Genelge Tarihi | 18 Ağustos 2026 | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Dönem | 2026-2030 | ||||||||
Kapsam / Alan | Ulusal Teknoloji Politikası Dijital Dönüşüm Yapay Zekâ Ekosistemi | ||||||||
Koordinasyon Makamı | T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı | ||||||||
Temel Eksenler | Fark Et İstifade Et Üret Yönet | ||||||||
Eylem Sayısı | 16 Öncelikli Eylem | ||||||||
Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı (2026-2030), Türkiye’nin yapay zekâ teknolojileri alanındaki kapasitesini artırmak, kurumsal dönüşümü hızlandırmak ve ekosistemin ihtiyaç duyduğu altyapı, insan kaynağı, finansman ve düzenleyici mekanizmaları tesis etmek amacıyla yürürlüğe konulmuş resmî ulusal politika belgesidir.

Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı (Yapay Zekâ ile Oluşturulmuştur)
2021-2025 dönemini kapsayan Ulusal Yapay Zekâ Stratejisi’nin uygulama sürecinde elde edilen kurumsal birikim ve tecrübeler üzerine inşa edilen plan; Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının koordinasyonunda kamu kurumları, özel sektör, üniversiteler ve sivil toplum kuruluşlarının katkılarıyla hazırlanmıştır. Belge; "Fark Et, İstifade Et, Üret ve Yönet" şeklinde adlandırılan dört ana eksen, yapay zekâ ekosisteminin beş temel katmanı (enerji, hesaplama donanımı, altyapı, modeller/veri, uygulamalar) ve üç kesişen bileşeni (yetenek, finansman, düzenleme ve güven) doğrultusunda yapılandırılmış 16 öncelikli eylemi kapsamaktadır.【1】
Türkiye'de yapay zekâ alanındaki kurumsal politika geliştirme süreci ilk olarak Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile Cumhurbaşkanlığı Dijital Dönüşüm Ofisi iş birliğinde yayımlanan 2021-2025 Ulusal Yapay Zekâ Stratejisi (UYZS) ile başlamıştır. Bu stratejinin ardından 2024 yılında UYZS 2024-2025 Eylem Planı hazırlanmış; eş zamanlı olarak kamu kurumları etik davranış ilkeleri ve kişisel verilerin korunmasına dair rehber dokümanlar yayımlamıştır.
2026-2030 dönemini kapsayan yeni eylem planının hazırlık sürecinde; önceki strateji belgeleri, TBMM Yapay Zekâ Araştırma Komisyonu Raporu ve Cumhurbaşkanlığı Bilim, Teknoloji ve Yenilik Politikaları Kurulu Ulusal Yapay Zekâ Politika Belgesi temel veri kaynakları olarak değerlendirilmiştir. Hazırlık aşamasında kamu, özel sektör, akademi ve sivil toplumdan yaklaşık 500 sektör profesyonelinin katıldığı çalıştaylar gerçekleştirilmiş; kamuoyuna yönelik düzenlenen "Vatandaş Görüşü Anketi" vasıtasıyla 2.200'ü aşkın eylem önerisi toplanmıştır. Plan, 1 Temmuz 2026 tarihinde İstanbul'da gerçekleştirilen Türkiye Yapay Zekâ Zirvesi'nde kamuoyuna tanıtılmış, 18 Ağustos 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile resmen yürürlüğe girmiştir【2】
Eylem planı, ulusal yapay zekâ dönüşümünü birbirini besleyen katmanlar ve kesişen bileşenler üzerinden ele alan bir matris mimarisi üzerine kurgulanmıştır.
Planın dikey omurgası beş temel katmandan meydana gelmektedir:

Temel Katmanlar Temsili (Yapay Zekâ ile Oluşturulmuştur)
Bu katmanları yatay eksende besleyen üç kesişen bileşen ise temel okuryazarlıktan ileri araştırmaya kadar uzanan yetenek, tohum aşamasından ticarileşmeye uzanan finansman ile orantılı risk temelli düzenleme ve güven unsurlarından oluşmaktadır.
