Erzurum Kavut Haşılı

Erzurum kavut haşılı, kavut, tuz ve sıcak suyun karıştırılmasıyla hazırlanan, tepsiye yayıldıktan sonra ortasına bal veya dut pekmezi eklenip üzerine eritilmiş tereyağı dökülerek servis edilen bir tatlıdır. Ürün, Erzurum Ticaret Borsası tarafından yapılan başvuru sonucunda, 16.02.2023 tarihinde 1338 tescil numarası ile mahreç işareti olarak tescil edilmiştir.

Erzurum kavut haşılı, yoğun bir kıvama ve koyu kahverengi bir renge sahiptir. Sıcak olarak servis edilen ürünün tüketimi, hazırlanan haşıldan bir parça alınıp ortasındaki tatlandırıcıya (bal veya dut pekmezi) batırılarak gerçekleştirilir. İsteğe bağlı olarak yanında bir bardak süt ile sunulabilir.

Ürünün ana bileşeni olan kavut, coğrafi sınırda üretilir. Kavut; ekmeklik buğdayın kızgın sac üzerinde kavrulduktan sonra kabuğuyla birlikte taş değirmenlerde öğütülmesiyle elde edilen, rüşeym içeren bir undur.

Erzurum kavut haşılı üretimi için 420 g kavut, 360 ml su, 8 g tuz, 30 g tereyağı ve 40 g bal veya dut pekmezi kullanılır.

Üretim süreci aşağıdaki adımlardan oluşur:

• Kavut hazırlığı için ekmeklik buğday 50°C’de 30 dakika karıştırılarak kavrulur ve ardından taş değirmende öğütülür.
• Kavut ve tuz geniş bir kâseye alınır.
• Üzerine kaynar su dökülerek katı bir karışım elde edilinceye kadar karıştırılır.
• Hazırlanan karışım geniş bir tepsiye bastırılarak yayılır.
• Karışımın ortasına bir çukur açılır ve bu çukura bal veya dut pekmezi eklenir.
• Son olarak üzerine eritilmiş tereyağı dökülür ve sıcak olarak servisi yapılır.

Erzurum kavut haşılı için coğrafi sınır Erzurum ilinin idari sınırlarıdır. Ürünün coğrafi sınır ile ün bağı, Erzurum mutfak kültüründeki önemli yerine, eskiye dayanan geçmişine ve yöreye özgü bileşen seçimine dayanır. Ürünün tüm üretim aşamaları bu coğrafi sınır içinde gerçekleştirilmelidir.

Denetim faaliyetleri, tescil ettiren Erzurum Ticaret Borsası koordinatörlüğünde yürütülür. Denetim mercii; Erzurum Ticaret Borsası temsilcisi, Atatürk Üniversitesi Turizm Fakültesi Gastronomi ve Mutfak Sanatları Bölümü’nden bir uzman ve Erzurum İl Tarım ve Orman Müdürlüğü’nden bir uzman olmak üzere üç kişiden oluşur.

Denetimler yılda bir kez düzenli olarak, ayrıca şikâyet halinde veya gerekli görüldüğünde her zaman yapılır. Denetimlerde; üretimde kullanılan bileşenlerin uygunluğu, üretim metoduna uyulup uyulmadığı ve Erzurum kavut haşılı ibaresi ile logo ve mahreç işareti ambleminin kullanımının doğruluğu kontrol edilir.