Bu madde yapay zeka desteği ile üretilmiştir.
Artemis II, Amerika Birleşik Devletleri Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA) tarafından yürütülen Artemis Programı kapsamında planlanan, Apollo 17 görevinden sonra Dünya yörüngesi ötesine gerçekleştirilecek ilk insanlı uzay uçuşudur. Görev, Space Launch System (SLS) roketi ve Orion uzay aracı kullanılarak dört kişilik mürettebatla Ay çevresinde serbest dönüş yörüngesinde icra edilmek üzere tasarlanmıştır. Artemis II, insanlı derin uzay uçuş sistemlerinin doğrulanmasını, mürettebatlı operasyonların test edilmesini ve sonraki Ay görevleri için teknik ve operasyonel altyapının sınanmasını amaçlayan bir test görevidir.【1】
Artemis Programı, Amerika Birleşik Devletleri Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA) tarafından yürütülen insanlı uzay uçuşlarının Dünya yörüngesi ötesine taşınmasını hedefleyen kapsamlı bir uzay keşif programıdır. Program, Ay çevresinde ve Ay yüzeyinde sürdürülebilir insan varlığı oluşturmayı, uzun süreli derin uzay görevleri için gerekli teknolojik ve operasyonel altyapıyı geliştirmeyi ve insanlı Mars görevlerine yönelik hazırlık sürecini ilerletmeyi amaçlamaktadır.【2】Artemis Programı, insanlı ve insansız görevlerden oluşan çok aşamalı bir yapı üzerine kurulmuştur ve görevler arasında teknolojik doğrulama, sistem testi ve operasyonel deneyim aktarımı esas alınmaktadır.
Apollo Programı’nın sona ermesinden sonra insanlı uzay uçuşları uzun süre boyunca ağırlıklı olarak Dünya yörüngesi ile sınırlı kalmıştır. Uluslararası Uzay İstasyonu görevleri bu dönemin temel faaliyet alanını oluşturmuştur. Artemis Programı, bu sınırlı yörünge yaklaşımının ötesine geçerek insanlı uzay uçuşlarını yeniden Ay çevresine ve derin uzaya taşımayı hedefleyen ilk programdır. Bu yönüyle Artemis, Apollo Programı’ndan sonra Dünya yörüngesi dışına yönelik insanlı görevleri sistematik ve sürdürülebilir bir çerçeveye oturtan ilk girişim olarak konumlanmaktadır.【3】
Artemis Programı’nın temel amaçları arasında Ay çevresinde ve Ay yüzeyinde uzun vadeli insanlı faaliyetlerin mümkün kılınması, insanlı uzay uçuş sistemlerinin derin uzay koşullarında doğrulanması ve gelecek görevler için operasyonel deneyim kazanılması yer almaktadır.【4】Program kapsamında geliştirilen sistemler; mürettebatlı uzay araçları, ağır yük taşıma kapasitesine sahip fırlatma sistemleri ve derin uzay haberleşme altyapılarını kapsamaktadır.【5】Bu hedefler doğrultusunda Artemis görevleri, insanlı uzay uçuşlarının kapsamını kademeli olarak genişletecek şekilde planlanmıştır.
Artemis Programı, birbirini tamamlayan ve ardışık şekilde ilerleyen görevlerden oluşmaktadır. Her görev, bir sonraki aşama için teknik ve operasyonel temel oluşturacak biçimde tasarlanmıştır.
Artemis I, Space Launch System (SLS) roketi ve Orion uzay aracının insansız olarak test edildiği bir uzay uçuşudur. 16 Kasım 2022 tarihinde NASA’nın Kennedy Uzay Merkezi’nden fırlatılan Orion, mürettebatsız olarak gerçekleştirilen bu test kapsamında toplam 25 gün boyunca uzayda kalmıştır. Uzay aracının Ay çevresindeki turunu tamamlamasının ardından Pasifik Okyanusu’na güvenli bir şekilde iniş yapmasıyla (splashdown) misyon başarıyla tamamlanmıştır. Bu süreçte sistemlerin entegrasyonu, uçuş performansı ve Ay çevresindeki operasyonel kabiliyetler doğrulanmıştır.【6】
Artemis II, Artemis Programı kapsamında planlanan ilk insanlı görevdir. Görev, Orion uzay aracının mürettebatlı olarak Ay çevresinde serbest dönüş yörüngesinde test edilmesini öngörmektedir. Artemis II, insanlı derin uzay uçuş sistemlerinin doğrulanması açısından programın kritik aşamalarından birini oluşturmaktadır.【7】
Artemis III görevi, Ay yüzeyine insanlı inişi içeren ilk Artemis görevi olarak planlanmıştır. Bu görev, Artemis Programı’nın yüzey operasyonlarına geçişini temsil etmektedir.【8】
Artemis IV ve sonraki görevler, Ay yörüngesi ve yüzeyinde uzun süreli operasyonlara yönelik altyapının geliştirilmesini hedeflemektedir. Bu aşamada program, sürdürülebilir insanlı faaliyetler için genişletilmiş görev profilleri içermektedir.【9】
Artemis II, Artemis Programı’nın insansız test aşamasından insanlı derin uzay operasyonlarına geçişini temsil eden ilk görevdir. Bu yönüyle görev, programın teknik ve operasyonel sürekliliğinde kritik bir eşik oluşturmaktadır. Artemis II’nin temel rolü, Space Launch System (SLS) roketi ile Orion uzay aracının mürettebatlı uçuş koşullarında birlikte çalışabilirliğini doğrulamak ve insanlı görevler için geliştirilen sistemlerin derin uzay ortamındaki performansını sınamaktır. Görev, Ay çevresinde gerçekleştirilecek bir uçuşla, insanlı uzay araçlarının Dünya yörüngesi dışındaki operasyonel kabiliyetlerini test etmeyi amaçlamaktadır.【10】
Artemis II, doğrudan bir yüzey faaliyeti içermemekle birlikte insanlı Ay görevlerine geçiş için gerekli olan sistem doğrulama sürecinin tamamlanmasını hedeflemektedir.【11】 Bu bağlamda görev, Artemis III ve sonraki görevler için bir ön koşul niteliği taşımaktadır.
