Konya Tutmaç Çorbası

Konya tutmaç çorbası, Konya iline özgü yöntemlerle üretilen ve 27.10.2021 tarihinde tescil edilen bir çorbadır. C2020/275 başvuru numarası ile Konya Büyükşehir Belediyesi tarafından başvurusu yapılan ürün, 934 tescil numarasına sahiptir. Coğrafi işaret türü mahreç işareti olarak belirlenmiştir. Ürünün geçmişi Selçuklu mutfağına dayanmakta olup, coğrafi sınırıyla ün bağı bulunmaktadır.

Ürün Özellikleri

Konya tutmaç çorbası; koyun eti, süzme yoğurt ve "tutmaç" adı verilen hamur kullanılarak üretilir. Tutmaç hamurunun bileşenleri buğday unu, yumurta, tuz ve sudur. Çorbanın servisi sırasında üzerine, buğday unu, yumurta ve tuz ile hazırlanan ve tereyağında kızartılan "kakırdak" isimli hamur parçaları serpilir. Ayrıca, sunumda tereyağlı nane veya kırmızı pul biber sosu kullanılır.

Üretim Metodu

Konya tutmaç çorbasının üretim metodu aşağıdaki adımlardan oluşur:

• Tutmaç Hamuru: Un, yumurta, su ve tuz ile yoğurulan hamur yaklaşık 20 dakika dinlendirilir. Hamur bıçak sırtı kalınlığında açılır, küçük kareler şeklinde kesilir ve yarım saat daha bekletilir.
• Etin Hazırlanması: Kuşbaşı koyun eti suda haşlanır. Etler yumuşadıktan sonra tuz eklenir ve kısa bir süre daha pişirilir.
• Kakırdak: Un, yumurta ve tuz ile hazırlanan sert hamur, mercimek büyüklüğünde kesilir ve tereyağında kızartılır.
• Çorbanın Hazırlanması: Süzme yoğurt, yumurta, un, su ve dövülmüş sarımsak bir kapta karıştırılır. Bu karışım, kaynayan etin suyundan eklenerek ılıştırılır (terbiyelenir) ve boza kıvamına getirilir. Haşlanmış etlerin bulunduğu tencereye yoğurtlu karışım ilave edilir. Ayrı bir yerde haşlanıp süzülen tutmaç hamurları da çorbaya eklenir ve tamamı sürekli karıştırılarak kaynatılır.
• Sos ve Servis: Tereyağı kızdırılarak nane veya kırmızı pul biberle sos hazırlanır. Çorba servis tabağına alındıktan sonra üzerine sos gezdirilir ve kakırdak serpilerek servis yapılır.

Coğrafi Sınır

Ürünün coğrafi sınırı Konya ilinin idari sınırlarıdır. Konya tutmaç çorbasının sahip olduğu ün bağı ve üretim metodunun gerektirdiği yerel ustalık becerisi nedeniyle, tüm üretim aşamalarının bu coğrafi sınır içinde gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Denetim

Denetim faaliyetleri Konya Büyükşehir Belediyesi koordinasyonunda yürütülür. Denetim mercii; Konya Büyükşehir Belediyesi Sağlık ve Sosyal Hizmetler Dairesi, Konya İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Konya Gastronomi ve Turizmciler Derneği ve Necmettin Erbakan Üniversitesi Turizm Fakültesi'nden birer uzmanın katılımıyla toplam dört kişiden oluşur.

Denetimler yılda bir kez düzenli olarak yapılır; ayrıca şikâyet halinde veya ihtiyaç duyulduğunda da gerçekleştirilir. Denetimlerde kontrol edilen kriterler şunlardır:

• Üretimde kullanılan bileşenlerin ve miktarlarının uygunluğu,
• Üretim metoduna uygunluk,
• "Konya Tutmaç Çorbası" ibaresinin ve mahreç işareti ambleminin kullanımının doğruluğu.