Plan kapsamındaki tedbirlerin hayata geçirilmesinde dört ilke benimsenmiştir:
Plan, ekosistemin farklı boyutlarına odaklanan ve 16 standardize eylemi içeren dört stratejik eksen etrafında yürütülmektedir.
Toplum genelinde farkındalık oluşturmayı, nitelikli iş gücünü yetiştirmeyi, veri ekosistemini erişilebilir kılmayı ve etik-hukuki standartları kurmayı amaçlar.

Yapay Zekâ Okuryazarlığı Eğitimi (HEMBA)
Millî Eğitim Bakanlığı (HEMBA), e-Devlet ve EBA üzerinden ücretsiz eğitimler sunulacaktır. e-Devlet entegrasyonlu seviye ölçümleme ile ilk 12 ayda 1,5 milyon, 24 ay sonunda ise 5 milyon vatandaşa ulaşılması ve mikro-sertifikasyon verilmesi hedeflenmektedir【3】
2027 sonuna kadar 50 üniversitede temel yapay zekâ dersinin açılması, "10.000 İleri Düzey Yapay Zekâ Uzmanı" ile 100.000 uygulama profesyonelinin yetiştirilmesi, 1.000 lisansüstü bursiyere ulaşılması ve uluslararası araştırmacıları hedefleyen teşvik mekanizmalarının işletilmesi planlanmaktadır.【4】
Kamuya açık verilerin Ulusal Veri Kütüphanesi üzerinden paylaşılması, hassas alanlar için güvenli veri alanlarının oluşturulması ve kurum bazında "veri ürün sahipleri" görevlendirilmesi öngörülmektedir.
Avrupa Birliği'nin orantılı risk yaklaşımını esas alan düzenleyici çerçeve kurulacaktır. Yüksek etkili sistemlerde "algoritmik etki değerlendirmesi" ve "model kartı" zorunlu tutulacak; çok paydaşlı Ulusal Yapay Zekâ Etik Kurulu oluşturulacaktır.
Yapay zekâ altyapısının kurulmasını ve teknolojinin kamu ile özel sektörde operasyonel olarak kullanılmasını kapsar.
2030 yılına kadar en az 1 GW yapay zekâ/veri merkezi kurulu gücüne, 10 TWh düşük karbonlu elektrik satın alma anlaşmasına (PPA), 1 EB depolama kapasitesine ve 100 Tb/sn omurga bant genişliğine ulaşılması hedeflenmektedir. HIT-30 Programı kapsamında veri merkezi yatırımlarına yönelik en az 10 milyar dolarlık özel sektör yatırımı mobilize edilecektir.【5】
TÜBİTAK ULAKBİM TRUBA ve yerli veri merkezleri kaynakları birleştirilerek araştırmacı, girişimci ve KOBİ'lere yılda en az 10-20 milyon GPU-saat hesaplama kredisi tahsis edilecektir【6】
Kamu yatırım bütçesinin en az %2'sinin yapay zekâ projelerine ayrılması hedeflenmektedir.【7】Başarılı pilotlar 6-12 ay içinde ölçeklendirilecek ve yerli çözümlere "dijital rozet" verilerek Devlet Malzeme Ofisi Tekno Katalog'a entegrasyonu sağlanacaktır.
Sağlık, tarım, enerji ve imalat sektörlerinde pilotlama çalışmaları desteklenecek, KOBİ'lerin yapay zekâ çözümlerine erişimi kupon mekanizmalarıyla kolaylaştırılacaktır.
Yerli modellerin geliştirilmesini, ticarileşmeyi ve finansman mekanizmalarını hedefler.
