Ana YazarZafer ERGİNLİ13 Temmuz 2026 13:50

ORCID ID

0000-0002-0086-0639

“Négation/Négationniste” terimi, Fransızca kökenli olup temelde “inkâr” ve “inkârcı” anlamlarına gelmekle birlikte, özelde Holokost inkârcılığını ifade etmek üzere kullanılan teknik bir kavram haline gelmiştir. Bu terimin kullanımı, Holokost’un tarihsel gerçekliği ve bu süreçte altı milyon Yahudi’nin katledildiği yönündeki kabule dayanmaktadır. Ancak zamanla anlam genişlemesine uğrayarak, Holokost’un bazı yönlerini abartılı bulan veya kurban sayısına ilişkin farklı görüşler ileri süren kişileri de kapsayacak şekilde genişletilmiştir. Örneğin, öldürülen Yahudilerin sayısının altı milyondan az olduğunu iddia etmek, çarpıtma veya inkârcılıkla suçlanma riskini beraberinde getirmektedir (Holocaust Encyclopedia, 2024). Holokost söylemini belirli bir çerçevede ele alan propagandacılar, bu tür eleştirilerin tarihsel bir tartışmadan ziyade siyasi bir motivasyon taşıdığını öne sürmektedir (Bkz. Stern, 2007). Bu bağlamda, Holokost inkârıyla suçlanma durumu, söz konusu tarihsel olayın propaganda edildiği şekliyle kabul edilmemesiyle yakından ilişkilidir. Dolayısıyla “négationniste” veya “Holokost inkârcısı” kavramları, zamanla antisemitizm ve hatta antisiyonizm ile bağlantılandırılarak, meşru akademik ve eleştirel söylemleri baskılamaya yönelik siyasi bir araç haline gelmiştir.Holokost’un 1933’te ayrımcılık olarak başladığı, 1941’den 2. Dünya Savaşı’nın bittiği 1945 yılına kadar devam ettiği kabul edilir (Berenbaum, 2007: 333). Holokost inkârının da yine bu yıllarda çıktığı iddia edilmektedir. Buna göre en eski Holokost inkârcısı 1943’te altı milyon Yahudi’nin öldürülmesinin doğru olmadığını dile getiren Fransa Sosyalist milletvekili Paul Rassinier’dir. Onu daha sonra Fransa’da edebiyat profesörü Robert Faurisson, İngiltere’de David Irving ve Richard Harwood, Kanada’da Fred Leuchter ve Ernst Zuendel; Amerika Birleşik Devletleri’nde de Arthur R. Butz ve Harry Elmer Barnes izlemiştir. Bu çerçevede konuyu değerlendiren Kenneth Stern, Noam Chomsky’nin Faurisson’u savunan yazılar kaleme aldığına da dikkat çekmektedir (Altwarg vd., 2007: 240; Bauer, 2007: 234; Laqueur, 2008: 135-136; Stern, 2007: 493).Siyonist tezleri destekleyen Walter Laqueur, Fransa’daki Holokost inkârcıları arasında Roger Garaudy’den söz ederken onu aşırı soldan aşırı sağa geçmiş bir isim olarak niteler, Komünist Parti Politbüro üyeliğine vurgu yapar ve adını Nazilerin ardından zikreder (Laqueur, 2008: 183-184). Garaudy’nin komünistliğine gönderme yapılması belli bir konjonktür içerisinde hedef gösterme girişimi görünümü vermektedir. Zira Garaudy hakkındaki bu “Eski Komünist” nitelemesi, vefat ettikten sonraki haberlerde “negasyonist” niteliğiyle birleştirilmekte ve onun aleyhinde bir algıya zemin hazırlamaktadır (ayrıca bkz. BBC News Türkçe, 2012). Garaudy ölümünden sonra Türkiye’de Holokost eğitimi veren çevrelerce de “negasyonist” olarak anılmıştır (Dost-Niyego, 2012). Wikipedia İnternet Ansiklopedisi’ndeki Garaudy maddesindeki görünüm de bundan farklı değildir (Wikipedia, 2024). Müslüman olduktan sonra siyonizm karşısında etkili mücadele yürütmeye çalışan Garaudy, antisemitizm ve Yahudi düşmanlığı gerekçesiyle siyonist çevreler tarafından organize boykot faaliyetleriyle susturulmak istenmiş, bir süre evinde hapis hayatı yaşamıştır. Oysa Garaudy (2005: 86) Yahudi düşmanlığı yapmamış, “İster Yahudi olsun, isterse Yahudi olmasın, tek bir masumun öldürülmesi, zaten insanlığa karşı işlenmiş bir cinayet olma açısından yeterlidir” sözleriyle düşüncelerini açık ve net bir şekilde ifade etmiştir. Garaudy, Holokost’u da inkâr etmemiş, ancak verilen altı milyon rakamının abartılı olduğunu ve maddî delillere dayanmadığını ifade etmiştir. Katyn, Dresden, Hiroşima ve Nagazaki’de katledilenlerin sayıları dokunulmaz olarak görülmezken ve araştırma sonuçlarına göre revize edilebilirken, “altın sayı” yaklaşımıyla Holokost için “altı milyon” rakamının kutsallaştırılmasına, dokunulmaz ve tartışılmaz oluşuna eleştiri getirir. Bu anlamda yaygınlaştırılan hikayeleri de “Holokost Dogması” olarak adlandırır (Garaudy, 2005: 86, 90).Siyonist olmayan bazı Yahudiler de Holokost inkârcısı olarak gösterilmişlerdir. Dr. Alfred Lilienthal, psikiyatrist Dr. Howard Stern, Noam Chomsky, kemancı müzisyen Yehudi Menuhin, Haham Elmer Berger ve siyonizm karşıtı bir Yahudi cemaati olan Neturei Karta liderleri bu isimler arasında sayılmıştır【1】 (Bauer, 2007: 234).Norman G. Finkelstein’a göre Holokost inkârının etkisi abartılmakta ve Holokost eğitimi【2】 meşrulaştırılmaya çalışılmaktadır. Bu konuda özellikle Walter Laqueur’ün düşüncelerinin öne çıktığının altını çizen Finkelstein, onun antisemitizm ve holokost inkarını olduğundan daha fazla gösterdiğini ve iddialarını kanıtlamak için kullandığı verilerin belirsiz olduğunu anlatmaktadır (Finkelstein, 2008: 38).Negasyonist suçlamaları, zaman zaman siyonist çevrelerin antisemitizm suçlamalarıyla iç içe geçmekte ve böylece sınırları belli olmayan bir tahakküm alanı oluşturulmaktadır. Negasyonist ve antisemitik suçlamalarıyla karşı karşıya kalan isimler çoğu zaman organize bir dışlanmaya, sansüre, itibar suikastına ve cezaya uğramaktadırlar. Nitekim yaşarken mahkemeye verilen, cezalandırılan, kitapları sansürlenerek her açıdan engellenen Garaudy’nin eserleri o öldükten sonra tekrar tekrar sansürlenmiştir. Aksâ Tufanı Operasyonu’dan sonra Almanya’da kitaplarının satılması yeniden yasaklanmıştır (Aydın & Yassıkaya, 2024).Görüldüğü gibi “negasyonist” etiketi, özgür düşünce, ifade özgürlüğü ve hakikat arayışı gibi temel entelektüel değerleri aşındıran bir araç olarak işlev görmektedir. Bu kavram, tarihsel gerçekliğin eleştirel bir perspektifle tartışılmasını engelleyen dokunulmaz bir söylemsel alan yaratmakta ve böylece akademik ve kamusal söylem üzerinde baskıcı bir tahakküm mekanizması inşa etmektedir. Verilebilecek çok sayıdaki örnek, bu etiketin salt tarihsel inkâr meselesinden ziyade, meşru eleştirileri susturmaya yönelik ideolojik bir silah olarak kullanıldığını ortaya koymaktadır. Siyonizmin araçsallaştırdığı bu tür kategorilerin eleştirel tarih yazımını ve fikir özgürlüğünü kısıtlayan bir işlev üstlendiği göz ardı edilmemelidir.Okuma ÖnerileriArendt, Hannah (2012). Kötülüğün Sıradanlığı: Adolf Eichmann Kudüs’te/Eichmann in Jerusalem: A Report on the Banality of Evil, çev.: Özge Çelik. İstanbul: Metis Yayınları. Arendt, Hannah (2014). Totaliterizmin Kaynakları 1, Antisemitizm The Origins of Totalitarianism, çev.: Bahadır Sina Şener. İstanbul: İletişim Yayınları. Aydın, Cemal (2020). “Garaudy, Roger”. TDV İslâm Ansiklopedisi, Ek-1, 463-466. Ankara: TDV Yayınları. Curtis, Michael (2007). “Anti-Semitism (In the