Durmak

Genel Kültür

+2 Daha

Alıntıla

Hareketsiz durumda olmak."Kazadan sonra öyle bir şok geçirdi ki öylece durup kaldı. "

İsim

İşlemez olmak, çalışmamak."Buzdolabının motoru bozulunca durdu ve soğutmayı bıraktı. "

İsim

Bir yerde bir süre oyalanmak, eğlenmek, eğleşmek; tevakkuf etmek."Mülakatı beklerken binanın dışındaki parkta duruyordu. "

İsim

Sona ermek; kesilmek."Gelen tüm yatırımlar bu elim hadise yüzünden durdu. "

İsim

Varlığını sürdürmek."Bu tarihi bina tam 1500 yıldır duruyor. "

İsim

Var olmak."Bankanın kasasında tam 3 milyon lira duruyor. "

İsim

Beklemek, dikilmek."Yarım saattir kapının önünde duruyordu."

İsim

Birisinin malı olarak bulunmak veya o malla ilişkisi olmak."Ev, miras işlerinden dolayı abimin üstünde duruyor."

İsim

Bir yerde kalmak."Bu gece arkadaşımda duracağız. "

İsim

10.

Bir yerde olmak veya bulunmak."Tüm gün camide duruyordu. "

İsim

11.

Belli bir durumda, bir görevde bulunmak."O katili yakalamak üzerine duruyorlar. "

İsim

12.

Ara vermek."Çok yorulunca durdu ve çalışmayı bıraktı. "

İsim

13.

Yaşamak."Baban halen duruyor mu diye sordu bana. "

İsim

14.

Kök veya gövdeleri sonuna -a (-e) zarf-fiil eki almış fiillere gelerek süreklilik bildiren birleşik fiiller oluşturur."Hoca dersi anlatırken arkadaşım yazadurdu. "

İsim

İşaret Dili

Köken
Durmak fiili, Eski Türkçedeki tūr- kökünden evrilmiştir ve bu kök hem "ayağa kalkmak" hem de "hareket etmemek" anlamlarını bir arada taşır. Anlam açısından zıtlık gibi görünen bu iki kullanım, Eski Türkçede fiziksel konum değişiminin ve sabitliğin aynı fiille ifade edilmesinin doğal bir sonucudur. Ayrıca durmak fiili, Eski Türkçedeki tuġ- ("kalkmak, doğmak") fiiliyle yapısal bir ilişki içinde düşünülebilir; güneşin doğuşu gibi doğal hareketlerin fiil biçimiyle ifade edilmesi bu bağlantıyı destekler niteliktedir. Bununla birlikte, tuġ-, tur- ve tut- fiilleri arasındaki biçimsel ve anlamsal ilişkiler tam olarak açıklanamamış olup etimolojik bağları muğlak kalmıştır.
Kullanım Alanları
Gündelik dil: Fiziksel hareketin sona ermesini, bir yerde sabit kalmayı ifade etmek için kullanılır.
Mecazi anlatım: Süreçlerin, eylemlerin veya ilişkilerin duraksaması ya da sonlanması anlamında yer alır.
Dini ve sembolik söylem: Varlığın sabitliği, direnç ya da bekleyiş gibi derin anlamlar yüklenerek kullanılır.
Edebiyat ve dramatik yapı: Karakterlerin duraksaması, kararsızlık yaşaması veya içsel bir eylemsizlik durumunu betimlemek için tercih edilir.

Kaynakça

“Durmak”. Kubbealtı Lugatı. Erişim Tarihi: 9 Temmuz 2025. https://lugatim.com/s/DURMAK.

“Durmak”. Nişanyan Etimolojik Sözlük. Erişim Tarihi: 9 Temmuz 2025. https://www.nisanyansozluk.com/kelime/durmak.

“Durmak”. Türk Dil Kurumu. Güncel Türkçe Sözlük. Erişim Tarihi: 9 Temmuz 2025. https://sozluk.gov.tr/?ara=durmak.