Altyapısı ve enerjisi hazır olan yatırım kampüsleri kurulacaktır. 2028 sonuna kadar beş büyüme bölgesinin ilan edilmesi ve üçünün faaliyete geçmesi planlanmaktadır.
Temel araştırmalar için 10 milyar TL büyüklüğünde "Ulusal Yapay Zekâ Araştırma Fonu", girişimlerin ölçeklenmesi için ise 15 milyar TL büyüklüğünde "Yapay Zekâ Büyüme Fonu" teşkil edilecektir.【8】
Sağlık, savunma, afet yönetimi ve malzeme bilimi gibi alanlarda sektörel temel modeller ve Türkçe Büyük Dil Modelleri (LLM) geliştirilecektir.
İmalat sanayii ve savunma alanındaki üretim tecrübesi; otonom araçlar, insansı robotlar, endüstriyel otomasyon ve uç hesaplama donanımlarına aktarılacaktır.
Küresel yatırım çekimini, uluslararası yapay zekâ diplomasisini ve güvenlik denetimlerini konu edinir.
Uluslararası hiperölçekleyici, bulut sağlayıcılarının Türkiye'de veri merkezleri ve operasyonel merkezler kurmasını kolaylaştırmak üzere tek pencere başvuru mekanizması devreye alınacaktır.
OECD, G20, BM, ISO/IEC, ITU ve UNESCO platformlarındaki standart ve norm belirleme çalışmalarına aktif katılım sağlanacaktır.
Türk Devletleri Teşkilatı (TDT), İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) ve D-8 çerçevesinde ortak çalışmalar yürütülecektir. 2027 sonuna kadar TDT bünyesinde "Ortak Türk Dilleri Büyük Dil Modeli"nin ilk sürümünün yayımlanması hedeflenmektedir.
TÜBİTAK BİLGEM Yapay Zekâ Enstitüsü bünyesinde modelin test ve güvenlik doğrulama kapasitesi artırılacak; finans, sağlık ve mobilite alanlarında düzenleyici test ortamları (sandbox) kurulacaktır.
Eylem planının yönetişim modeli dört ana işlev üzerine kurulmuştur:
Planın gerçekleşme performansı, kamuya açık "Ulusal Yapay Zekâ İlerleme ve Şeffaflık Portalı" üzerinden altyapı, veri, yetenek, benimseme, güven, yatırım ve uluslararası etki göstergeleri çerçevesinde dönemsel olarak izlenip güncellenmektedir.

Dijitalleşme ve Milli Teknoloji Hamlesi (Yapay Zekâ ile Oluşturulmuştur)
Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı (2026-2030), kavramsal ve operasyonel bakımdan Türkiye'nin kritik teknolojilerde tam bağımsızlık kazanmasını ve toplumsal bir seferberlik ruhuyla yüksek teknoloji geliştirmesini hedefleyen Millî Teknoloji Hamlesi vizyonunun doğrudan bir uzantısı olarak konumlandırılmıştır.
Resmî belgede yapay zekâ; kalkınma, güvenlik, üretim kapasitesi ve toplumsal refah artışı için temel bir "kaldıraç" olarak tanımlanmakta; savunma sanayiinden sivil alanlara kadar elde edilen mühendislik birikiminin dijital çağa taşınması amaçlanmaktadır.
Millî Teknoloji Hamlesi vizyonunun kurucu ilkeleri, Türkiye'nin geçmişteki sanayi ve teknoloji atılımlarında karşılaştığı engellerden ve tarihsel "öğrenilmiş çaresizlikten" kurtulma arayışından beslenmektedir. Bu çerçevede eylem planı ile kurulan ilişki başlıca üç temel düzlemde somutlaşmaktadır:
Millî Teknoloji Hamlesi'nin savunma sanayiinde benimsediği "yurt dışına bağımlılığı asgariye indirme ve yerli çözümler geliştirme ilkesi" eylem planı kapsamında veri merkezleri, ulusal hesaplama altyapısı (GPU/HPC) ve sektörel temel modeller düzeyine genişletilmiştir. Küresel teknoloji tekellerine ve dışa bağımlılığa karşı ulusal veri egemenliğinin korunması, kritik kamu hizmetlerinde ve savunmada yerli sistemlerin kullanılması stratejik bir zorunluluk olarak değerlendirilmektedir.
