sb-image
I. Elizabeth
Tarih

+1 Daha

I. Elizabeth (7 Eylül 1533 – 24 Mart 1603), 1558–1603 yılları arasında İngiltere ve İrlanda tahtında bulunan, Tudor Hanedanı’nın son hükümdarıdır.
fav gif
Kaydet
Alıntıla
kure star outline
Tam Adı
Elizabeth Tudor
Doğum tarihi
7 Eylül 1533
Doğum Yeri
Greenwich Sarayı
Ölüm tarihi
24 Mart 1603
Ölüm Yeri
Richmond Sarayı
Hanedan
Tudor Hanedanı
Tahta Çıkışı
17 Kasım 1558
Taç giyme
15 Ocak 1559Westminster Abbey
Saltanat Süresi
1558–1603
Selefi
I. Mary
Sonraki Hükümdar
I. James
Annesi
Anne Boleyn
Babası
VIII. Henry

I. Elizabeth, 7 Eylül 1533’te Greenwich Sarayı’nda, VIII. Henry ile Anne Boleyn’in kızı olarak dünyaya geldi. Annesinin 1536 yılında idam edilmesinin ardından meşruiyeti tartışmalı hâle geldi ve çocukluk yıllarını saraydan uzak bir ortamda geçirdi. Buna rağmen kapsamlı bir eğitim alarak birden fazla dil öğrendi.


Babası VIII. Henry’nin son evliliği sonrasında yeniden saraya kabul edilerek veraset sıralamasına dâhil edildi. VI. Edward ve ardından I. Mary dönemlerinde siyasi şüphe ve baskılarla karşılaştı; 1554 yılında bir süre Londra Kulesi’nde tutuklu kaldı. 17 Kasım 1558’de I. Mary’nin ölümü üzerine tahta çıktı ve 1559 yılında Westminster Abbey’de taç giydi.【1】

I. Elizabeth (flickr)

Erken Yıllar ve Saray Çevresi

I. Elizabeth, 7 Eylül 1533’te Greenwich Sarayı’nda, VIII. Henry ile Anne Boleyn’in kızı olarak doğdu. Doğumu, erkek bir varis beklentisi içinde olan babası ve saray çevresinde beklenen ölçüde kutlanmadı ve doğumuna ilişkin duyurularda son anda “prens” ifadesi “prenses” olarak değiştirildi.【2】1536 yılında annesinin vatana ihanet suçlamasıyla idam edilmesi, Elizabeth’in konumunu doğrudan etkiledi. Bu gelişmenin ardından gayrimeşru ilan edilerek “prenses” unvanını kaybetti ve saraydan uzaklaştırılarak Hatfield’daki bir konutta daha sınırlı bir çevreyle yaşamını sürdürdü.


1537’de üvey kardeşi Edward’ın doğumu üzerine yeniden saray çevresine katıldı ve Hampton Court Sarayı’ndaki vaftiz töreninde törensel görev üstlendi. 1543 yılında VIII. Henry’nin Katherine Parr ile evlenmesinin ardından, kralın kızlarıyla ilişkileri yeniden düzenlendi ve Elizabeth veraset sıralamasına tekrar dâhil edildi.


1540’lı yıllarda üvey annesi Katherine Parr’ın etkisi, Elizabeth’in eğitiminde belirleyici oldu. Bu dönemde Elizabeth, Katherine Parr'ın etkisiyle sarayda bulunduğu süre içinde dönemin hümanist eğitim anlayışı çerçevesinde öğrenim gördü. Klasik metinlerin okutulduğu bu program kapsamında Fransızca, İtalyanca, İspanyolca, Latince ve Flamanca öğrendi. Gayrimeşru ilan edilmesine rağmen VIII. Henry, kızının eğitimini sürdürmesini sağladı.