Artemis II, Apollo Programı’nın sona ermesinden sonra Dünya yörüngesi ötesine gerçekleştirilecek ilk insanlı uzay uçuşu olması bakımından tarihsel bir öneme sahiptir. Görev, insanlı uzay uçuşlarının uzun süre boyunca yalnızca alçak Dünya yörüngesiyle sınırlı kaldığı dönemin ardından, insanlı derin uzay keşiflerinin yeniden başlatılmasını temsil etmektedir.
Görev, aynı zamanda modern uzay uçuş sistemleriyle gerçekleştirilecek ilk mürettebatlı Ay çevresi uçuşu olarak konumlanmaktadır.【12】 Kullanılan teknolojiler, uçuş profili ve operasyonel yapı bakımından Artemis II, Apollo görevlerinden farklı bir teknik yaklaşımı yansıtmaktadır. Bu yönüyle görev, insanlı Ay uçuşlarının güncel mühendislik ve operasyonel standartlar çerçevesinde yeniden yapılandırıldığını göstermektedir.【13】
Artemis II görevi, fırlatma anından Dünya’ya dönüş ve iniş aşamasının tamamlanmasına kadar uzanan, çok aşamalı bir uçuş profiline sahiptir. Görev süresi; fırlatma, Dünya yörüngesinden ayrılış, Ay’a transfer, Ay çevresinde uçuş, Dünya’ya dönüş ve atmosferik giriş evrelerini kapsamaktadır.【14】 Bu zaman çizelgesi, insanlı derin uzay uçuşlarında karşılaşılan operasyonel gereklilikleri test edecek şekilde planlanmıştır.【15】
Görev boyunca her uçuş evresi, Orion uzay aracının sistem performansının ve mürettebatlı operasyonların izlenmesine olanak tanıyacak biçimde yapılandırılmıştır. Zaman çizelgesi; uçuş sırasında gerçekleştirilecek sistem kontrolleri, manevralar ve görev içi testlerle uyumlu olacak şekilde düzenlenmiştir.
Artemis II görevinde, serbest dönüş yörüngesi olarak adlandırılan bir uçuş profili uygulanmaktadır.【16】 Bu yörünge türü, uzay aracının Ay’ın kütle çekiminden yararlanarak ek bir itki manevrası gerektirmeden Dünya’ya geri dönmesini sağlayacak şekilde tasarlanmıştır. Serbest dönüş yörüngesi, insanlı görevler için güvenlik açısından kritik bir uçuş yaklaşımı olarak kabul edilmektedir.
Bu yörünge profili, görev sırasında beklenmeyen durumlar oluşması halinde uzay aracının doğal yörünge dinamikleri sayesinde Dünya’ya yönelmesini mümkün kılmaktadır. Artemis II kapsamında serbest dönüş yörüngesinin seçilmesi, insanlı derin uzay uçuşlarında güvenliğin önceliklendirildiğini göstermektedir. Bu yaklaşım, daha önceki insanlı Ay görevlerinde de kullanılan bir prensibin modern uzay uçuş sistemleriyle yeniden uygulanmasını temsil etmektedir.【17】
Artemis II görevi sırasında Orion uzay aracı, Dünya yörüngesinin çok ötesine geçerek derin uzay ortamına ulaşacaktır. Görev profili, uzay aracının Dünya’dan belirli bir maksimum mesafeye kadar ilerlemesini ve bu noktadan sonra Ay’ın çekim etkisiyle geri dönüş sürecine girmesini öngörmektedir. Bu mesafe, insanlı uzay uçuşları açısından önemli bir derin uzay sınamasını temsil etmektedir.
