Mikoyan MiG-31

Mikoyan MiG-31, Amerika Birleşik Devletleri ve Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği arasında gerçekleşen soğuk savaş döneminde Amerikan savaş uçaklarına karşı geliştirilmiş bir Sovyet süpersonik önleme uçağıdır. Mikoyan MiG-31, 1970'li yılların sonlarında Mikoyan MiG-25'in yüksek hız kabiliyetine rağmen manevra potansiyelinin düşük olması göz önünde bulundurularak Mikoyan Gureviç Tasarım Bürosu tarafından üretilmiştir. 4. Nesil bir avcı uçağı olan MiG-31'in ilk prototipinin uçuşu 1975'in Eylül ayında gerçekleştirilmiş, 1981 yılında resmi olarak hizmete sunulmuştur.

^{Mikoyan MiG-31 (}Picryl⁾

Mikoyan MiG-31'in geliştirilme süreci, Soğuk Savaş döneminde Sovyet Rusya'nın Amerika'nın geliştirdiği Lockheed U-2 ve A-12 OXCART benzeri yüksek hızlı casus jetlerin devriyelerini azaltmak ve bu yöntemle tehlike ve askeri açıkları kapatmak yönünde atılan teknolojik adımlardan biridir. Sovyet Tasarım Bürosu Mikoyan Gureviç tarafından tasarlanan savaş uçağı özellikle yüksek hız ve manevra kabiliyeti ile öne çıkmaktadır. İlham kaynağı olan Mikoyan MiG-25'in zayıf yönlerinin kapatılmasını hedefleyen^【1】 MiG-31'in asıl amacı farklı uçaklardan bekleneceği gibi it dalaşında üstünlük sağlamak değil, aerodinamik yapısı sayesinde kazandığı manevra avantajını kullanmasıdır.^【2】 İlk prototipinin uçuşu 16 Eylül 1975'de yapılan MiG-31, 6 Mayıs 1981 tarihinde resmi hizmete girmiştir.

^{Mikoyan MiG-31 (}Flickr⁾

Üreticisi Mikoyan Gureviç Tasarım Bürosu olan önleyici uçağın uzunluğu 74 feet, 5 inç (22.69 metre) ve yüksekliği 20 feet, 2 inç (6.15 metre) olmakta olup kanat açıklığı 44 feet, 2 inçtir (13.46 metre).^【3】 Boş ağırlığı 21,820 kilograma denk gelen MiG-31'in azami kalkış ağırlığı ise (kullanılan mühimmat ve yüke göre değişiklik göstermek üzere) yaklaşık 46,200 kilogramdır.^【4】

2 Adet Soloviev D-30F6 Art yakmalı Turbofan motoruna sahip olan MiG-31 saniyede 208 metre tırmanma kapasitesine sahiptir. Azami hızı yüksek irtifalarda Mach 2,83 (3000 kilometre/saat), alçak irtifalarda Mach 1,2'dir (1500 kilometre/saat).^【5】 Ulaşabildiği en yüksek irtifa 67,600 feet (20,600 metre) ve havada yakıt ikmali olmadan gidebileceği maksimum menzil 3.300 kilometredir.^【6】

MiG-31 mürettebatı 1 Pilot, 1 Silah Sistem Operatörü olmak üzere 2 kişiden oluşur. Kh-47M2 Kinzhal (Hançer) Hipersonik Füzesi, 6xR-37 (AA-X-13 "Arrow") uzun menzilli havadan-havaya füze, R-40TD1 (AA-6 "Acrid") orta menzilli havadan-havaya füze, 2x2 R-60 (AA-8 "Aphid") kızılötesi güdümlü füze, R-73 (AA-11 "Archer") kızılötesi güdümlü füze ve 2x2 R-77 (AA-12 "Adder") kızılötesi uzun menzilli füze gibi havadan havaya ve havadan karaya çeşitli füzeler taşıyabilir.^【7】 MiG-31B versiyonundan itibaren Phazotron yapımı, aynı anda 10 hedefi takip edebilen ve 4 tanesi ile çatışmaya girebilecek kapasitedeki Zaslon-A radarları kullanılmıştır. APD-518 veri linkleri aracılığıyla mürettebat yer ve Sovyet havadan erken ihbar ve kontrol birimleriyle bağlanabilmektedir.

Mikoyan-Gurevich MiG-31 "Foxhound" serisinin gelişim sürecindeki farklı varyantları^【8】 aşağıda kısa tanımlarla açıklanmıştır:

• Ye-155MP (Prototip): MiG-25 temel alınarak geliştirilen ve MiG-31 serisinin seri üretimine temel teşkil eden ilk tasarım prototipidir.
• MiG-31LL (Uçan Laboratuvar): Yeni teknolojilerin, motorların ve fırlatma koltuklarının test edilmesi amacıyla özel olarak modifiye edilmiş araştırma uçağıdır.
• MiG-31 (Üretim Kodu Tip 01): 1970'lerin sonunda seri üretimine başlanan ve Foxhound ailesinin temelini oluşturan ilk operasyonel önleme uçağı modelidir.
• MiG-31DZ: Yakıt ikmal çubuğu eklenerek havada yakıt ikmali yapabilme kabiliyeti kazandırılan standart MiG-31 varyantıdır.
• MiG-31B (Tip 01B): Gelişmiş radar, dijital işlemci ve yeni R-33S füzeleri ile donatılarak performansı artırılmış ikinci ana üretim serisidir.
• MiG-31BSM: Eski MiG-31BS modellerinin modern BM standartlarına yükseltilmesiyle oluşturulan yüksek performanslı önleme uçağıdır.
• MiG-31K: Kh-47M2 Kinzhal hipersonik füzesini taşımak üzere özel olarak modifiye edilen stratejik saldırı varyantıdır.
• MiG-31E: Dost ülkeler için geliştirilen, aviyonik sistemleri ve radar kapasitesi sınırlandırılmış ihraç versiyonudur.
• MiG-31F: Hava-yer hedeflerine karşı saldırı yetenekleri artırılmış, taktik bir av-bombardman uçağı olarak tasarlanan konsept modeldir.
• MiG-31FE: MiG-31F modelinin yabancı ordulara satışı için planlanan modernize edilmiş ihraç varyantıdır.
• MiG-31M: Daha güçlü radar, büyük bir sırt gövdesi, yakıt ikmal kapasitesi ve altı adet uzun menzilli füze taşıma yuvası içeren gelişmiş bir modernizasyon projesidir.
• MiG-31A: Kazakistan tarafından sivil amaçlı küçük uyduları fırlatmak üzere geliştirilmesi planlanan ticari bir modifikasyondur.

Mikoyan MiG-31 avcısı Soğuk Savaş bittikten sonra da bir süre kullanılmaya devam edilmiştir. MiG-31 uçakları MiG serisinin diğer uçakları (MiG-25, MiG-29...) kadar çok ülkeye satılmasa da hem Sovyet Rusya'nın kendi hava savunmasında, hem de Kazakistan için önemli bir rol oynamıştır. Bunun yanında Suriye tarafından da 2007 yılında bir satın alma talebi üzerine anlaşmalar başlasa da 2009 yılında yetersiz bütçe sebebiyle satış iptal edilmiştir.