Köken

Kubbealtı Lugatı kaynağına göre kelime Farsça kökenli bir kelimedir. Farsça “rüzgâr âleti” anlamına gelen bād-bezen kelimesinden türemiş ve Türkçeye geçmiştir. Nişanyan Sözlük kaynağına göre ise kelime Türkçe kökenlidir. Orta Türkçe yelpize kelimesinden evrilmiştir.

Kullanım Alanları

Günlük yaşamda: Serinlemek amacıyla özellikle sıcak havalarda kullanılan kişisel bir araç olarak geçer.

Geleneksel giyim ve aksesuar kültüründe: Kadın aksesuarı olarak tarihî ve kültürel bağlamda yer alır.

Sahne sanatlarında (özellikle geleneksel danslar ve tiyatroda): Estetik bir araç olarak kullanılır (örnek: Japon danslarında).

Dekoratif sanatlarda ve tasarımda: Yelpaze formu şekil olarak estetik ürünlerde görülür.

Mecaz anlamda (konuşma ve yazı dilinde): Fikir, ürün, tercih, renk vb. çeşitliliği anlatmak için kullanılır.

Grafik ve sunum dilinde: “Ürün yelpazesi”, “renk yelpazesi” gibi görsel ve kavramsal açıklamalarda yer alır.