Kesikbaş Camii ve Türbesi

Kesikbaş Camii ve Türbesi, Türkiye'nin Niğde ilinin merkezinde, Burhan Mahallesi’ne bağlı Kesikbaş Sokağı’nda, Eskisaray Mahallesi’nin güneydoğusunda yer almaktadır. Türbe, aynı adı taşıyan caminin yanında konumlanmıştır.

Kesikbaş Türbesi (Türkiye Kültür Portalı)

Mimari Özellikler

Türbe, dikdörtgen planlı ve yatay karakterli türbeler grubuna dâhildir. Dıştan 5,40 x 9,95 m, içten 3,90 x 8,40 m ölçülerindedir. Yapı, sarı trakit taşından inşa edilmiş olup oldukça sade bir mimariye sahiptir. Üst örtüsü düz damdır; kuzey cephede basık kemerli giriş kapısı, doğu ve güney cephelerde pencereler ve mihrap nişi yer alır.

İç Mekân ve Sanduka

Türbe içi mazgal formlu, ahşap lentolu dört pencereyle aydınlatılmakta olup merkezde yer alan ahşap sanduka metal bir çerçeveyle çevrilmiştir. İç mekân bezemeden yoksundur; dış cephe ise sadedir.

Caminin Minaresi

Caminin minaresi sonradan inşa edilmiş olup batı köşededir. Sarı trakit taşından yapılmış, çimento sıvalı dikdörtgen kürsüye oturur. Gövdesi on altıgen, tek şerefeli, konik külahlı ve âlemlidir.

Kitabeler ve Onarımlar

Türbenin inşa kitabesi bulunmamakla birlikte, kuzey cephesinde 1296/1878-79 ve güney cephesinde 1340/1921-22 tarihlerine ait iki onarım kitabesi yer almaktadır. Güneydeki kitabede Mevlevi sikkesi ve altı satırlık manzum metin dikkat çeker.

Mevlevilik ile İlişkisi

Güney cephe kitabesinin üzerinde yer alan üç boyutlu destarlı Mevlevi sikkesi, türbenin Mevlana ve Mevlevilik ile sembolik bağını ortaya koyar. Sikke-i şerif olarak anılan bu başlık, Mevlevi dervişleri tarafından giyilen özel bir başlıktır.

Şemsi Tebrizi İnanışı

Türbenin halk arasındaki adı “Kesikbaş” olup burada yatan kişinin Şems-i Tebrîzî olduğuna dair güçlü bir inanış mevcuttur. Mehmet Önder, Mevlana adlı eserinde bu türbenin Şems’e mal edildiğini belirtmiştir.