Barbarlık Müzesi

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin (KKTC) başkenti Lefkoşa'da yer alan Barbarlık Müzesi, adanın yakın tarihindeki en önemli olayları günümüze aktaran çok değerli bir hafıza mekânıdır. Kumsal Mahallesi'nde bulunan bu tarihi yapı, geçmişte yaşanan zor günlerin unutulmaması, tarihten ders çıkarılması ve gelecek nesillere barışın öneminin aktarılması amacıyla özel olarak korunarak müzeye dönüştürülmüştür

Barbarlık Müzesi, Lefkoşa'nın Kumsal adı verilen bölgesinde yer alır ve 1960'lı yılların tipik tek katlı, bahçeli Kıbrıs evi mimarisini yansıtır. Bu ev, 21 Aralık 1963 tarihinde başlayan ve tarihe "Kanlı Noel" olarak geçen olaylar sırasında Kıbrıs Türklerinin karşılaştığı zorlukların en bilinen simgelerinden biridir.

O yıllarda adada Kıbrıs Türk Kuvvetleri Alayı'nda askeri doktor olarak görev yapan Tabip Binbaşı Nihat İlhan ve ailesi bu evde yaşamaktaydı. Binbaşı Nihat İlhan görev yeri olan hastanede yaralıları tedavi etmeye çalışırken, ailesi evde bulunuyordu. 24 Aralık 1963 gecesi Kumsal bölgesinde yaşanan olaylar sırasında, ne yazık ki bu ev büyük bir zarar görmüş ve evde bulunan ailesi hayatını kaybetmiştir.

Yaşanan bu üzücü olayların hemen ardından, evin içindeki eşyalar ve yapının genel durumu olduğu gibi koruma altına alınmıştır. Ev, olayların anısını yaşatmak ve tüm dünyaya barışın ne kadar hayati bir kavram olduğunu göstermek amacıyla 1 Ocak 1966 tarihinde resmen müze statüsü kazanarak ziyarete açılmıştır. Hafıza müzeleri, geçmişte yaşananların üzerinin örtülmesini engeller. Bu ev de sadece duvarlardan ibaret bir bina değil; ziyaretçilere empati kurmayı, bir arada yaşama kültürünü ve tarihsel bilinci öğreten canlı bir belge niteliği taşır.

Müzenin odaları, dönemin koşullarını ziyaretçilere en şeffaf haliyle sunacak şekilde düzenlenmiştir. Evin içindeki eşyalar, 1960'lı yıllardaki günlük yaşamı ve insanların aniden gelişen tarihi olaylar karşısında neler yaşadığını somut bir şekilde anlamamızı sağlar.

Odaların içinde ve koridorlarda o dönemde çekilmiş tarihi fotoğraflar, önemli resmi belgeler ve uluslararası gazetelerde çıkmış haber kupürleri sergilenmektedir. Ayrıca Binbaşı Nihat İlhan'ın ailesine ait kişisel eşyalar, kıyafetler ve çocukların oynadığı oyuncaklar da camekânlı bölmelerde korunmaktadır. Bu eşyalar, tarihi sadece kitaplarda okunan bir bilgi olmaktan çıkarıp gözle görülebilir bir gerçeğe dönüştürür.

Barbarlık Müzesi'nde Sergilenen Eşyalar

(Anadolu Ajansı)

Açılışından itibaren yarım asırdan fazla bir süre ayakta kalan ve zamanla çeşitli nedenlerle yıpranan müze binası, Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı (TİKA) tarafından çok kapsamlı bir bakıma alınmıştır. Aslına tamamen uygun olarak yapılan bu restorasyon çalışmasıyla binanın temel yapısı, taşıyıcı kolonları, çatısı ve zayıflayan duvarları mühendislik yöntemleriyle güçlendirilmiştir. Restorasyon sırasında sadece fiziksel tamirat yapılmamış, aynı zamanda çağdaş müzecilik standartları da binaya entegre edilmiştir. Sergileme alanları modern aydınlatmalarla donatılmış, eserlerin nemden ve ışıktan korunması için özel vitrinler yapılmıştır.

Yenileme çalışmaları sonucunda müzeye dijital teknolojiler ve yeni bilgi ekranları eklenmiştir. Duvarlarda yer alan detaylı ve çok dilli bilgi panoları sayesinde, dünyanın farklı yerlerinden gelen ziyaretçiler tarihte yaşanan bu dönemin nasıl başladığını akademik bir dille öğrenebilmektedir.Modern müzecilik anlayışıyla tasarlanan bu yeni yapı, özellikle öğrencilerin ve araştırmacıların olayların gelişimini görsel materyaller eşliğinde, çok daha akılda kalıcı bir şekilde incelemesine olanak tanımaktadır.

Müzenin anlattığı olayların yaşandığı 1963 yılı, televizyon yayınlarının çok kısıtlı olduğu ve internetin hiç bulunmadığı bir dönemdi. O yıllarda Kıbrıs'ta yaşanan olaylar, dünyaya sadece kısıtlı sayıdaki fotoğraf makineleri, adaya gelebilen uluslararası gazeteciler ve insanların birbirine yazdığı mektuplar aracılığıyla duyurulabiliyordu.