Bu uçuş, mürettebatlı bir uzay aracının uzun süredir erişmediği uzaklıklara yeniden ulaşmasını sağlamaktadır. Elde edilecek veriler, derin uzayda haberleşme, navigasyon, sistem dayanıklılığı ve mürettebatlı operasyonların sürdürülebilirliği açısından kritik öneme sahiptir.
Artemis II görevinin son aşamasını, Orion uzay aracının Dünya atmosferine kontrollü dönüşü oluşturmaktadır. Bu aşamada uzay aracı, yüksek hızda atmosfere giriş yapacak ve ısı kalkanı aracılığıyla ortaya çıkan yoğun ısıl yüklerden korunacaktır. Dünya’ya dönüş süreci, insanlı derin uzay görevlerinde karşılaşılan en kritik operasyonel evrelerden biri olarak kabul edilmektedir.
Artemis II görevinde, atlama girişi (skip entry) olarak bilinen atmosferik giriş tekniğinin uygulanması planlanmaktadır.【18】 Bu yöntemde uzay aracı, atmosferin üst katmanlarına kontrollü bir açıyla girerek kısa süreli bir kaldırma kuvveti elde etmekte, ardından yeniden atmosfere yönelerek iniş sürecini tamamlamaktadır. Skip entry tekniği, atmosferik giriş sırasında oluşan ısı ve yapısal yüklerin daha dengeli dağıtılmasını amaçlamaktadır.
Bu teknik, Orion uzay aracının derin uzay dönüş koşullarına uygunluğunu test etmek açısından önemli bir doğrulama süreci sunmaktadır. Artemis II kapsamında gerçekleştirilecek atmosferik giriş, sonraki insanlı görevlerde kullanılacak giriş profillerinin belirlenmesi açısından temel veri sağlayacaktır.
Artemis II görevi, NASA’nın Artemis Programı kapsamında gerçekleştireceği ilk mürettebatlı uçuş olup, görev ekibi dört astronottan oluşmaktadır. Mürettebat, Orion uzay aracının insanlı uçuş koşullarında test edilmesi, yaşam destek ve haberleşme sistemlerinin doğrulanması ve Ay çevresinde gerçekleştirilecek serbest dönüş yörüngesi uçuşunun icra edilmesinden sorumludur. Artemis II mürettebatı, Apollo Programı’ndan bu yana Dünya yörüngesi ötesine gönderilen ilk insanlı ekip olma özelliğini taşımaktadır.
Reid Wiseman, Artemis II görevinin komutanı olarak görev yapmaktadır. Wiseman, daha önce Uluslararası Uzay İstasyonu’nda Expedition 40/41 görevleri kapsamında uçuş mühendisi olarak bulunmuş ve toplam 165 günden fazla süreyi uzayda geçirmiştir. Bu görev sırasında iki uzay yürüyüşü gerçekleştirmiş ve çok sayıda bilimsel deneyde yer almıştır.
NASA’daki görevleri kapsamında Astronot Ofisi Şefliği görevini de üstlenen Wiseman, Artemis II ile birlikte Apollo’dan sonra Ay çevresine gönderilen ilk insanlı görevde komutan sıfatıyla görev alan astronot olmuştur. Eğitim geçmişi; bilgisayar ve sistem mühendisliği ile sistem mühendisliği alanlarını kapsamaktadır. Askerî havacılık kökeni ve test pilotluğu deneyimi, Artemis II’nin test odaklı görev yapısıyla doğrudan ilişkilidir.【19】
Victor Glover, Artemis II görevinin pilotudur. Daha önce SpaceX Crew-1 göreviyle Uluslararası Uzay İstasyonu’na uçmuş ve Expedition 64 kapsamında görev yapmıştır. Bu görev sırasında dört uzay yürüyüşüne katılmıştır.
Glover, Artemis II göreviyle birlikte Ay çevresine ulaşan ilk siyahi astronot olma özelliğini taşımaktadır. Askerî havacılık kariyerinde test pilotu olarak görev yapmış; çok sayıda farklı uçak tipiyle uçuş gerçekleştirmiştir. Eğitim geçmişi; mühendislik, uçuş test mühendisliği, sistem mühendisliği ve askeri operasyonel bilim alanlarını kapsamaktadır.【20】 Artemis II’de pilot olarak üstlendiği rol, Orion uzay aracının manuel kontrol, yönelim ve yakın operasyon testlerinde kritik önem taşımaktadır.【21】
Christina Koch, Artemis II mürettebatında görev uzmanı olarak yer almaktadır. Daha önce Uluslararası Uzay İstasyonu’nda Expedition 59, 60 ve 61 görevlerinde uçuş mühendisi olarak bulunmuş; toplam 328 gün uzayda kalarak bir kadın astronot tarafından gerçekleştirilen en uzun tek uzay uçuşu rekorunu kırmıştır. Ayrıca tarihteki ilk tamamı kadınlardan oluşan uzay yürüyüşünde yer almıştır.
