Yarbay Hüseyin Avni Bey Şehitliği

Yarbay Hüseyin Avni Bey Şehitliği, Türkiye'nin Marmara Bölgesi'nde, Çanakkale ili, Eceabat ilçesi, Kocadere köyü^【1】 sınırları içerisinde yer alan, 20. yüzyıl Osmanlı askeri mimari mirasına ait bir anıt mezardır. Şehitlik, Gelibolu Yarımadası'ndaki tarihi alan içerisinde, Conkbayırı'na giden ana güzergâh üzerinde konumlanmaktadır. Coğrafi olarak, Zeytinlik Mevkii olarak bilinen bölgede, Çataldere Şehitliği’nin hemen yanındaki parselde yer alır.^【2】

Şehitliğe erişim, Conkbayırı’na çıkan ana yol üzerindeki Quinn’s Post Mezarlığı ve Yüzbaşı Mehmet Şehitliği’nin hemen güney istikametinden ayrılan ikincil bir yol ile sağlanmaktadır.^【3】

Ana yoldan ayrılan ve üzerinde "57’nci Alay Komutanı Avni Bey Şehitliği" yazılı bir tabela ile işaretlenmiş olan bu yan yol, yaklaşık 600 metre uzunluğundadır. Yol, güneydoğu yönünde Kesikdere mevkiine doğru alçalarak ilerlemekte ve Bomba Sırtı ile Edirne Sırtı’nın güney ucundaki bir otopark alanında son bulmaktadır.^【4】

Şehitlik alanı, fiziksel sınırları belirleyen parmaklıklar ile çevrili bir düzenlemeye sahiptir. Yapının kuzey ucunda, beyaz mermerden inşa edilmiş dikine bir kaide (monument) bulunmaktadır. Bu mermer kaidenin üzerinde Yarbay Hüseyin Avni Bey’in bir fotoğrafı ve mermer üzerine işlenmiş bir kitabe yer almaktadır. Mezar yapısı, mermer kaplamalı dikdörtgen bir kütle formunda tasarlanmış olup, çevresi açık bir platform ve alçak parmaklıklarla korunmaktadır.^【5】

Mermer kaide üzerindeki kitabede, "Kahraman 57. Alay Komutanı Ali Oğlu Yarbay Hüseyin Avni Şehit 31 Temmuz 1331-13 Ağustos 1915 Ruhuna Fatiha" ibaresi yer almaktadır. Kitabede belirtilen tarihler, rumi ve miladi takvimlere göre Hüseyin Avni Bey'in şehadetini belgelemektedir. Bu anıt, 25 Nisan 1915 tarihinde başlayan Çanakkale Kara Savaşları'nın ilk gününde, müttefik devletlerin çıkarmasına karşı savunmada büyük personel kaybı veren 19’uncu Tümen’e bağlı 57. Alay’a ve onun komutanına ithaf edilmiştir.^【6】