Parr, Elizabeth’i öğrenim konusunda teşvik ettiği gibi onu dinî reform düşünceleriyle de tanıştırdı. Bu dönemde Elizabeth, klasik metinlerle daha yakından ilgilenmeye başladı ve retorik alanında kendini geliştirdi. Ayrıca Katherine Parr’ın Prayers and Meditations adlı eserini Latince, İtalyanca ve Fransızcaya çevirerek babasına sundu.【3】Elizabeth’in aldığı bu eğitim, onun sonraki yıllarda saray çevresinde dikkat çeken bir konuma gelmesini sağladı ve dil, din ve düşünce alanlarında geniş bir birikim edinmesine katkıda bulundu.


Hampton Court’ta bulunduğu sırada, Katherine Parr’ın kralın yokluğunda naiplik görevini yürütmesi, Elizabeth’in saray içindeki yönetim uygulamalarını gözlemlediği bir ortam oluşturdu. 1547’de VIII. Henry’nin ölümünden sonra Elizabeth, Katherine Parr’ın himayesinde Sudeley Castle’da yaşamaya başladı. Parr’ın Thomas Seymour ile evlenmesiyle birlikte bu yeni saray çevresine katıldı. Ancak Seymour’un Elizabeth’e yönelik davranışları dikkat çekti ve Elizabeth 1548 yılında bu ortamdan uzaklaştırıldı. Aynı yıl Katherine Parr’ın doğum sırasında ölmesinin ardından Seymour’un faaliyetleri siyasi bir mesele hâline geldi; 1549 yılında tutuklanarak idam edildi. Bu dönemde Elizabeth’in aile ilişkileri ve bulunduğu saray çevresi, hanedan içi bağların yanı sıra siyasi gelişmelerle birlikte şekillendi.

I. Mary Dönemi ve Siyasi Gelişmeler

1553 yılında VI. Edward’ın ölümünün ardından Mary tahta çıktı. Başlangıçta iki kız kardeş birlikte Londra’ya girerek Mary’nin taç giymesini kutladı; ancak bu birliktelik kısa süre içinde yerini güvensizliğe bıraktı. Mary’nin İspanya Kralı II. Philip ile evlenme planı ve ülkeyi yeniden Katolikliğe yönlendirme girişimleri, saray çevresinde ve toplumda huzursuzluk yarattı. Bu süreçte Elizabeth, hem dinî hem de siyasi nedenlerle oluşan muhalefetin odak noktalarından biri hâline geldi.


Mary’nin saltanatı boyunca Elizabeth, çeşitli saraylarda gözetim altında tutuldu. 1554 yılında Thomas Wyatt önderliğinde gerçekleşen isyan, Elizabeth ile ilişkilendirildi. Bu gelişme üzerine Elizabeth 17 Mart 1554’te tutuklanarak Londra Kulesi’ne gönderildi. Kule’de bulunduğu süre boyunca Elizabeth, kardeşine yazdığı mektupta kendisine yöneltilen suçlamaların dikkate alınmamasını talep etti. Fiziksel koşullar açısından belirli imkânlara sahip olsa da bu tutukluluk, annesinin de aynı yerde son günlerini geçirmiş olması nedeniyle farklı bir anlam taşıyordu.【4】


Wyatt’ın idam edilmesinin ardından yürütülen soruşturmalar sonuçsuz kaldı ve Elizabeth’in isyanla doğrudan bağlantısını gösteren bir kanıt bulunamadı. Bunun üzerine Elizabeth serbest bırakıldı; ancak Mary’nin saltanatı boyunca saray çevresinde şüphe altında kalmaya devam etti.

Tahta Çıkışı ve Saltanatın Başlangıcı

Elizabeth, 17 Kasım 1558’de Hatfield’da bulunduğu sırada I. Mary’nin ölüm haberini aldı ve aynı gün İngiltere tahtına geçti. Tahta çıktığında ülke, dinî ayrılıklar ve dış politika sorunlarının yanı sıra önceki yıllarda yaşanan askerî başarısızlıklar, ekonomik sıkıntılar ve salgın hastalıkların etkisi altındaydı.


