Köken

Türkçeye Fransızca "şaşırtıcı ve tuhaf görüş, doğal düşünce tarzına aykırı olan şey" anlamına gelen paradoxe sözcüğünden geçmiştir. Aslı Eski Yunanca aynı anlama gelen parádoksos (παράδοξος) sözcüğüne dayanır. Bu kelime, Yunanca "karşı, aykırı" anlamındaki para+ ön eki ile "görüş, kanı, mezhep" manasındaki dóksa (δόξα) sözcüğünün birleşiminden türetilmiştir. Sözcüğün kökü ise "kabul etmek, benimsemek" anlamındaki dékomai veya dokéō δοκέω fiilidir.

Türkçede tespit edilen en eski kullanımı 1914 yılında Ömer Seyfettin tarafından kaleme alınan metinlerde görülmektedir. 

Kullanım Alanları

Kavramın kullanıldığı temel bağlamlar şunlardır:

• Felsefe ve Mantık: Doğru görünen öncüllerden yola çıkılmasına rağmen çelişkili veya mantığa aykırı sonuçlara ulaşılan durumları ifade etmek için kullanılır.
• Toplumsal ve Entelektüel Söylem: Genel geçer kabul edilen, yerleşmiş inançlara (dogmalara) veya ortak kanıya ters düşen "aykırı" fikirleri belirtmek amacıyla kullanılır.