Bir Yusuf Masalı (Kitap)

Bir Yusuf Masalı, Türk şair ve yazar İsmet Özel’in ilk kez 2000 yılında yayımlanan şiir kitabıdır. Kur’an’daki Yusuf kıssasından hareketle kaleme alınan eser, tematik ve biçimsel olarak geleneksel anlatılar ile modern şiir yapısının bileşimini sunar. İlk olarak Şule Yayınları tarafından basılan kitap, İsmet Özel’in olgunluk dönemine ait ürünlerinden biri olarak kabul edilmektedir. Kitap, hem içeriği hem de biçimi itibariyle yedi bölümden oluşmakta, her bölüm “Bâb” başlığı altında şiirsel bir bütünlük içerisinde sunulmaktadır.

Kitabın Yapısı

Bir Yusuf Masalı, toplam yedi bâb (bölüm) halinde düzenlenmiştir. Her bâb, Yusuf kıssasındaki belli bir tema ya da dönemi merkez alarak şiirsel bir anlatımla işlenmiştir:

1. Birinci Bâb: Şivekâr’ın Çıktığıdır
2. İkinci Bâb: Yusuf’un Kaçırılışıdır
3. Üçüncü Bâb: Şivekâr’ın Yolculuğudur
4. Dördüncü Bâb: Yusuf’un Kuyuda Geçirdiği Zamanlardır
5. Beşinci Bâb: Dönüştür
6. Altıncı Bâb: Yusuf’un Mısır’da Geçirdiği Zamanlardır
7. Yedinci Bâb: Suyun Sızladığıdır

Her bölüm, farklı şiirlerden oluşmakla birlikte, içeriksel olarak bir ana temaya bağlı kalır.

Tema

Yusuf Kıssası ve Sembolik Anlatım

Eserin merkezinde yer alan Yusuf kıssası, Kur’an-ı Kerim’in 12. suresi olan Yusuf Suresi’ne dayanmaktadır. İsmet Özel, bu kıssayı doğrudan tefsir etmez; kıssanın içeriğini ve sembollerini şiirsel bir dil aracılığıyla yeniden üretir. Yusuf’un çocukluk, kuyuya atılışı, köle olarak satılışı, Züleyha ile yaşadığı sınav, hapishane dönemi ve sonunda kazandığı iktidar gibi aşamalar; bireysel, toplumsal ve metafizik düzlemlerde çeşitli kavramlarla ilişkilendirilmiştir.

Şairin Dili ve Şiir Tekniği

Eserde kullanılan dil, İsmet Özel’in şiir anlayışının karakteristik unsurlarını taşır. Uzun cümle yapıları, çağrışımlı anlatım, klasik metinlere göndermeler ve modern şiir ritmi dikkat çeker. Klasik nazım şekillerinden bağımsız biçimde yazılan şiirler, ölçü ve uyağa bağlı kalmadan biçimsel serbestlik içinde inşa edilmiştir.

Şiirlerde Osmanlıca kelime kullanımı, dini ve tarihi referanslar yoğun olarak yer alır. Bu durum, metnin anlam katmanlarını derinleştirirken, okuyucudan belirli bir kültürel donanım beklendiğini de gösterir.

Zaman, Tecrübe ve Bekleyiş

Kitabın genelinde zamana dair temalar öne çıkar. Yusuf’un kuyudaki bekleyişi, Mısır’da geçen yıllar, sabır ve tevekkül gibi kavramlar, şiirsel biçimde aktarılır. Bekleyiş ve dönüşüm kavramları, şairin kullandığı ritmik tekrarlarla pekiştirilmiştir.

Kadın ve Aşk Teması

Eserde yer alan “Şivekâr” karakteri, Yusuf kıssasındaki Züleyha figürünü temsil eden bir unsurdur. Ancak karakter, yalnızca bir aşk nesnesi değil; bireyin karşılaştığı sınavları ve dünyevi cazibeleri temsil eden metaforik bir ögedir. Bu anlatım, geleneksel tasavvufi şiir geleneğiyle biçimsel yakınlıklar göstermektedir.