Tahta çıkışını takip eden süreçte düzenlenen törenler, yeni hükümdarın meşruiyetini ve hanedan içindeki yerini vurgulayan unsurlar taşıdı. Bu bağlamda 14 Ocak 1559’da Londra’da gerçekleştirilen taç giyme alayı, hem törensel hem de kamusal bir nitelik taşıdı. Elizabeth, Londra Kulesi’nden Westminster’a doğru ilerleyen alayda, soylular ve saray mensuplarının eşliğinde taşınan bir taht üzerinde yer aldı; başının üzerinde bir örtü tutuldu ve törensel kıyafetler giydi.


Alay güzergâhı boyunca Elizabeth, farklı noktalarda kurulan sahneler ve temsili gösterilerle karşılandı. Bu gösterilerde Tudor hanedanının kökenine atıfta bulunan düzenlemeler yer aldı; sahnelerde VII. Henry, Elizabeth of York, VIII. Henry ve Anne Boleyn ile birlikte Elizabeth’in kendisi hiyerarşik bir düzen içinde temsil edildi. Diğer sahnelerde ise hükümdarın sahip olması beklenen nitelikler, erdemler ve bunların karşıtı olarak sunulan unsurlar sembolik biçimde işlendi.【5】


Şehirde kurulan diğer temsillerde dinî içerikli mesajlar da yer aldı. Bazı sahnelerde Elizabeth’e kutsal metin sunulurken, farklı temsillerde toplumun çeşitli kesimlerinin hükümdarla ilişkisi vurgulandı. Bu düzenlemeler, hem şehir halkının yeni hükümdara yönelik beklentilerini hem de yönetim anlayışına dair sembolik anlatımları içeriyordu. Alay, Westminster Hall’e ulaşıldığında sona erdi ve ertesi gün, 15 Ocak 1559’da Westminster Abbey’de gerçekleştirilen taç giyme töreniyle Elizabeth’in hükümdarlığı resmiyet kazandı.【6】

Yönetim Anlayışı ve Siyasi Yapı

Elizabeth’in saltanatı boyunca yönetim, merkezî idare ile yerel unsurlar arasında paylaştırılmış bir yapı içinde yürütüldü. Devlet işlerinin yürütülmesinde yaklaşık 600 görevli merkezi idarede yer alırken, benzer sayıda görevli de kraliyet topraklarının idaresiyle ilgilenerek yönetimin mali temelini oluşturdu. Yerel düzeyde ise düzen ve idari uygulamalar, şerifler ve ücret almayan barış hâkimleri aracılığıyla sağlandı.【7】


Yarım Pound, I. Elizabeth (The Cleveland Museum of Art)

Elizabeth, yönetim sürecinde danışmanlarına dayalı bir yöntem benimsedi ve önemli devlet görevlerine çeşitli yetkililer atadı. Bu kişiler arasında devlet işlerinden sorumlu sekreterler ve istihbarat faaliyetlerini yürüten görevliler yer aldı. Yönetim kadrosu, merkezi kararların uygulanmasında ve siyasi sürecin yönlendirilmesinde belirleyici bir rol oynadı. Parlamento ile ilişkiler, saltanat boyunca belirli aralıklarla gerçekleştirilen oturumlar çerçevesinde yürütüldü. Elizabeth, yasama sürecinde veto yetkisini kullanmakla birlikte, Parlamento ile doğrudan çatışmadan kaçınan bir tutum izledi. Saltanatı süresince Avam Kamarası sınırlı sayıda toplanmış, özellikle 1588 sonrasında yapılan oturumlar dikkat çekmiştir.【8】


Yönetim anlayışı, aynı zamanda dinî düzenlemelerle de bağlantılıydı. Bu dönemde İngiltere Kilisesi’nin yapısı belirlenmiş ve 1563 yılında kabul edilen düzenlemelerle dinî uygulamalara çerçeve çizilmiştir. Bu düzenlemeler, Katoliklik ile Protestanlık arasında belirli bir denge oluşturmayı amaçlayan bir yapı ortaya koymuştur. Elizabeth’in yönetimi süresince devletin mali durumu, savaşlar ve diğer harcamalar nedeniyle zorlanmıştır. Özellikle İspanya ile yürütülen mücadeleler ve diğer askerî faaliyetler önemli maliyetler doğurmuş, buna karşın kraliyet gelirleri bu harcamaları karşılamakta yetersiz kalmıştır. Bu durum, saltanatın ilerleyen dönemlerinde mali sorunların belirginleşmesine yol açmıştır.

