Zehra Macide Tanır, Türk tiyatro, sinema ve seslendirme sanatçısıdır. Türk tiyatro tarihinin kurumsallaşma sürecinde rol alan sanatçı, disiplinli çalışma anlayışı ve sahne performansı ile tanınmaktadır. 

Erken Dönem ve Eğitimi 

1922 yılında Amasya’da doğan Tanır’ın babası, veteriner subay olan İbrahim Şükrü Bey’dir. Sanat hayatına yönelmesinde babasının desteği ve teşviki belirleyici bir rol oynamıştır. Eğitim hayatına Ankara Devlet Konservatuvarı’nda devam eden Tanır, 1943 yılında bu kurumun Tiyatro ve Opera Bölümü’nden mezun olmuştur. 

Tiyatro Kariyeri 

Mezuniyetinin ardından 1943 yılında Devlet Tiyatroları bünyesine katılan Macide Tanır, bu kurumda 1985 yılına kadar aralıksız olarak 42 yıl boyunca görev yapmıştır. Kariyeri boyunca 60’tan fazla tiyatro oyununda sahne almıştır. Sahne disiplinine verdiği önem ve sanatına olan titiz yaklaşımı sebebiyle sanat camiasında "Tiyatronun Cadısı" lakabıyla anılmıştır. 

Sanatçının tiyatro literatüründe iz bırakan performansları arasında Ağaçlar Ayakta Ölür ve Dünya Gözüyle gibi eserler öne çıkmaktadır. Devlet Tiyatroları'ndan emekli olduktan sonra da sanat üretimini sürdürmüş, radyo tiyatrosu ve seslendirme alanlarında da önemli katkılar sunmuştur. 

Macide Tanır (AA)

Sinema ve Televizyon Çalışmaları 

Tiyatro odaklı bir kariyere sahip olmasına rağmen, Türk sineması ve televizyon dizilerinde de karakter rollerinde yer almıştır. Sinema alanındaki çalışmaları arasında; Yer Demir Gök Bakır ,Yengeç Sepeti ,Cumhuriyet gibi yapımlar yer almaktadır. Televizyon ekranlarında ise geniş kitlelerce tanınmasına vesile olan Şehnaz Tango adlı dizide rol almıştır. Sanatçıya dair TRT tarafından hazırlanan "Yıllar Yollar Yüzler" gibi belgesel çalışmaları da mevcuttur. 

Sanat Anlayışı ve Ödülleri 

Macide Tanır, performanslarıyla sanat otoriteleri tarafından takdir edilmiş ve kariyeri boyunca çok sayıda ödülün sahibi olmuştur. Sanat Kurumu tarafından verilen "En İyi Kadın Oyuncu" ödülünün yanı sıra, meslek hayatındaki başarılarından dolayı pek çok onur ödülüne layık görülmüştür. 1991 yılında, Türk kültür ve sanatına katkılarından dolayı Türkiye Cumhuriyeti Kültür Bakanlığı tarafından "Devlet Sanatçısı" unvanı ile onurlandırılmıştır. 

Filantropi ve Sosyal Mirası 

Sanatçı, toplumsal fayda sağlama amacı doğrultusunda tüm mal varlığını Türk Eğitim Vakfı’na (TEV) bağışlamıştır. Bu bağış neticesinde annesinin ve kendisinin ismini taşıyan "Zehra-Macide Tanır Burs Fonu" tesis edilmiştir. Söz konusu fon, tıp fakültelerinde öğrenim gören kız öğrencilerin eğitim masraflarını karşılayarak akademik gelişimlerine destek olmayı sürdürmektedir. 

Vefatı 

Solunum yetmezliği teşhisiyle İstanbul’da bir hastanenin yoğun bakım ünitesinde tedavi gören Macide Tanır, 5 Mart 2013 tarihinde 91 yaşında vefat etmiştir. Cenazesi Emirgan Mezarlığı’na defnedilmiştir.