Kılıçdere Şehitliği

Kılıçdere Şehitliği (Kılıçdere 1 Şehitliği olarak da bilinir), Çanakkale ili, Eceabat ilçesi, Kocadere köyü sınırları içerisinde,^【1】 Gelibolu Yarımadası Tarihi Milli Parkı alanında yer alan bir şehitliktir. ^【2】

Coğrafi konumu itibarıyla Arıburnu Cephesi'nde, Bomba Sırtı'ndan Conkbayırı'na uzanan hat üzerindeki Türk cephe hattının hemen gerisinde bulunmaktadır. ^【3】

Kılıçdere Şehitliği'nin bulunduğu Arıburnu Cephesi, Çanakkale Kara Muharebeleri'nin başladığı 25 Nisan 1915 ile tahliye edildiği 20 Aralık 1915 tarihleri arasında yoğun çarpışmalara sahne olmuştur. ^【4】

Bölgedeki en kanlı çatışmalar, müttefik çıkarmasını takip eden süreçte Türk birlikleri tarafından gerçekleştirilen 27 Nisan, 1 Mayıs ve 19 Mayıs 1915 tarihli taarruzlar sırasında yaşanmıştır.^【5】

Şehitliğe, Kılıç Bayırı şehitliği ile birlikte, bölgede görev yapan Türk birliklerinden 18. Alay, 64. Alay ve 72. Alay mensubu askerler defnedilmiştir. Alanda yapılan tespitler neticesinde 41 şehidin kimliği belirlenmiş ve isimleri şehitlikte yer almıştır. Kayıtlarda mükerrerlik oluşmaması amacıyla, isimleri 57. Piyade Alayı Şehitliği'nde bulunan askerlere bu alanda tekrar yer verilmemiştir.^【6】

Şehitlik alanının kesin konumu, 1916 tarihli Şevki Paşa haritası baz alınarak yapılan jeofizik araştırmalar sonucunda tespit edilmiştir. Çanakkale Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu, 29.11.2013 tarih ve 1273 sayılı kararı ile Kılıçdere 1 Şehitliği alanını 2863 sayılı Kanun kapsamında "taşınmaz kültür varlığı" olarak tescil etmiştir.^【7】

Tescil edilen alanla ilgili rölöve, restitüsyon ve restorasyon projelerinin hazırlanmasına karar verilmiş; bu kapsamda şehitlik alanı "Gelibolu Tarihi Alanı Yeni Şehitlik Tasarımları" yarışması kapsamına dahil edilmiştir. Alanda yapılan düzenlemeler çerçevesinde anıt yapıları, isimlikler ve yürüyüş yolları bulunmaktadır.^【8】