Evlilik Politikası

Elizabeth’in saltanatı boyunca evlilik meselesi, hem iç hem de dış siyasette tartışılan bir konu olarak gündemde kaldı. 1559 yılının başlarında Parlamento’da evlilik konusu ele alındı ve hanedanın devamı için bir varis gerekliliği vurgulandı. Evlilik ihtimali, yalnızca kişisel bir tercih değil, aynı zamanda siyasi bir araç olarak değerlendirildi. Yabancı bir hükümdarla yapılacak evliliğin, İngiltere’yi dış politikada farklı yönelimlere sürükleyebileceği düşünülüyordu. Öte yandan, ülke içinden bir adayla evlilik ise saray içi rekabeti artırma ihtimali taşıyordu. Bu nedenle Elizabeth, evlilik konusunu net bir sonuca bağlamadan, diplomatik ilişkilerde bir unsur olarak kullanmayı sürdürdü.


1560’lı yıllarda Parlamento, Elizabeth’in evlilik konusunu karara bağlamaması üzerine mali destek sağlama konusunu gündeme getirdi. Buna karşılık Elizabeth, özel yaşamına ilişkin bu konunun tartışılmasına tepki gösterdi. 1570’li yıllarda Fransız kraliyet ailesinden bir adayla evlilik ihtimali ortaya çıktı; ancak bu girişim geniş bir kabul görmedi. Zamanla Elizabeth’in evlenmeyeceği yönündeki kanaat güçlendi ve saltanatı boyunca evlilik gerçekleşmedi.

Robert Dudley ile İlişkisi

Robert Dudley, Elizabeth’in çocukluk döneminden tanıdığı bir isimdi ve 1554 yılında her ikisi de Londra Kulesi’nde tutuklu bulunmuştu. Elizabeth’in tahta çıkmasının ardından Dudley, sarayda önemli bir konum elde ederek Kraliçe’nin atından sorumlu görevli olarak hizmet etti ve saray çevresinde yakın bir figür hâline geldi.【9】


Dudley’nin Elizabeth’e olan yakınlığı, saray çevresinde dikkat çeken bir unsur oldu. Ancak Dudley’nin evli olması bu ilişkiyi karmaşık bir duruma getirdi. 1560 yılında eşi Amy Robsart’ın bir merdivenden düşerek hayatını kaybetmesi, olayın koşulları hakkında çeşitli iddiaların ortaya atılmasına yol açtı. Bu gelişme, Dudley ile Elizabeth arasındaki ilişkinin kamuoyunda farklı şekillerde değerlendirilmesine neden oldu.
Bu olayın ardından Elizabeth’in Dudley ile evlenmesi ihtimali gündeme gelmiş olsa da, ortaya çıkan durum bu olasılığı zayıflattı. Buna rağmen Dudley, saray çevresindeki konumunu korudu; 1562 yılında danışma meclisine dâhil edildi ve 1564 yılında Leicester Kontu unvanını aldı.【10】


Elizabeth ile Dudley arasındaki ilişki, evlilikle sonuçlanmamakla birlikte, saray çevresinde süregelen bir yakınlık olarak varlığını sürdürdü. Dudley’nin 1588 yılında ölümü, Elizabeth’in çevresindeki önemli figürlerden birinin kaybı olarak kaydedildi.

Mary Stuart Meselesi

Elizabeth’in evlenmemesi ve bir varis bırakmaması, hanedanın devamı konusunda alternatif adayların gündeme gelmesine yol açtı. Bu bağlamda İskoçya Kraliçesi Mary, İngiliz tahtı için öne çıkan isimlerden biri olarak değerlendirildi. Mary, Tudor hanedanıyla akrabalık bağı bulunan ve aynı zamanda Katolik bir hükümdardı.


