Kesik Köprü

Kesik Köprü, Sivas il merkezinin güneybatısında, Kızılırmak Nehri üzerinde yer alan tarihî bir taş köprüdür. Köprü, kuzey - güney yönünde uzanmakta olup Karşıyaka Mahallesi ile Sivas kent merkezini birbirine bağlamaktadır. Yapım kitabesi bulunmamakla birlikte, çeşitli kaynaklarda köprünün Selçuklu dönemine ait olduğu belirtilmektedir.

Kesik Köprü (Visit Sivas)

Mimari Özellikler

Kesik Köprü iki ayrı kısımdan oluşmaktadır. Birinci kısım 17 gözlü, ikinci kısım ise 2 gözlü olup toplamda 19 gözlüdür. Bu gözler yuvarlak ve sivri kemer biçimindedir. İki bölüm arasındaki mesafe yaklaşık 10 metre kadardır. İkinci bölümün altından su geçmemesine rağmen, birinci köprünün devamı olması nedeniyle kullanılmaya devam edilmektedir.

Köprünün uzunluğu 326,35 metre, genişliği ise 4,95 metredir. En büyük kemer açıklığı 7,90 metredir. Tamamı kesme taş malzeme ile inşa edilen köprüde, kemer ayakları menba yönünden üçgen çıkıntılı selyaranlarla desteklenmiştir. Mansap yönünde ise topuk bulunmamaktadır. Üzerinde uzanan korniş hattı, iki sıralı kesme blok taşlardan yapılmış korkuluklarla tamamlanmaktadır. Köprünün ortasındaki gözler daha yüksek olup yanlara doğru alçalan bir eğimle devam etmekte ve yol seviyesiyle birleşmektedir.

Kesik Köprü (Sivas Belediyesi)

Tarihçe ve Onarımlar

Köprünün yapımına dair herhangi bir kitabe bulunmamakla birlikte, mimari özellikleri ve tarihî kaynaklara göre yapının Selçuklu dönemine ait olduğu düşünülmektedir. Yapı, Sultan Abdülaziz döneminde 1292 Hicri (1875 Miladi) yılında kapsamlı bir onarımdan geçmiştir. Bu onarım sırasında 20. yüzyıl başlarında yıkılan Sivas’taki Şahna Kümbeti’nin bazı taşları da köprüde kullanılmıştır.

Günümüze gelindiğinde köprüde çeşitli yapısal deformasyonlar meydana gelmiştir. Bunlar, köprünün temelinde, selyaranlarda, kemer sisteminde, tabliyesinde ve korkuluk taşlarında gözlemlenmiştir. Bu tespitlerin ardından 2010 yılında köprüde restorasyon çalışmaları başlatılmıştır. 2012 yılında projelerin Sivas Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu tarafından onaylanmasıyla birlikte uygulamaya geçilmiştir. 2012–2013 yıllarında köprünün temelleri, Kızılırmak’ın aşındırıcı etkisine karşı taş tahkimatla güçlendirilmiştir.

Restorasyon sürecinde, köprüdeki tüm yapısal bozulmaların giderilmesi amacıyla taşıt trafiğine kapatılması kararı alınmıştır. Bu süreçte Karşıyaka Mahallesi'nin kentle bağlantısı, Esenyurt üzerinden sağlanmıştır. Restorasyonun tamamlanmasının ardından köprü yeniden ulaşıma açılmış ancak ağır tonajlı araçların geçişine izin verilmemiştir.

Kullanım Durumu

Tarihî Kesik Köprü, günümüzde taşıt trafiğine kapalı olup yalnızca yaya trafiğine açıktır. Kentin tarihî yapılarından biri olarak korunmakta ve kültürel miras açısından önem taşımaktadır.

Kesik Köprü (T.C. Kültür Portalı)

Kesik Köprü, yapım tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte Selçuklu dönemine ait olduğu belirtilen, Kızılırmak üzerindeki çok gözlü taş köprülerden biridir. Tarihî kaynaklarda yer alan onarımlar ve yapılan teknik müdahaleler, yapının uzun yıllar boyunca kullanımda kaldığını göstermektedir. 19 kemerli yapısı, taş tahkimat uygulamaları ve taşıt trafiğine kapatılması gibi unsurlar, köprünün hem fiziksel korunmasına hem de kullanım şeklinin yeniden düzenlenmesine neden olmuştur. Bugünkü durumu itibarıyla yapı, koruma kapsamındadır ve yaya erişimine açıktır. Köprüyle ilgili süreçler, kültür varlıklarının teknik korunmasına yönelik uygulamalı bir örnek teşkil etmektedir.