Orhan Kemal İl Halk Kütüphanesi

Orhan Kemal İl Halk Kütüphanesi, İstanbul’un Fatih ilçesi Beyazıt semti Ordu Caddesi üzerinde yer alan, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı olarak hizmet veren bir halk kütüphanesidir. Fatih Sultan Mehmet döneminde inşa edilen ve tarihi Simkeşhâne (veya Sırmakeş Hanı) binasında yer alan kurum, gelişmiş koleksiyonu ve tarihi atmosferiyle İstanbul’un kültürel merkezlerinden biridir.

^{Beyazıt’ta Simkeşhâne-i Âmire (}TDV İslam Ansiklopedisi)

Kütüphanenin hizmet verdiği tarihi yapı, 1470-1475 yılları arasında Fatih Sultan Mehmet tarafından bir darphane olarak inşa ettirilmiştir. 18. yüzyılda Emetullah Râbi’a Gül-Nûş Vâlide Sultan tarafından yenilenerek altın ve gümüş tel işlenen "Simkeşhâne-i Âmire"ye dönüştürülen bina, 20. yüzyılın ortalarına kadar çeşitli amaçlarla kullanılmış, zamanla harap hale gelmiştir. 1958’deki yol genişletme çalışmaları sırasında binanın kuzey kanadı yıkılmıştır. 1964 yılında Prof. Bedii N. Şehsuvaroğlu başkanlığında kurulan “İstanbul Şehir Kütüphanesi Kurma ve Yaşatma Derneği”, yapıyı İstanbul Belediyesinden kiralayarak restorasyon sürecini başlatmıştır. Kültür Bakanlığının da katkılarıyla onarım 1976 yılında tamamlanmıştır. Daha önce Fatih Millet Kütüphanesi binasında bulunan İstanbul İl Halk Kütüphanesi, 16 Kasım 1981 tarihinde bu restore edilen binaya taşınarak hizmete açılmıştır. 11 Aralık 2001 tarihinde Kültür Bakanlığının onayı ile kütüphaneye, Türk edebiyatının yazarlarından Orhan Kemal’in adı verilmiştir.^【1】

Kütüphane binası, Bizans dönemindeki Tauris Forumu'nun (I. Theodosius Zafer Takı) bulunduğu alan üzerine kuruludur. Restorasyon çalışmaları ve kazılar sırasında ortaya çıkarılan Tauris Forumu'na ait antik parçalar, günümüzde kütüphanenin avlusunda bir açık hava müzesi düzeninde sergilenmektedir. Üç katlı ve avlulu olan orijinal yapının günümüze ulaşan kısımları kütüphane işlevine uygun şekilde düzenlenmiştir.

^{Orhan Kemal İl Halk Kütüphanesi İç Mekan (}Okul Dışı Öğrenme Ortamları⁾

Kütüphane, halk kütüphanesi standartlarında her yaştan kullanıcıya hitap eden geniş bir materyal koleksiyonuna sahiptir. On binlerce basılı eserden oluşan koleksiyonun yanı sıra süreli yayınlar ve çocuk birimiyle hizmet sunmaktadır. Tarihi binanın tonozlu odaları ve yüksek tavanlı salonları okuma ve çalışma alanı olarak düzenlenmiştir. Kurumda, kitap ödünç verme hizmetlerinin yanı sıra çeşitli kültürel faaliyetler de yürütülmektedir. Ayrıca Kütüphaneye ait "Gezici Kütüphane" aracı bulunmaktadır. ^【2】

Beyazıt ile Laleli arasında, Ordu Caddesi üzerinde merkezi bir konumda bulunan kütüphaneye, T1 Kabataş-Bağcılar Tramvay hattı (Laleli veya Beyazıt durakları üzerinden) ve çeşitli otobüs hatları ile kolayca ulaşılabilmektedir. Bina, İstanbul Üniversitesi ana kampüsüne ve tarihi Kapalıçarşı'ya yürüme mesafesindedir.