1568 yılında Mary, İskoçya’daki siyasi gelişmelerin ardından İngiltere’ye sığındı. İkinci eşinin öldürülmesi ve sonrasında bu olayla ilişkilendirilen bir evlilik yapması, İskoçya’daki konumunu zayıflatmış ve iktidarını kaybetmesine yol açmıştı. İngiltere’ye gelişiyle birlikte Mary, Elizabeth’in denetimi altında tutulmaya başlandı. Mary’nin varlığı, özellikle Katolik çevreler açısından Elizabeth’e karşı bir alternatif oluşturdu. İngiltere’nin kuzeyinde Mary’yi destekleyen gruplar ortaya çıktı ve 1569 yılında Elizabeth’e karşı bir isyan girişiminde bulunuldu. Bu girişim bastırıldı; ancak Mary, bundan sonra da çeşitli plan ve girişimlerle ilişkilendirildi.【11】


1586 yılında ortaya çıkarılan Babington Planı, Mary’nin İngiltere’deki konumunu doğrudan etkiledi. Bu plan kapsamında Mary’nin Elizabeth’e karşı bir suikast girişimini desteklediği tespit edildi. Gelişmelerin ardından Mary yargılandı, vatana ihanet suçundan suçlu bulundu ve 1587 yılında idam edildi. Bu süreçte Mary’nin İngiltere’de tutulması, çeşitli siyasi ve diplomatik sonuçlar doğurdu. İdamı ise hem iç politikada hem de uluslararası ilişkilerde etkileri olan bir gelişme olarak yer aldı.【12】

Dini Düzenlemeler ve Kilise Politikası

Elizabeth’in saltanatı sırasında dinî yapı, devlet yönetiminin önemli unsurlarından biri olarak ele alındı. Bu dönemde İngiltere Kilisesi’nin yapısı yeniden düzenlendi ve 1563 yılında kabul edilen düzenlemelerle inanç esasları belirli bir çerçeveye bağlandı. Bu düzenlemeler, Katoliklik ile Protestanlık arasında bir denge oluşturmayı amaçlayan bir yapı ortaya koydu. Elizabeth, dinî konularda bireylerin iç inançlarına müdahale edilmemesi gerektiğini ifade ederken, dış uygulamalarda birlik sağlanmasına önem verdi. Bu yaklaşım doğrultusunda, toplumda dinî uygulamaların belirli bir düzen içinde yürütülmesi hedeflendi.【13】


Saltanat süresince dinî konular, aynı zamanda siyasi gelişmelerle de bağlantılı olarak ele alındı. Papalık tarafından yayımlanan bir bildiriyle Elizabeth’in meşruiyetinin reddedilmesi ve tebaasının bağlılık yükümlülüğünden muaf tutulması, ülkede dinî ve siyasi gerilimleri artırdı. Bu gelişmelerin ardından, Elizabeth’e yönelik suikast planlarıyla ilişkilendirilen olaylar ortaya çıktı ve Katoliklere yönelik daha sert yasal düzenlemeler yürürlüğe konuldu. Bu dönemde uygulanan dinî politikalar, hem iç düzenin sağlanması hem de siyasi istikrarın korunması amacıyla şekillendirildi.【14】

İç İsyanlar ve Dış Tehditler

Elizabeth’in saltanatı boyunca ülke, hem iç karışıklıklar hem de dış tehditlerle karşı karşıya kaldı. Özellikle dinî ve siyasi ayrılıklar, bazı bölgelerde isyanlara yol açtı. 1569–1570 yıllarında İngiltere’nin kuzeyinde gerçekleşen ayaklanma, merkezi otoriteye karşı önemli bir meydan okuma olarak ortaya çıktı.


Aynı dönemde dış tehditler de devam etti. İspanya ve Fransa gibi Avrupa güçleri, İngiltere üzerinde etkili olabilecek unsurlar olarak öne çıktı. Özellikle İspanya, hem deniz gücü hem de Katolikliği yeniden tesis etme amacıyla İngiltere için önemli bir tehdit oluşturdu.


