Hırvatistan Yerel Seçimleri (2025)

2025 Hırvatistan Yerel Seçimleri, ülke genelindeki belediye başkanları, belediye meclis üyeleri, kanton yöneticileri ve diğer yerel idari makamların belirlenmesi amacıyla düzenlenmiş olan iki turlu seçim sürecidir. Seçimlerin birinci turu 18 Mayıs 2025 tarihinde, ikinci turu ise 1 Haziran 2025 tarihinde gerçekleştirilmiştir. Seçimler sonucunda iktidardaki Hırvat Demokrat Birliği (HDZ) ve koalisyon ortakları yerel yönetimlerin büyük bölümünde çoğunluğu sağlamıştır.

Seçim Takvimi ve Katılım Bilgileri

Hırvatistan Devlet Seçim Komisyonu tarafından organize edilen yerel seçimlerin birinci turu 18 Mayıs 2025 tarihinde gerçekleştirilmiştir. Bu turda belediyeler (428), şehirler (127) ve kantonlar (21) olmak üzere ülke genelindeki tüm yerel birimlerde oy kullanılmıştır. Toplam 3,5 milyona yakın kayıtlı seçmen sandığa davet edilmiş ve 31 binden fazla aday yarışa katılmıştır. İkinci tur oylama, ilk turda hiçbir adayın yeterli oy çoğunluğuna ulaşamadığı seçim bölgelerinde 1 Haziran 2025 tarihinde yapılmıştır.

HDZ'nin Genel Performansı ve Kapsamlı Sonuçlar

İktidardaki Hırvat Demokrat Birliği (HDZ), ülke genelindeki 576 yerel ve bölgesel yönetim biriminin 280’inde seçimleri kazanarak toplamın yüzde 48,6’sında kontrol sağlamıştır. Bu oran, 2021 seçimlerine kıyasla 12 birimlik bir artışı ifade etmektedir. Parti, 15 kantonda doğrudan zafer elde etmiş, geri kalan altı kantonda ise farklı partiler veya ittifaklar öne çıkmıştır. HDZ ayrıca 61 şehirde (önceki seçimlere göre 5 artış) ve 204 belediyede (önceki seçimlere göre 7 artış) zafer kazanmıştır.

Zagreb ve Split Seçimleri

Zagreb'de görevdeki belediye başkanı Tomislav Tomašević (Možemo! ve SDP destekli) ikinci turda rakibi Marija Selak Raspudić’i yaklaşık 34.000 oy farkla geride bırakarak yeniden seçilmiştir. Selak Raspudić’in listesi Zagreb Şehir Meclisi’nde yedi sandalye elde etmiştir. Tomašević ikinci dönemine başlamış, Raspudić ise muhalefet liderliği rolü üstleneceklerini duyurmuştur.

Split'te seçim yarışını HDZ adayı Tomislav Šuta kazanmıştır. İkinci turda 30.586 oy alan Šuta, görevdeki belediye başkanı Ivica Puljak’ı (Centar) geride bırakmıştır. Puljak 26.921 oyda kalmış, seçim sonrasında siyasetten çekilerek akademik hayata döneceğini açıklamıştır. Šuta, yeni dönemde kentin kalkınması için merkezi hükümet ve bölge idaresiyle iş birliği yapılacağını belirtmiştir.

Diğer Büyükşehirler ve Bölgelerdeki Sonuçlar

• Vukovar: Marijan Pavliček (Suverenistler) 4.139 oyla belediye başkanlığına seçilmiş, Domovinski Pokret adayı Domagoj Bilić 3.955 oyda kalmıştır.
• Rijeka: Bağımsız aday Iva Rinčić belediye başkanı seçilmiştir. Kampanyasını pozitif mesajlar üzerine kurduğunu belirtmiştir.
• Pula: Peđa Grbin (SDP), 9.026 oy alarak belediye başkanlığına seçilmiştir. Rakibi Filip Zoričić 7.911 oy almıştır.
• Slavonski Brod: Mirko Duspara (bağımsız) yedinci dönem için yeniden seçilmiştir.
• Zadar: HDZ’li Şime Erlić önde yer almıştır.
• Dubrovnik: HDZ ve müttefiklerinin adayı Mato Franković yeniden seçilmiştir.

Kanton Seçimleri ve Sonuçların Ayrıntıları

Devlet Seçim Komisyonu (DIP) verilerine göre, ikinci turda hiçbir kantonda ilk tur sonuçlarına göre değişiklik yaşanmamıştır. HDZ 15 kantonda kanton başkanlıklarını kazanmış, bir kantonda ise HDZ destekli bağımsız aday galip gelmiştir. SDP toplamda dört kantonda başarı göstermiş, bu rakam 2021 seçimlerine kıyasla iki artışa işaret etmektedir. Bir kantonda ise bir seçmen grubu tarafından aday gösterilen bağımsız aday galip gelmiştir.

Bazı kantonlarda oy farkları düşük düzeyde gerçekleşmiştir:

• Varaždin Kantonu: HDZ’li Anđelo Stričak, SDP’li Bruno Ister’i yalnızca 96 oy farkla geride bırakmıştır (24.535'e 24.439).
• Koprivničko-Križevačka Kantonu: Tomislav Golubić, HDZ’li eski vali Darko Koren’i 3.168 oy farkla geçmiştir (16.868'e 13.700).
• İstra Kantonu: Boris Miletić 26.705 oy alarak 467 oy farkla Sanja Radolović’in önünde seçimi kazanmıştır.
• Zagrebačka Kantonu: Stjepan Kožić, 30.275 oy alarak görevine devam etmiştir.

Bunlara ek olarak:

• Splitsko-Dalmatinska: Blaženko Boban (HDZ, DP, HSP AS) 73.638 oy alarak yeniden vali seçilmiştir.
• Primorsko-Goranska: Ivica Lukanović (SDP ve ortakları) 38.052 oyla yeni vali olmuştur.
• Šibensko-Kninska: Paško Rakić (HDZ ve ortakları) 16.090 oyla seçilmiştir.
• Vukovarsko-Srijemska: Ivan Bosančić (HDZ ve ortakları) 20.994 oy almıştır.
• Brodsko-Posavska: Danijela Marušić (HDZ) 19.803 oyla yeniden seçilmiştir.
• Dubrovačko-Neretvanska: Blaž Pezo (HDZ ve koalisyonu) 23.129 oyla galip gelmiştir.
• Ličko-Senjska: Ernest Petry (HDZ ve ortakları), oyların yüzde 98’i sayıldığında 10.079 oyla önde görünmektedir.
• Zadarska: Josip Bilaver (HDZ ve koalisyonu) 26.781 oy alarak seçilmiştir.