Artemis II göreviyle birlikte Koch, Ay çevresine giden ilk kadın astronot olacaktır. Eğitim ve mesleki geçmişi; elektrik mühendisliği, fizik ve uzay bilimi alanlarını kapsamaktadır.【22】 Görev süresince yaşam destek sistemlerinin değerlendirilmesi, görev içi operasyonların izlenmesi ve teknik testlerin yürütülmesinde sorumluluk üstlenmektedir.【23】
Jeremy Hansen, Artemis II mürettebatında yer alan görev uzmanıdır ve Kanada Uzay Ajansı’nı (CSA) temsil etmektedir. Artemis II, Hansen’in ilk uzay uçuşu olup, bu görevle birlikte Ay çevresine ulaşan ilk Kanadalı astronot olacaktır.
Hansen, astronot seçiminin ardından NASA’nın Görev Kontrol Merkezi’nde CAPCOM olarak görev yapmış; ayrıca astronot adaylarının eğitiminden sorumlu ekiplerin başında yer almıştır. Daha önce denizaltı ortamında gerçekleştirilen NEEMO görevlerinde ve ESA’nın CAVES programında bulunmuştur. Eğitim geçmişi uzay bilimi ve fizik alanlarını kapsamaktadır. Artemis II kapsamında Hansen, görev içi operasyonlar ve sistem izleme faaliyetlerinde görev almaktadır.【24】
Space Launch System (SLS), Artemis II görevi kapsamında Orion uzay aracını ve mürettebatını Dünya yörüngesi ötesine taşıyacak ağır yük fırlatma aracıdır. SLS, insanlı derin uzay görevleri için geliştirilen süper ağır sınıf bir roket olup Artemis Programı’nın temel fırlatma altyapısını oluşturmaktadır. Artemis II, SLS’in insanlı uçuşta kullanılacağı ilk görev olması bakımından sistemin operasyonel tarihinde ayrı bir konuma sahiptir.【25】
SLS, derin uzay görevleri için tasarlanmış çok aşamalı ve modüler bir mimariye sahiptir. Sistem; çekirdek aşama (core stage), iki adet katı yakıtlı itici (solid rocket boosters) ve görev ihtiyaçlarına göre yapılandırılabilen üst kademe sistemlerinden oluşmaktadır. Artemis II görevinde kullanılan konfigürasyon, mürettebatlı derin uzay uçuş gereksinimlerine uygun şekilde yapılandırılmıştır.
Roket; yüksek itki kapasitesi, uzun süreli yanma yeteneği ve insanlı görevler için gerekli yapısal güvenlik standartlarına uygun olarak tasarlanmıştır. Artemis II kapsamında SLS, Orion’u Dünya yörüngesinden Ay’a yönlendirecek gerekli enerji ve hız profillerini sağlayarak derin uzay transferinin temel taşıyıcı unsuru olarak işlev görmektedir.
SLS’in çekirdek aşaması, roketin ana yapısal omurgasını oluşturmaktadır ve fırlatma sırasında gerekli itkinin büyük bölümünü sağlamaktadır. Bu aşama yaklaşık 212 fit (yaklaşık 64 metre) yüksekliğe sahip olup sistemin en büyük ve en ağır bileşenidir. Çekirdek aşama, dört adet RS-25 motoruna güç sağlayan ve toplamda 733.000 galondan fazla süper soğutulmuş sıvı yakıt barındıran iki ana tanktan oluşmaktadır.【26】
Yapısal bileşenler: Çekirdek aşama; sıvı hidrojen ve sıvı oksijen tanklarını, motor montaj bölümünü (engine section) ve intertank ile forward skirt gibi entegrasyon yapısal bölümlerini içermektedir. Bu yapı, fırlatma sırasında oluşan yüksek mekanik ve termal yüklere dayanacak şekilde tasarlanmış olup, roketin diğer tüm bileşenleri ile Orion uzay aracının yük aktarımını sağlayan temel taşıyıcı platform işlevi görmektedir. 【27】
Yakıt sistemleri: Yakıt sistemleri, çekirdek aşamada bulunan dört adet RS-25 motoruna toplamda 733.000 galondan fazla süper soğutulmuş sıvı hidrojen ve sıvı oksijenin kontrollü ve sürekli biçimde iletilmesini sağlamaktadır.【28】
Artemis II görevinde bu sistemler, insanlı uçuş gereklilikleri doğrultusunda güvenlik, sızdırmazlık ve sistem bütünlüğü açısından ıslak prova (wet dress rehearsal) gibi kapsamlı doğrulama süreçlerinden geçirilerek fırlatma öncesi olası teknik risklerin tespit edilmesi amacıyla test edilmektedir.【29】
SLS çekirdek aşamasında dört adet RS-25 sıvı yakıtlı motor yer almaktadır. Bu motorlar, daha önce Uzay Mekiği programında kullanılmış olup Artemis Programı kapsamında modernize edilmiştir. RS-25 motorları, yüksek itki verimliliği ve uzun süreli yanma kapasitesiyle SLS’in temel itki kaynağını oluşturmaktadır.
