpınar’daki kutsal alan için hazırlandığı, ancak 70 tonluk ağırlığı nedeniyle taşınması sırasında yaşanan zorluklar veya bloğun kırılması sonucu Fasıllar’da, muhtemelen taş ocağına yakın bir noktada bırakıldığı düşünülmektedir. Bu durum, anıtın tamamlanmış olmasına rağmen neden nihai yerine ulaştırılamadığına dair bir açıklama sunmaktadır. Eser, bu yönüyle Hititlerin anıt taşıma teknikleri ve lojistik kapasiteleri hakkında da veri sağlamaktadır. Ayrıca bu anıt, Kadeş Savaşı (M.Ö. 1274) ile Hitit-Mısır güç mücadelesi ile ilişkilendirilir.

Koruma Durumu ve Çevresel Bağlam

Anıtın aslı, bulunduğu doğal arazide, Fasıllar Mahallesi'nde korunmaya devam etmektedir. Eserin tarihi ve sanatsal önemine binaen, betondan yapılmış birebir kopyası Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi’nin bahçesinde sergilenmektedir. Anıtın bulunduğu Fasıllar bölgesi, tarihsel katmanlaşma açısından zengindir. Hitit Dönemi’ne ait bu anıtın yakın çevresinde, Roma Dönemi’ne tarihlenen ve üzerinde at yarışı kurallarının yazılı olduğu "Lukuyanus Anıtı" gibi farklı medeniyetlere ait kalıntılar da bulunmaktadır. Bölge, hem Hitit hem de Roma dönemlerine ait izleri barındırmasıyla arkeolojik bir çekim merkezi niteliği taşımaktadır.