1588 yılında İspanya tarafından gönderilen büyük bir donanma, İngiltere’ye karşı düzenlenen en önemli girişimlerden biri oldu. Yaklaşık 130 gemiden oluşan bu filo, ülkeyi işgal etmeyi ve Katolikliği yeniden hâkim kılmayı amaçlıyordu. Ancak bu girişim, İngiliz donanmasının müdahalesi ve olumsuz hava koşullarının etkisiyle başarısız oldu.【15】


İç ve dış tehditler, Elizabeth’in saltanatı boyunca siyasi kararların şekillenmesinde etkili oldu ve ülkenin güvenliği bu gelişmeler çerçevesinde ele alındı.

Kültürel Faaliyetler ve Coğrafi Keşifler

Elizabeth’in saltanatı sırasında kültürel üretim ve keşif faaliyetleri belirgin bir şekilde artış gösterdi. Bu dönemde tiyatro, edebiyat ve müzik alanlarında çeşitli gelişmeler yaşandı. Tiyatro etkinlikleri yaygınlaşmış, saray çevresi bu faaliyetlere katılım göstermiştir. Aynı dönemde William Shakespeare ve diğer yazarlar eserler vermiştir. Müzik alanında ise saray ve Chapel Royal çevresinde besteciler faaliyet göstermiştir.【16】


Mimari alanda da gelişmeler görülmüş, çeşitli kır evleri ve büyük konutlar inşa edilmiştir. Resim sanatında özellikle minyatür portre geleneği öne çıkmıştır. Coğrafi keşifler ve denizcilik faaliyetleri de bu dönemde hız kazanmıştır. Francis Drake, Walter Raleigh ve Humphrey Gilbert gibi denizciler, özellikle Amerika kıtasına yönelik seferler düzenlemiştir. Bu seferler, ticaretin genişlemesi ve denizaşırı faaliyetlerin artmasıyla ilişkilidir.【17】


Saltanatın sonlarına doğru, 1599 yılında Doğu Hindistan Şirketi’nin kurulması, ticari faaliyetlerin kurumsal bir yapıya kavuştuğunu göstermektedir. Bu gelişmeler, Elizabeth dönemi boyunca kültürel ve ekonomik faaliyetlerin farklı alanlarda sürdüğünü ortaya koymaktadır.【18】

Ekonomik Durum ve Mali Yapı

Elizabeth’in saltanatının ilerleyen dönemlerinde ekonomik koşullar çeşitli zorluklar içerdi. Özellikle 1590’lı yıllarda yüksek fiyatlar ve kırsal bölgelerde görülen ekonomik durgunluk dikkat çekti. Bu durum, toplumun farklı kesimlerini etkileyen bir ekonomik ortam oluşturdu.


Devletin mali yapısı, yürütülen savaşlar ve askerî faaliyetler nedeniyle baskı altında kaldı. 1588 sonrasında İspanya ile devam eden mücadeleler ve diğer seferler önemli harcamalara yol açtı. Bu süreçte savaşların toplam maliyetinin yaklaşık 5 milyon sterlini aştığı, buna karşılık kraliyet gelirlerinin bu düzeye ulaşamadığı belirtilmiştir. 【19】


Elizabeth, devlet harcamalarını kontrol altında tutmaya çalışsa da saltanatının sonunda ardında önemli miktarda borç bıraktı. Ekonomik zorluklara rağmen Parlamento’nun toplanma sıklığında belirgin bir artış görülmedi; saltanat boyunca sınırlı sayıda oturum gerçekleştirilmiştir. Bu dönemde ekonomik durum, savaş harcamaları ve gelirler arasındaki dengesizlik çerçevesinde şekillenmiş ve mali yapı üzerinde belirleyici bir etki oluşturmuştur.【20】

Son Yılları ve Vefatı

Elizabeth’in saltanatının son yıllarında saray çevresinde önemli değişiklikler meydana geldi. Uzun süre boyunca yönetimde etkili olan yakın danışmanlarının ardı ardına ölmesi, saray içindeki güç dengelerini etkiledi. Robert Dudley’nin 1588’de, Francis Walsingham’ın 1590’da ve William Cecil’in 1598’de ölümü, yönetim kadrosunda boşluklar oluşturdu. Bu isimlerin ardından, Cecil’in oğlu Robert ile birlikte Walter Raleigh ve Essex Kontu Robert Devereux gibi figürler sarayda daha görünür hâle geldi. Bu dönemde saray çevresinde nüfuz mücadelesi ve çeşitli suçlamalar gündeme geldi.


