
ORCID ID
0009-0004-3173-8021
İsrail’in Filistinlilerin naaşlarından organ çaldığı iddiaları, uzun yıllardır tartışma konusu olmuştur. Gazzeli doktorlar ve Filistinli aileler, İsrail’in alıkoyduğu, işkence ettiği ve sonrasında öldürdüğü sevdiklerinin cesetlerinde organlarının eksik olduğunu görmüşler ve bu durumu uluslararası kamuoyuna sunmuşlardır (Abu Aisha & Topçu, 2023). Chronicle, Al-Mayadeen ve Al-Jazeera gibi bazı medya kuruluşları da İsrail’in cesetlerden yasa dışı olarak organ topladığını ve bunu başka yöntemlerle de yaptıklarını gündeme taşımışlardır (Zanger-Nadis, 2023). Ancak iddialar bunlarla da sınırlı kalmamıştır; kişisel deneyimler ve bazı kuruluşların raporları dehşet verici bilgiler içermektedir.1988-2012 yılları arasında İsrail’deki Abu Kabir Adli Tıp Enstitüsü’nde çalışan patolog Dr. Chen Kugel, enstitüdeki yasa dışı otopsileri ve organların tıbbi eğitim, araştırma ve nakiller için kullanıldığını fark etmiş, bu durumu yetkililere bildirmiştir. Ancak çabaları hükümet tarafından görmezden gelinmiş ve durum düzeltilmemiştir (Scheper-Hughes & Boström, 2013). Aynı şekilde Over Their Dead Bodies adlı kitabın yazarı İsrailli Doktor Meira Weiss, Filistinli ölülerden alınan organların İsrail üniversitelerinin tıp fakültelerinde araştırmalarda kullanıldığını ve Yahudi-İsrailli hastalara nakledildiğini belirtmiştir. Daha da kaygı verici olan, İsrail’in Abu Kabir Adli Tıp Enstitüsü eski yöneticisi Yehuda Hess’in, bir dönem yakınlarının rızası ve/veya bilgisi olmadan Filistinli ölülerden doku, organ ve deri çalındığını itiraf etmesidir. 2008 yılında, Amerikan CNN televizyonu tarafından gerçekleştirilen bir araştırmada, İsrail’in insan organlarının yasa dışı küresel ticaretinde en büyük merkezlerden biri olarak görüldüğünü ortaya koymuştur. Araştırmada ayrıca, İsrail’in ölü Filistinlilerin organlarının yasa dışı yollarla alınmasına göz yumduğu ifade edilmiştir【1】 (Euro-Med Human Rights Monitor, 2023).1985’te kurulan Deri Bankası, İsrail’in 170 metrekareye ulaş insan derisi rezervini saklamaktadır. Bu banka, Kudüs’teki İsrail Adli Tıp Enstitüsü’nden tedarik edilen derilerle faaliyetlerini sürdürmektedir. Bankanın, İkinci İntifada sırasında yanık tedavilerinde birçok İsraillinin hayatını kurtardığı belirtilmiştir. Avrupa Birliği Transplantasyon Komitesi’ne göre, Tel Aviv 55 Avrupa ülkesi arasında organ bağışını reddetme oranında 3. sırada olmasına rağmen organ naklinde 33. sıradadır (Atme, 2023). Bu istatistik, aradaki önemli farka dikkat çekmekte ama yasadışı/kayıtdışı yapılan uygulamalar hakkında herhangi bir veri sunmamaktadır.Organ gasbı iddialarına ilişkin yapılan araştırmalar, ciddi insan hakları ihlallerini gözler önüne sermektedir. Bu durum, uluslararası toplumun haklı tepkisini ve kaygılarını beraberinde getirmektedir. Konuyla ilgili bilimsel ve hukuki kanıtların detaylı bir şekilde incelenmesi, İsrail’in bu alandaki sorumluluğunun açık bir şekilde ortaya konmasını zorunlu kılmaktadır. Elde edilen bulgular, hem etik hem de hukuki açıdan değerlendirme yapılması için güçlü bir temel sunmaktadır.
İsrail’in Filistinlilerin naaşlarından organ çaldığı iddiaları, uzun yıllardır tartışma konusu olmuştur. Gazzeli doktorlar ve Filistinli aileler, İsrail’in alıkoyduğu, işkence ettiği ve sonrasında öldürdüğü sevdiklerinin cesetlerinde organlarının eksik olduğunu görmüşler ve bu durumu uluslararası kamuoyuna sunmuşlardır (Abu Aisha & Topçu, 2023). Chronicle, Al-Mayadeen ve Al-Jazeera gibi bazı medya kuruluşları da İsrail’in cesetlerden yasa dışı olarak organ topladığını ve bunu başka yöntemlerle de yaptıklarını gündeme taşımışlardır (Zanger-Nadis, 2023). Ancak iddialar bunlarla da sınırlı kalmamıştır; kişisel deneyimler ve bazı kuruluşların raporları dehşet verici bilgiler içermektedir.