United States)”. Fred Skolnik & Michael Berenbaum (Ed.), Encyclopaedia Judaica 2 (s. 229-233). Detroit: MacMillan Reference USA Thomson Gale/Keter Publishing House.Eliav, Binyamin (2007). “Anti-Semitism (In the Soviet Bloc)”. Fred Skolnik & Michael Berenbaum (Ed.), Encyclopaedia Judaica 2 (s. 226-229). Detroit: MacMillan Reference USA Thomson Gale/Keter Publishing House. Finkelstein, Norman G. (2024). Holokost Endüstrisi Yahudi Acılarının İstismarı, çev.: Utku Umut Bulsun İstanbul: Kutadgu. Garaudy, Roger (2020c). Şahitlerim, çev.: Cemal Aydın. İstanbul: Timaş Yayınları. Garaudy, Roger (2020d). Yobazlıklar, çev.: Cemal Aydın. İstanbul: Timaş Yayınları. Garaudy, Roger (2022). Yüzyılımızda Yalnız Yolculuğum Hatıralar, çev.: Cemal Aydın. İstanbul: Timaş Yayınları. Garaudy, Roger (2023a). İlâhî Mesajlar Toprağı Filistin, çev.: Cemal Aydın. İstanbul: Timaş Yayınları. Garaudy, Roger (2023b). İsrail Mitler ve Terör, çev.: Cemal Aydın. İstanbul: Timaş Yayınları. Garaudy, Roger (2023c). İsrail Sorunu, çev.: Cemal Aydın. İstanbul: Timaş Yayınları. Harkabi, Yehoshafat (2007). “Anti-Semitism (In Arab Countries)”. Fred Skolnik & Michael Berenbaum (Ed.), Encyclopaedia Judaica 2 (s. 225-226). Detroit: MacMillan Reference USA Thomson Gale/Keter Publishing House. Hertzberg, Arthur & Gutmann, Joshua (2007). “Anti-Semitism (Emancipation and Reaction)”. Fred Skolnik & Michael Berenbaum (Ed.), Encyclopaedia Judaica 2 (s. 214-216). Detroit: MacMillan Reference USA Thomson Gale/Keter Publishing House. Klug, Brian (2004). “The Myth of the New Anti-Semitism”. The Nation. Erişim Tarihi: 23.07.2025, https://www.thenation.com/article/archive/myth-new-anti-semitism/.Lewis, Bernard (2004). Semitizm ve Anti-Semitizm: Çatışma ve Önyargıya Dair, çev.: Hür Güldü. İstanbul: Everest Yayınları, 2004. Porat, Dina (2007). “Anti-Semitism (1990s and After)”. Fred Skolnik & Michael Berenbaum (Ed.), Encyclopaedia Judaica 2 (s. 242-246). Detroit: MacMillan Reference USA Thomson Gale/Keter Publishing House. Press, Eyal (2024). “The Problem with Defining Antisemitism”. The New Yorker. Erişim Tarihi: 20.07.2025, https://www.newyorker.com/news/persons-of-interest/the-problem-with-defining-antisemitism.Schudrich, Michael J. (2007). “Anti-Semitism (Trends in the 1980s)”. Fred Skolnik & Michael Berenbaum (Ed.), Encyclopaedia Judaica 2 (s. 238-242). Detroit: MacMillan Reference USA Thomson Gale/Keter Publishing House. Toury, Jacob (2007). “Anti-Semitism (Antisemitic Political Parties and Organizations)”. Fred Skolnik & Michael Berenbaum (Ed.), Encyclopaedia Judaica 2 (s. 216-221). Detroit: MacMillan Reference USA Thomson Gale/Keter Publishing House. Uzundere, Şeyma & Pala, Melike (2023). “Antisemitizm ve Antisiyonizm Kavramları Filistin’e Desteği Bastırmak için ‘Silah’ Olarak Kullanılıyor”. AA. Erişim Tarihi: 20.07.2025, https://www.aa.com.tr/tr/dunya/antisemitizm-ve-antisiyonizm-kavramlari-filistine-destegi-bastirmak-icin-silah-olarak-kullaniliyor/3072343.Yılmaztürk, Murat (2009). “Siyasi Silah Olarak Antisemitizm”. Haksöz Haber. Erişim Tarihi: 19.07.2025, https://www.haksozhaber.net/siyasi-silah-olarak-antisemitizm-8957yy.htm.Weisman, Paul (2007). “Anti-Semitism (The Enlightenment)”. Fred Skolnik & Michael Berenbaum (Ed.), Encyclopaedia Judaica 2 (s. 213-214). Detroit: MacMillan Reference USA Thomson Gale/Keter Publishing House.