Millî Teknoloji Hamlesi'nin TEKNOFEST, Deneyap Teknoloji Atölyeleri ve T3 Vakfı gibi yapılar aracılığıyla genç nesillere yaydığı "yüksek teknoloji üretme kültürü ve toplumsal dip dalga yaklaşımı", eylem planının 1. ve 2. eylemlerinde benimsenen "Ulusal Yapay Zekâ Okuryazarlığı" (5 milyon vatandaş) ve "10.000 İleri Düzey Yapay Zekâ Uzmanı" yetiştirme hedeflerinin zeminini oluşturmaktadır.
İnsansız hava araçları (İHA/SİHA), otonom sistemler ve muharebe sahası teknolojilerinde kazanılan yerli üretim ve yazılım tecrübesi; eylem planının 12. eylemi olan "Fiziksel Yapay Zekâ ve Robotik" başlığı altında insansı robotlara, otonom araçlara, akıllı fabrikalara ve sivil üretim hatlarına aktarılmaktadır.
Ak, Özlem. "Türkiye'nin Yapay Zekâ Vizyonu." TÜBİTAK Bilim ve Teknik, Erişim tarihi: 1 Eylül 2026. https://bilimteknik.tubitak.gov.tr/turkiyenin-yapay-zeka-vizyonu/.
Bayraktar, Selçuk. “Yediden Yetmişe Toplumsal Seferberlik: Milli Teknoloji Hamlesi.” Millî Teknoloji Hamlesi içinde, Editörler: Mehmet Fatih Kacır, Muzaffer Şeker ve Mürsel Doğrul. Türkiye Bilimler Akademisi Yayınları, 2026. Erişim tarihi: 1 Eylül 2026. https://doi.org/10.53478/TUBA.978-625-8352-16-0.ch01.
Dinçer, Pelin. “Yapay Zekâ Etiği ve Kapsayıcılık: Türkiye’de Kurumsal Söylemin Sınırları.” International Journal of Social Inquiry, c. 19, sy 1, (2026): 83-100, Erişim tarihi: 31 Ağustos 2026. doi:10.37093/ijsi.1760924.
Duyar, Zeynep. “Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı’na İlişkin Cumhurbaşkanı Genelgesi Resmi Gazete’de.” Anadolu Ajansı, 18 Ağustos 2026. Erişim tarihi: 31 Ağustos 2026. https://www.aa.com.tr/tr/bilim-teknoloji/turkiye-yapay-zeka-eylem-planina-iliskin-cumhurbaskani-genelgesi-resmi-gazetede/4030067.
Millî Eğitim Bakanlığı. “Yapay Zekâ Okuryazarlığı.” Halk Eğitimi Merkezleri Bilişim Ağı (HEMBA). Erişim tarihi: 31 Ağustos 2026. https://www.hemba.gov.tr/egitim-detay/yapay-zeka-okuryazarligi-2188.
T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı. Erişim tarihi: 31 Ağustos 2026. https://www.sanayi.gov.tr/yapayzekaeylemplani.
T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. “Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı Açıklandı.” Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliği, Ağustos 2026. Erişim tarihi: 31 Ağustos 2026. https://www.sanayi.gov.tr/medya/haber/turkiye-yapay-zek%C3%A2-eylem-plani-aciklandi.
Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı. “Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı (2026-2030) ile İlgili 2026/9 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi.” Resmî Gazete, no. 33344 (18 Ağustos 2026). Erişim tarihi: 31 Ağustos 2026. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2026/08/20260818-8.pdf.