1988-2012 yılları arasında İsrail’deki Abu Kabir Adli Tıp Enstitüsü’nde çalışan patolog Dr. Chen Kugel, enstitüdeki yasa dışı otopsileri ve organların tıbbi eğitim, araştırma ve nakiller için kullanıldığını fark etmiş, bu durumu yetkililere bildirmiştir. Ancak çabaları hükümet tarafından görmezden gelinmiş ve durum düzeltilmemiştir (Scheper-Hughes & Boström, 2013). Aynı şekilde Over Their Dead Bodies adlı kitabın yazarı İsrailli Doktor Meira Weiss, Filistinli ölülerden alınan organların İsrail üniversitelerinin tıp fakültelerinde araştırmalarda kullanıldığını ve Yahudi-İsrailli hastalara nakledildiğini belirtmiştir. Daha da kaygı verici olan, İsrail’in Abu Kabir Adli Tıp Enstitüsü eski yöneticisi Yehuda Hess’in, bir dönem yakınlarının rızası ve/veya bilgisi olmadan Filistinli ölülerden doku, organ ve deri çalındığını itiraf etmesidir. 2008 yılında, Amerikan CNN televizyonu tarafından gerçekleştirilen bir araştırmada, İsrail’in insan organlarının yasa dışı küresel ticaretinde en büyük merkezlerden biri olarak görüldüğünü ortaya koymuştur. Araştırmada ayrıca, İsrail’in ölü Filistinlilerin organlarının yasa dışı yollarla alınmasına göz yumduğu ifade edilmiştir【1】 (Euro-Med Human Rights Monitor, 2023).
1985’te kurulan Deri Bankası, İsrail’in 170 metrekareye ulaş insan derisi rezervini saklamaktadır. Bu banka, Kudüs’teki İsrail Adli Tıp Enstitüsü’nden tedarik edilen derilerle faaliyetlerini sürdürmektedir. Bankanın, İkinci İntifada sırasında yanık tedavilerinde birçok İsraillinin hayatını kurtardığı belirtilmiştir. Avrupa Birliği Transplantasyon Komitesi’ne göre, Tel Aviv 55 Avrupa ülkesi arasında organ bağışını reddetme oranında 3. sırada olmasına rağmen organ naklinde 33. sıradadır (Atme, 2023). Bu istatistik, aradaki önemli farka dikkat çekmekte ama yasadışı/kayıtdışı yapılan uygulamalar hakkında herhangi bir veri sunmamaktadır.
Organ gasbı iddialarına ilişkin yapılan araştırmalar, ciddi insan hakları ihlallerini gözler önüne sermektedir. Bu durum, uluslararası toplumun haklı tepkisini ve kaygılarını beraberinde getirmektedir. Konuyla ilgili bilimsel ve hukuki kanıtların detaylı bir şekilde incelenmesi, İsrail’in bu alandaki sorumluluğunun açık bir şekilde ortaya konmasını zorunlu kılmaktadır. Elde edilen bulgular, hem etik hem de hukuki açıdan değerlendirme yapılması için güçlü bir temel sunmaktadır.
Abu Aisha, Nour Mahd Ali & Topçu, Gülşen (2023). “İsrail’in Filistinlilerin Naaşlarından Organ Çaldığı Yönündeki İddialar Gazzelileri Endişelendiriyor”. AA. Erişim Tarihi: 02.03.2025, https://www.aa.com.tr/tr/dunya/israilin-filistinlilerin-naaslarindan-organ-caldigi-yonundeki-iddialar-gazzelileri-endiselendiriyor/3096107.
Atme, Rağde (2023). “Gazzeli Doktorlardan Çağrı: İsrail’in İade Ettiği Filistinlilerin Naaşlarından Hayati Organların Çalındığını Tespit Ettik”. Independent Türkçe. Erişim Tarihi: 02.03.2025, https://www.indyturk.com/node/678496/d%C3%BCnya/gazzeli-doktorlardan-%C3%A7a%C4%9Fr%C4%-B1-i%C2%B7srailin-iade-etti%C4%9Fi-filistinlilerin-naa%C5%9Flar%C4%B1ndan.
Euro-Med Human Rights Monitor (2023). Int’l Committee Must Investigate Israel’s Holding of Dead Bodies in Gaza. Erişim Tarihi: 02.03.2025, https://euromedmonitor.org/en/article/5982/Int%E2%80%99l-committee-must-investigate-Israel%E2%80%99s-holding-of-dead-bodies-in-Gaza%E2%80%8B#.
Scheper-Hughes, Nancy & Boström, Donald (2013). “The Body of the Enemy”.Brown Journal of World Affairs, 19 (2), 243-263.
Zanger-Nadis, Maya (2023). “Why Do Israel’s Enemies Claim it Harvests Hamas Terrorists’ Organs?”. The Jerusalem Post. Erişim Tarihi: 02.03.2025, https://www.jpost.com/middle-east/article-779845.
[1]
Ayrıca bkz. Organ Kaçakçılığı
| apa | Cüce, H. (2026). Organ Gasbı. H. Y. Başdemir & M. Uçar (Ed.), Filistin Sözlüğü. (ss. 1209-1210) Anadolu Ajansı - AA Kitap. |
|---|---|
| isnad | Cüce, Hanife. “Organ Gasbı”. Filistin Sözlüğü. ed. Hasan Yücel Başdemir - Metin Uçar. 1209-1210. Ankara: Anadolu Ajansı - AA Kitap, 2026. |
Filistin Sözlüğü AA Kitap ve Filistin Akademik Düşünce Platformu tarafından hazırlanmıştır.
Henüz Tartışma Girilmemiştir
"Organ Gasbı" maddesi için tartışma başlatın