Artemis II, RS-25 motorlarının insanlı derin uzay görevlerinde kullanılacağı ilk operasyonel görevdir. Motorların performansı, itki kontrolü ve güvenilirliği bu görev sırasında gerçek uçuş koşullarında değerlendirilecektir.
SLS’in çekirdek aşamasının her iki yanına entegre edilen ikiz katı yakıtlı iticiler, her biri yaklaşık 177 fit (54 metre) uzunluğunda olup fırlatma anındaki toplam itki gücünün %75’inden fazlasını sağlamaktadır. Bu iticiler beşer segmentten oluşmakta ve roketin ilk yükselme evresinde çekirdek aşama ile eş zamanlı çalışarak aracı atmosferin üst katmanlarına taşımaktadır.【30】
Katı yakıtlı iticiler, özellikle kalkış anındaki yüksek kütlenin yerçekimine karşı aşılmasında kritik rol oynamakta ve SLS’in ağır yük taşıma kapasitesinin temel belirleyicilerinden biri olarak değerlendirilmektedir.
SLS, görev profiline göre farklı üst kademe sistemleriyle yapılandırılabilen esnek bir mimariye sahiptir. Artemis II görevinde kullanılan Block 1 konfigürasyonunda, Orion uzay aracını Ay yörüngesine yönlendiren Interim Cryogenic Propulsion Stage (ICPS) yer almaktadır.【31】 ICPS, Dünya yörüngesinden ayrılma sonrası yapılan translunar enjeksiyon manevrasını gerçekleştirerek Orion’un Ay transfer yörüngesine girmesini sağlar.
Artemis IV ve sonraki görevlerde ise Block 1B konfigürasyonu devreye alınacak ve daha yüksek itki kapasitesine sahip Exploration Upper Stage (EUS) kullanılacaktır.【32】 EUS, hem daha ağır yüklerin taşınmasına hem de karmaşık derin uzay görevlerinin gerçekleştirilmesine olanak sağlayacak şekilde tasarlanmıştır.
SLS’in çok aşamalı yapısı, farklı sistemlerin tek bir bütün halinde çalışmasını sağlayan entegrasyon bileşenleri aracılığıyla bir araya getirilmektedir. Fırlatma aracı aşama adaptörü (Launch Vehicle Stage Adapter) ve Orion aşama adaptörü gibi yapısal elemanlar, üst kademelerin çekirdek aşama ve itki sistemleriyle fiziksel ve fonksiyonel bütünlüğünü sağlamaktadır.
Bu adaptör sistemleri, hem mekanik yük aktarımını hem de elektriksel ve veri bağlantılarını düzenleyerek tüm bileşenlerin tek bir gövde halinde, eşgüdümlü ve güvenli biçimde çalışmasını mümkün kılmaktadır. Bu yönüyle entegrasyon mimarisi, SLS’in insanlı derin uzay görevlerine uygunluğunun temel teknik unsurlarından biri olarak değerlendirilmektedir.
SLS’in aviyonik ve uçuş kontrol sistemleri; roketin fırlatma, yükselme, yönelim kontrolü ve aşama ayrımı süreçlerini yöneten entegre dijital kontrol altyapısını oluşturmaktadır. Bu sistemler; seyrüsefer, rehberlik ve kontrol (guidance, navigation and control – GNC) fonksiyonlarını yerine getirerek roketin uçuş profilini gerçek zamanlı olarak izlemekte ve gerekli düzeltmeleri otomatik biçimde gerçekleştirmektedir.
Aviyonik mimari, çoklu yedeklilik esasına dayalı bilgisayar sistemleri, sensör ağları ve iletişim arayüzlerinden oluşmakta olup, insanlı görevler için kritik olan hata toleransı ve sistem sürekliliği kriterlerine göre tasarlanmıştır. Artemis II görevi, bu aviyonik sistemlerin insanlı bir görevde ilk kez tam operasyonel olarak kullanılacağı uçuş olması bakımından özel önem taşımaktadır. Elde edilecek telemetri ve performans verileri, SLS’in sonraki Artemis görevleri için operasyonel güvenilirliğinin değerlendirilmesinde temel referans niteliği taşımaktadır.
Orion uzay aracı, Artemis II görevi kapsamında mürettebatın Dünya yörüngesi ötesinde güvenli biçimde taşınması, yaşam desteklenmesi ve Dünya’ya geri getirilmesi amacıyla kullanılmaktadır. Araç, insanlı derin uzay görevlerine uygun olacak şekilde tasarlanmış olup Artemis I göreviyle test edilen sistemlerin mürettebatlı uçuş koşullarında doğrulanmasını hedeflemektedir.
Artemis II’de Orion, mürettebatlı uçuşta tüm ana sistemleriyle aktif olarak kullanılacak ilk görev aracıdır. Uzay aracı; fırlatma sonrası Dünya çevresinde eliptik yörüngelerde uçuş, Ay’a yönelik serbest dönüş yörüngesine giriş, Ay çevresinde uçuş ve Dünya’ya dönüş evrelerinin tamamını gerçekleştirecektir.