Aynı süreçte yürütülen askerî faaliyetler istenen sonuçları vermedi. İspanya, Fransa ve İrlanda’da gerçekleştirilen seferler başarısızlıklarla sonuçlandı ve bu durum yönetim üzerindeki baskıyı artırdı. Ekonomik koşullar da bu dönemde zorlaştı; yüksek vergiler, kötü hasatlar, işsizlik ve fiyat artışları toplumsal hoşnutsuzluğu artıran unsurlar arasında yer aldı.


Saltanatının son döneminde Elizabeth’in Parlamento ile ilişkileri de devam etti. 1601 yılında yaptığı ve “Golden Speech” olarak adlandırılan konuşmada, yöneticiliği ve tebaasıyla olan ilişkisine dair ifadelerde bulundu. 【21】Elizabeth, 24 Mart 1603 tarihinde Richmond Sarayı’nda boğazındaki apseyle ilişkilendirilen, muhtemelen quinsy olarak tanımlanan bir rahatsızlık sonucu hayatını kaybetti.【22】 Ölümünün ardından cenazesi bir süre sarayda tutulduktan sonra Whitehall’a getirildi ve buradan Westminster Abbey’e götürüldü. Cenaze töreni geniş katılımla gerçekleşti ve ardından Elizabeth, ilk olarak büyükbabası VII. Henry’nin mezarının bulunduğu alana defnedildi. Daha sonra, I. James tarafından yaptırılan anıtın altına taşınarak üvey kız kardeşi Mary ile aynı mezara yerleştirildi.【23】

Veraset ve Tahtın Devri

Elizabeth’in saltanatı boyunca evlenmemiş olması ve bir varis bırakmaması, hanedanın devamına ilişkin meseleleri özellikle son yıllarda daha belirgin hâle getirdi. Tahtın geleceğine dair açık bir düzenleme yapılmamış olmakla birlikte, Tudor hanedanıyla akrabalık bağı bulunan adaylar arasında İskoçya Kralı VI. James öne çıkan isimlerden biri olarak değerlendirildi.


Elizabeth’in 24 Mart 1603 tarihinde ölümünün ardından taht, herhangi bir kesinti yaşanmadan VI. James’e geçti. Böylece İskoçya Kralı olan James, İngiltere’de I. James adıyla hükümdar ilan edildi. Bu gelişme, iki ayrı krallığın aynı hükümdar altında birleşmesini sağladı.【24】


Tahtın bu şekilde devri, hanedan sürekliliğinin sağlanması açısından önemli bir aşama oluşturdu. Aynı zamanda İngiltere ve İskoçya arasındaki ilişkiler yeni bir çerçeveye taşındı ve her iki krallık, ortak bir hükümdar tarafından yönetilmeye başlandı.

Dipnotlar

Sen de Değerlendir!

0 Değerlendirme

Yazar Bilgileri

Avatar
YazarNisanur Emral4 Nisan 2026 10:38

Etiketler

Tartışmalar

Henüz Tartışma Girilmemiştir

"I. Elizabeth" maddesi için tartışma başlatın

Tartışmaları Görüntüle

İçindekiler

  • Erken Yıllar ve Saray Çevresi

  • I. Mary Dönemi ve Siyasi Gelişmeler

  • Tahta Çıkışı ve Saltanatın Başlangıcı

  • Yönetim Anlayışı ve Siyasi Yapı

  • Evlilik Politikası

  • Robert Dudley ile İlişkisi

  • Mary Stuart Meselesi

  • Dini Düzenlemeler ve Kilise Politikası

  • İç İsyanlar ve Dış Tehditler

  • Kültürel Faaliyetler ve Coğrafi Keşifler

  • Ekonomik Durum ve Mali Yapı

  • Son Yılları ve Vefatı

  • Veraset ve Tahtın Devri

Bu madde yapay zeka desteği ile üretilmiştir.

KÜRE'ye Sor