Ülke (Sözlük)

Tanım

İsim, Moğolca ölke

1. Bir devletin egemenliği altında bulunan toprakların tümü; memleket, diyar, mülk.
2. Devlet.
3. Bir özelliği ön plana çıkarılarak düşünülen bölge veya yer.
4. Millet.

Köken

Ülke kelimesi, Moğolca ölke (“dağın güneşli yüzü, idari birim”) sözcüğünden türetilmiştir.

• Ölke, Moğolcada "dağ eteği" veya idari bir alan anlamında kullanılmıştır.
• İlhanlı hakanı Geyhatu döneminde (1291-95) emir-i ölke, "vali" anlamında bir idari unvan olarak kullanılmıştır.
• Türkçede ülüg (“pay, hisse”), ülüş (“hisse, bölge”), ülgü (“ölçü, tartı”) gibi ilişkili terimler mevcuttur, ancak bu köklerden türetilen bir ül- fiili kaydedilmemiştir.

Kullanım Alanları

• Siyaset ve Coğrafya: Devletlerin sınırları içindeki toprakları tanımlamak için kullanılır.
• Edebiyat ve Felsefe: İdealize edilmiş veya soyut anlamda kullanılan “ülkeler” kavramıyla bağdaştırılır.
• Ekonomi ve Sosyoloji: Bölgesel veya ekonomik özelliklere göre sınıflandırılan ülkeler için kullanılır (ör. “az gelişmiş ülkeler”).

Örnek Cümleler

1. Türkiye, üç kıtanın birleştiği bir ülke olarak stratejik öneme sahiptir.
2. Şair, hayalindeki ruh ülkesini dizelerinde tasvir etmişti.
3. Petrol zenginliğiyle bilinen Orta Doğu ülkeleri ekonomik olarak önemli bir yere sahiptir.