Bu görev kapsamında Orion’un rolü; yaşam destek sistemlerinin, haberleşme altyapısının, yönelim ve navigasyon sistemlerinin ve mürettebatlı operasyon kabiliyetlerinin gerçek derin uzay ortamında test edilmesini sağlamaktır. Artemis II, Orion’un Artemis III ve sonraki görevler için operasyonel yeterliliğinin doğrulanmasında kritik bir aşama oluşturmaktadır.
Orion’un mürettebat modülü, astronotların görev süresince bulunduğu ve tüm insanlı operasyonların yürütüldüğü basınçlı yaşam alanıdır. Modül; fırlatma, uzay uçuşu, manuel pilotaj faaliyetleri ve atmosferik giriş evrelerinde mürettebatı koruyacak şekilde tasarlanmıştır.【33】
Artemis II kapsamında mürettebat modülü; ergonomi, görüş alanı, kontrol arayüzleri ve acil durum erişilebilirliği açısından değerlendirilecektir. Astronotlar, görev sırasında modül içindeki pencereler ve yerleşik kameralar aracılığıyla hem dış gözlem yapacak hem de manuel uçuş testlerini gerçekleştirecektir.
Avrupa Servis Modülü (European Service Module – ESM), Orion uzay aracının itki, enerji, termal kontrol ve yaşam destek altyapısını sağlayan bölümüdür. Modül, Avrupa Uzay Ajansı (ESA) tarafından geliştirilmiş olup Orion’un derin uzay görevlerinde bağımsız şekilde faaliyet göstermesini mümkün kılmaktadır.
Artemis II görevi sırasında ESM; translunar enjeksiyon manevrası için gerekli itkiyi sağlamakta, elektrik enerjisini güneş panelleri aracılığıyla üretmekte ve uzay aracının termal dengesini korumaktadır. Ayrıca yaşam destek sistemlerine oksijen ve su desteği sağlamaktadır.【34】
Orion’un Çevresel Kontrol ve Yaşam Destek Sistemi (ECLSS), Artemis II’de ilk kez tam kapsamlı biçimde mürettebatlı olarak test edilecektir. Sistem; solunabilir hava üretimi, karbondioksit ve nem giderimi, sıcaklık ve basınç kontrolü gibi temel yaşam fonksiyonlarını yerine
getirmektedir.【35】
Görev süresince ECLSS; farklı metabolik yük koşullarında, uyku ve egzersiz dönemlerinde ve giysi modundan kabin moduna geçiş senaryolarında test edilecektir. Bu değerlendirmeler, daha uzun süreli Ay ve Mars görevleri için sistemin ölçeklenebilirliğini doğrulamayı amaçlamaktadır.
Orion uzay aracının ısı kalkanı, derin uzaydan Dünya’ya dönüş sırasında oluşan yüksek hız ve ısıl yükleri karşılayacak şekilde tasarlanmıştır. Artemis II’de Orion, Ay çevresinden dönüş hızlarıyla atmosfere giriş yapacak ve bu süreçte ısı kalkanının performansı değerlendirilecektir.
Görev kapsamında uygulanacak atlama girişi (skip entry) profili, aracın atmosferle birden fazla etkileşime girerek ısıl ve yapısal yüklerin daha dengeli biçimde dağıtılmasını sağlamaktadır. Bu uçuş profili, Orion’un ısı kalkanı ve aerodinamik sistemlerinin yüksek hız koşullarındaki performansının operasyonel olarak doğrulanmasına imkân tanımaktadır.【36】
Artemis II, Orion’un manuel kontrol kabiliyetlerinin uzay ortamında test edildiği ilk insanlı görev olacaktır.【37】 Mürettebat, Dünya yörüngesinde ICPS üst kademesiyle gerçekleştirilecek yakın operasyonlar sırasında uzay aracını manuel moda alarak yönelim ve konumlandırma testleri yapacaktır.
Bu pilotaj faaliyetleri; Orion’un kontrol yazılımı, donanım arayüzleri ve insan-makine etkileşimi açısından değerlendirilmesini sağlayacaktır. Elde edilen veriler, Artemis III ve sonraki görevlerde Ay yörüngesi operasyonları ve kenetlenme manevraları için referans teşkil edecektir.
Artemis II görevi kapsamında kullanılan haberleşme ve veri sistemleri, mürettebatlı derin uzay uçuşlarının gerektirdiği sürekli, güvenilir ve yüksek doğrulukta veri iletimini sağlamak üzere yapılandırılmıştır. Bu sistemler, hem geleneksel radyo frekanslı haberleşme altyapısını hem de ileri teknolojilere dayalı optik haberleşme çözümlerini kapsamaktadır. Görev boyunca bu altyapılar, uzay aracı–yer istasyonu iletişiminin sürekliliğini ve görev verilerinin aktarımını sağlamaktadır.
