Hasır

“Hasır” kelimesi, Arapça ḥaṣīr (حصير) sözcüğünden Türkçeye geçmiştir. Bu Arapça kelime, ḥṣr kökünden türemiş olup, “bataklık kamışı” veya “kamıştan örülmüş sergi” anlamlarına gelir. Aynı kökten gelen kelimeler İbranice ve Süryanice’de de benzer şekilde “kamış, pırasa” anlamlarını taşır. Türkçeye geçtiğinde hem yüzey kaplaması olarak kullanılan örgü sergi anlamını hem de bu malzemeyle yapılmış eşya anlamlarını korumuştur. Zamanla inşaat terimlerinde de “demir hasır” gibi kullanımlar kazanarak anlam genişlemesine uğramıştır.

Gündelik nesne adı olarak temel kullanımı (örme yaygı): Geleneksel Türkçede zemin kaplaması olarak kullanılan ve “yaygı” anlamına gelen kelime; aynı zamanda kültürel yaşamı anlatan anlatılarda da yer alır.

Sıfat olarak kullanım (örme tarzında yapılmış): “Hasır çanta”, “hasır sandalye” gibi isim tamlamalarında, eşyanın üretim tekniğini belirtir.

İfade kalıplarında ve deyimlerde mecazî kullanım: Bazı deyimlerde “görmezden gelmek, üzerini örtmek, yok saymak” anlamlarını taşır.

“Hasır altı etmek”: Bilinçli biçimde bir meseleyi unutturmaya çalışmak.

Mecaz: Birinin yere uzanıp kalması ya da bir şeyin çevreye dağılması.

Argo: Kumar gibi oyunlarda kaybetmek.