Ana YazarAhmet İŞLER13 Temmuz 2026 13:51

ORCID ID

0000-0002-9742-1260

Osmanlı Devleti’nin Birinci Dünya Savaşı’ndaki yenilgisiyle Filistin, İngiliz mandası altına girmiş ve İngiltere, siyonist hareketi destekleyerek Filistin’i Yahudi gasplarına uygun hale getirmeye başlamıştır. 1917’deki Balfour Mektubu, burada Yahudi devletine giden yolda önemli bir adım olan “Yahudi Yurdu” kurulmasına onay vermiştir. Arap dünyasının tepkilerini dikkate almayan Batılı güçler, Filistin halkını bağımsızlık mücadelesini tek başına yürütmeye zorlamış ve siyonist projelerin hayata geçmesini sağlamıştır (Öke, 2021: 429). Siyonist projenin hayata geçmesinde terör eylemleri ile öne çıkan örgütlerin önemli bir rolü olmuştur.1920’de David Ben-Gurion liderliğinde kurulan Hagana, Yahudi göçünü teşvik ve toplulukları koruma amacı taşımakla birlikte, zamanla Filistinlilere yönelik saldırı ve tehcir faaliyetlerinde aktif bir rol üstlenmiştir. Sosyalist ideolojiye dayanan Hagana, İsrail’in savunma yapılanmasının temellerini atmıştır. 1930’da Vladimir Ze’ev Jabotinsky’nin “Revizyonist siyonizm” ideolojisi doğrultusunda kurulan Irgun, İngiliz manda yönetimine ve Filistinli nüfusa yönelik şiddet eylemleriyle dikkati çekmiştir. 1940’ta Irgun’dan ayrılarak kurulan Stern Çetesi (Lehi) ise faşizan bir ideolojiye dayanarak Müslümanlara, İngiliz yetkililere ve ılımlı Yahudi gruplara karşı agresif ve acımasız saldırılar gerçekleştirmiştir. Bu örgütlerin hedefi, Yahudi gasp alanlarını genişletmek ve Filistin’in demografik yapısını köklü bir şekilde değiştirmek【1】 olmuştur (Kılınç, 2023: 68-70).Siyonist örgütlerin terörist eylemleri, özellikle Deyr Yasin Katliamı gibi trajik olaylarla zirveye ulaşmıştır. Bu katliamda, kadın, çocuk ve yaşlılardan oluşan yüzlerce masum sivil vahşice katledilmiştir. Siyonist gruplar, Filistinlilere köyü terk etmeleri yönünde uyarılar yaptıklarını iddia etse de gerçekte köylülere kaçış fırsatı dahi tanımamış ve bu korkunç katliam, halk üzerinde derin bir etki bırakmıştır (Hirst, 2015: 292-293). Menahem Begin’in ifadesiyle, bu katliam, İsrail’in kurulması için kritik bir adım olmuştur ve Filistinlilerin kitlesel göçüne yol açmıştır. Filistin topraklarının büyük bir kısmı bu süreçte ele geçirilmiş ve nüfus yapısı İsrail lehine değişmiştir (Garaudy, 2017: 189).1948 öncesinde siyonist örgütlerin gerçekleştirdiği şiddet eylemleri, sadece bölgesel bir çatışma değil, aynı zamanda uluslararası alanda büyük etkiler yaratan ideolojik bir hareketin parçası olmuştur. İsrail’in kurulmasıyla bu örgütler, İsrail Savunma Kuvvetleri’ne (IDF) entegre olmuş ve yeni devletin güvenlik yapısını şekillendirmiştir. Hagana, Irgun ve Stern (Lehi) gibi siyonist terör örgütlerinin militanları, İsrail’in kuruluşunda askeri ve siyasi açıdan önemli roller üstlenmiş, örgüt liderleri ise başbakanlık gibi yüksek mevkilerde görev almıştır. Bu süreç, İsrail’in güvenlik altyapısını oluşturmuş ve devletin hem savunma hem de saldırgan bir terör yapısının temellerini atmıştır【2】 (Sağlam, 2023: 1677).İsrailli tarihçi Ilan Pappe, Modern Filistin Tarihi adlı eserinde, siyonist örgütlerin 1948’deki İsrail’in kuruluş sürecinde gerçekleştirdiği eylemleri ayrıntılarıyla açıklamış, 370 Filistin köyünün sistematik bir şekilde haritadan silindiğini ve bunun yalnızca askeri bir strateji değil, aynı zamanda bir etnik temizlik politikası olduğunu vurgulamıştır (2007: 190-199). Bu süreç, İsrail’in kurulmasıyla bölgesel çatışmaların kalıcı hale gelmesine neden olmuş ve uluslararası politikaları derinden etkilemiştir.İsrail’in kuruluşu ve Nekbe, Orta Doğu’nun siyasi yapısını derinden etkilemiştir. 1948’deki savaş sonucunda Filistin topraklarının yüzde 77’si işgal edilerek 750 bin ila 1 milyon Filistinli mülteci durumuna düşürülmüştür. 675 köy yok edilmiş, Kudüs bölünmüş ve Batı Şeria ile Gazze Şeridi farklı ülkelerin denetimine girmiştir. Bu süreçte, siyonist terör örgütleri olan Hagana, Irgun ve Stern (Lehi), İsrail’in kuruluşunda önemli rol oynamış, Filistinlilere yönelik saldırılarla toprakları genişletmeye çalışmışlardır. Bu eylemler, bölgenin demografik yapısını değiştirmiş ve Filistinli mültecilerin artmasına yol açmıştır (Altun, 2020: 10; Salih, 2023: 29).Siyonist terör örgütlerinin faaliyetleri, yalnızca İsrail’in kurulmasında değil, aynı zamanda Orta Doğu’da günümüze kadar süren çatışmaların temelinin atılmasında belirleyici bir rol oynamıştır. İsrail’in doğuşu, yalnızca bir devletin kurulması değil, terörle özdeşleşen bir yönetim anlayışının başlangıcı olarak tarihe geçmiştir (İşler, 2024: 88).