Artemis II görevinde Orion uzay aracı, derin uzay görevlerinde uzun süredir kullanılan geleneksel haberleşme altyapısını temel iletişim yöntemi olarak kullanmaktadır. Bu altyapı, radyo frekansları üzerinden çalışan ve uzay aracı ile Dünya üzerindeki yer istasyonları arasında çift yönlü veri iletimini mümkün kılan sistemlerden oluşmaktadır.【38】
Geleneksel haberleşme sistemleri; sesli iletişim, telemetri verileri, komut iletimi ve görev durumu bilgilerinin aktarılmasında kullanılmaktadır. Mürettebat ile görev kontrol merkezleri arasındaki sürekli iletişim bu altyapı üzerinden sağlanmaktadır. Artemis II kapsamında bu sistemler, Dünya yörüngesi ötesinde mürettebatlı bir görevde uzun süreli ve kesintisiz çalışabilirlik açısından değerlendirilmektedir.
Bu altyapı, Orion uzay aracının yönelim bilgileri, sistem durumu ve çevresel ölçümler gibi kritik verilerin gerçek zamanlı veya gecikmeli olarak Dünya’ya aktarılmasını sağlamaktadır. Artemis II, bu haberleşme sistemlerinin derin uzay koşullarında insanlı görevler için yeterliliğini doğrulayan bir görev niteliği taşımaktadır.
Artemis II görevi kapsamında, geleneksel haberleşme altyapısına ek olarak optik haberleşme sistemi de test edilmektedir. Optik haberleşme, lazer tabanlı veri iletimine dayanan ve yüksek veri yoğunluğunu daha dar bir iletim demetiyle aktarmayı amaçlayan ileri bir haberleşme teknolojisidir.【39】
Bu sistem, derin uzay görevlerinde artan veri ihtiyacına yanıt verebilmek amacıyla geliştirilmiş olup, Artemis II görevi sırasında operasyonel ortamda sınanmaktadır.
Optik haberleşme sistemi; Orion uzay aracı üzerinde yer alan lazer iletim donanımı, hassas yönlendirme ve hedefleme bileşenleri ile Dünya üzerindeki optik yer istasyonlarından oluşmaktadır. Uzay aracı üzerindeki sistem, lazer sinyallerinin doğru yönde iletilmesini sağlayacak şekilde yönelim ve stabilizasyon mekanizmalarıyla entegre edilmiştir.
Yer segmentinde bulunan optik alıcılar, uzaydan gönderilen lazer sinyallerini algılayarak verilerin çözülmesini ve yer tabanlı iletişim ağlarına aktarılmasını mümkün kılmaktadır. Bu yapı, uzay–yer iletişiminde yeni bir teknolojik yaklaşımı temsil etmektedir.
Optik haberleşme sistemleri, radyo frekanslı sistemlere kıyasla daha yüksek veri aktarım potansiyeline sahiptir. Artemis II kapsamında bu sistem, yüksek hacimli görev verilerinin, görüntülerin ve teknik ölçümlerin daha verimli şekilde iletilmesine yönelik bir test ortamı sunmaktadır.
Görev sırasında elde edilen sonuçlar, optik haberleşmenin gelecekteki Ay ve Mars görevlerinde kullanılabilirliğinin değerlendirilmesine katkı sağlayacaktır. Artemis II, bu teknolojinin mürettebatlı derin uzay görevlerinde uygulanmasına yönelik önemli bir doğrulama aşaması olarak konumlanmaktadır.
Artemis II görevi, Artemis Programı kapsamında gerçekleştirilecek ilk mürettebatlı uçuş olması nedeniyle kapsamlı test ve doğrulama süreçleriyle desteklenmiştir. Bu süreçler; fırlatma sistemleri, uzay aracı, yaşam destek altyapısı ve mürettebatlı operasyonların gerçek görev koşullarına uygunluğunu sınamayı amaçlamaktadır. Testler, uçuş öncesi hazırlık aşamalarını ve görev sırasında doğrulanacak sistemleri kapsayacak şekilde yapılandırılmıştır.
Uçuş öncesi testler, Artemis II görevinin güvenli biçimde icra edilmesi için gerçekleştirilen kapsamlı teknik hazırlık sürecini kapsamaktadır. Bu aşamada Space Launch System (SLS) roketi, Orion uzay aracı ve yer destek sistemleri bütüncül olarak test edilmiştir. Testler; donanım entegrasyonu, yazılım doğrulamaları ve operasyonel prosedürlerin uygulanabilirliğini değerlendirmeye yöneliktir.
Bu süreçte gerçekleştirilen testler arasında sistem entegrasyon kontrolleri, fırlatma sırası simülasyonları ve yer ekipleri ile uçuş kontrol merkezleri arasındaki operasyonel uyum çalışmaları yer almaktadır. Uçuş öncesi testler, tüm bileşenlerin görev profiline uygun biçimde çalıştığını doğrulamayı amaçlamaktadır.
