Stel (Sözlük)

Tanım

Stel, isim (Fransızca: Stèle)

• Üzerine yazıt, kabartma veya figür işlenmiş, genellikle dikey olarak yerleştirilen taş veya metal levha.
• Biyolojide, bitkilerin kök ve gövdelerinde bulunan iletim demetlerinin oluşturduğu yapısal sistem.

Köken

Kelime, Fransızca stèle sözcüğünden Türkçeye geçmiştir. Fransızcaya ise Latince stela ve Yunanca stēlē (στήλη) kelimelerinden aktarılmıştır. Yunanca’da "dikili taş" veya "direk" anlamına gelir.

Kullanım Alanları

• Arkeoloji ve Tarih: Eski uygarlıklarda anıt, mezar taşı veya önemli olayların kaydedildiği taş levhalar olarak kullanılmıştır. Örneğin, Sümerlere ait Kadeş Antlaşması bir steldir. 
• Sanat ve Mimarlık: Anıt tasarımı ve heykelcilik alanlarında estetik ve işlevsel bir unsur olarak kullanılmıştır.
• Biyoloji: Bitkisel anatomide, kök ve gövde yapılarının analizinde kullanılır.

Örnek Cümleler

• "Göbeklitepe’deki dikili taşlar, stel olarak adlandırılan yapılar arasındadır.”
• "Anıtın girişinde, üzerinde yazıt bulunan bir stel dikkat çekiyordu.”
• "Bitkilerde stel, iletim dokularının düzenleniş biçimini ifade eder.”

İlgili Terimler

• Dikili taş
• Yazıt

New York Metropolitan Sanat Müzesi’nde bulunan, bir aileyi tasvir eden mezar steli (Fotoğraf: rawpixel.com) 

İstanbul Arkeoloji Müzeleri’nde bulunan Kadeş Antlaşması (Fotoğraf: Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel müdürlüğü)