[1]
T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı. 3-6. Erişim tarihi: 31 Ağustos 2026. https://www.sanayi.gov.tr/yapayzekaeylemplani.
[2]
Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı. “Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı (2026-2030) ile İlgili 2026/9 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi.” Resmî Gazete, no. 33344 (18 Ağustos 2026). Erişim tarihi: 31 Ağustos 2026. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2026/08/20260818-8.pdf.
[3]
T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı.12-13; Millî Eğitim Bakanlığı. “Yapay Zekâ Okuryazarlığı.” Halk Eğitimi Merkezleri Bilişim Ağı (HEMBA). Erişim tarihi: 31 Ağustos 2026. https://www.hemba.gov.tr/egitim-detay/yapay-zeka-okuryazarligi-2188.
[4]
T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı. 13-14.
[5]
T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı. 16-17.
[6]
T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı. 18.
[7]
Ak, Özlem. "Türkiye'nin Yapay Zekâ Vizyonu." Bilim ve Teknik, TÜBİTAK, 1 Temmuz 2026. https://bilimteknik.tubitak.gov.tr/turkiyenin-yapay-zeka-vizyonu/.
[8]
T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı. 21-22.

Genelge Tarihi | 18 Ağustos 2026 | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Dönem | 2026-2030 | ||||||||
Kapsam / Alan | Ulusal Teknoloji Politikası Dijital Dönüşüm Yapay Zekâ Ekosistemi | ||||||||
Koordinasyon Makamı | T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı | ||||||||
Temel Eksenler | Fark Et İstifade Et Üret Yönet | ||||||||
Eylem Sayısı | 16 Öncelikli Eylem | ||||||||
Henüz Tartışma Girilmemiştir
"Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı (2026-2030)" maddesi için tartışma başlatın
Tarihsel Gelişim ve Hazırlık Süreci
Planın Mimari Yapısı ve Uygulama İlkeleri
Temel Katmanlar ve Kesişen Bileşenler
Uygulama İlkeleri
Stratejik Eksenler ve Öncelikli Eylemler
Eksen 1: Fark Et
Ulusal Yapay Zekâ Okuryazarlığı ve Güvenli Kullanım Programı (Eylem 1)
İleri Düzey Araştırma Yetkinliği Programı (Eylem 2)
Veri Temelli Yapay Zekâ Atılımı (Eylem 3)
Düzenleyici Ortam ve Etik Çerçeve (Eylem 4)
Eksen 2: İstifade Et
Ulusal Hesaplama Omurgası (Eylem 5)
Herkes İçin GPU Programı (Eylem 6)
Kamuda Yapay Zekâ Dönüşümü ve Kamu Alımları (Eylem 7)
Sektörel Pilot Programlar ve KOBİ Kuponları (Eylem 8)
Eksen 3: Üret
Yapay Zekâ Büyüme Bölgeleri ve Mükemmeliyet Merkezleri (Eylem 9)
Finansman Merdiveni (Eylem 10)
Sektörel Yapay Zekâ Modelleri ve İhracat (Eylem 11)
Fiziksel Yapay Zekâ ve Robotik (Eylem 12)
Eksen 4: Yönet
Küresel Yatırım Çekimi (Eylem 13)
Uluslararası İş Birlikleri ve Yapay Zekâ Diplomasisi (Eylem 14)
Bölgesel Ortaklıklar (Eylem 15)
Güvenlik Değerlendirmesi ve Düzenleyici Deney Alanları (Eylem 16)
Yönetişim ve İzleme Mimarisi
Millî Teknoloji Hamlesi ile İlişkisi
Teknolojik Bağımsızlık ve Dijital Egemenlik
Toplumsal Seferberlik ve Yetenek Ekosistemi
Savunma Deneyiminin Fiziksel Yapay Zekâya Aktarımı
Bu madde yapay zeka desteği ile üretilmiştir.