Artemis II, Orion uzay aracının mürettebatlı uçuş koşullarında ilk kez kullanılacağı görev olması nedeniyle mürettebatlı sistem doğrulamaları kritik bir yer tutmaktadır. Bu doğrulamalar, yaşam destek sistemleri, kabin basıncı, sıcaklık kontrolü, haberleşme altyapısı ve insan–makine arayüzlerini kapsamaktadır.
Orion uzay aracının ısı kalkanı, Artemis II kapsamında doğrulanan en kritik bileşenlerden biridir. Derin uzaydan Dünya’ya dönüş sırasında ortaya çıkan yüksek hız ve aşırı ısıl yükler, ısı kalkanının performansını doğrudan etkilemektedir. Bu nedenle ısı kalkanı, uçuş öncesi yer testleri ve görev sırasında gerçekleştirilecek atmosferik girişle birlikte değerlendirilmektedir.
Artemis II görevi, Ay çevresinden dönüş hızlarıyla gerçekleştirilecek atmosferik giriş sayesinde ısı kalkanının gerçek görev koşullarında sınanmasını sağlamaktadır. Uygulanacak atlama girişi (skip entry) profili, ısıl yüklerin kontrollü biçimde dağıtılmasına olanak tanımakta ve kalkanın dayanımını doğrulayan veriler üretmektedir.
Mürettebat, görev öncesinde ve görev sırasında, uzay aracı sistemleriyle doğrudan etkileşim kurarak bu altyapıların operasyonel yeterliliğini değerlendirmektedir. Manuel kontrol modları, acil durum senaryoları ve görev içi prosedürler bu kapsamda test edilmektedir. Bu doğrulama süreci, insanlı derin uzay görevlerinde sistemlerin güvenli ve sürdürülebilir biçimde işletilebilmesini hedeflemektedir.
Fırlatma öncesinde gerçekleştirilen yakıt yükleme testleri ve geri sayım simülasyonları, olası risklerin önceden tespit edilmesini amaçlamaktadır. Ayrıca güvenlik testleri kapsamında acil durum prosedürleri, kaçış sistemleri ve yer destek ekiplerinin müdahale planları da değerlendirilmiştir. Bu süreçler, Artemis II’nin mürettebatlı bir görev olarak en yüksek güvenlik standartlarıyla icra edilmesini hedeflemektedir.
Artemis II görevinin hazırlık süreci, mürettebatlı bir derin uzay uçuşunun gerektirdiği güvenlik ve sistem doğrulama standartları doğrultusunda çok aşamalı bir planlama çerçevesinde yürütülmektedir. Bu süreç, fırlatma öncesinde hem uzay aracı sistemlerinin hem de yer destek altyapısının gerçek uçuş koşullarına yakın senaryolar altında test edilmesini amaçlamaktadır.
Artemis II görevi için planlanan fırlatma zamanı, Space Launch System (SLS) roketi, Orion uzay aracı ve yer destek altyapısının uçuşa hazır olma durumuna bağlı olarak belirlenmiştir. Görev, NASA’nın ilk mürettebatlı derin uzay uçuşu olması nedeniyle, tüm sistemlerin bütüncül biçimde test edilmesi ve doğrulanmasının ardından gerçekleştirilmek üzere programlanmıştır. Bu kapsamda fırlatma tarihi, yalnızca operasyonel takvime değil, aynı zamanda güvenlik ve teknik yeterlilik kriterlerine göre şekillendirilmektedir.
Başlangıçta görevin en erken fırlatma tarihi olarak 6 Şubat 2026 hedeflenmiş, ancak fırlatma öncesinde gerçekleştirilen kapsamlı testlerde karşılaşılan teknik sorunlar bu takvimin yeniden değerlendirilmesine yol açmıştır. Özellikle Ocak ayı sonunda yapılan ıslak kostümlü prova sırasında yakıt yükleme süreçlerinde tespit edilen aksaklıklar, planlanan zaman çizelgesinin ileri bir tarihe kaydırılmasını gerekli kılmıştır.
Artemis II’nin fırlatma takvimi, görev öncesi test ve doğrulama süreçlerinden elde edilen teknik bulgular doğrultusunda güncellenmiştir. Şubat 2026 için öngörülen fırlatma penceresi, yakıt ikmal sisteminde tespit edilen sıvı hidrojen sızıntısı, Orion uzay aracının bazı donanım bileşenlerinde yapılan teknik düzeltmeler ve yer ekipmanlarıyla iletişimde yaşanan sorunlar nedeniyle iptal edilmiştir.【40】 Ayrıca Kennedy Uzay Merkezi’nde etkili olan olağan dışı soğuk hava koşulları, test operasyonlarının planlanan takvimde ilerlemesini zorlaştıran çevresel bir faktör olarak değerlendirilmiştir.
Bu gelişmelerin ardından NASA yönetimi, mürettebat güvenliğini öncelik olarak belirleyerek fırlatma odağını Mart 2026’ya kaydırmıştır.【41】 Yeni takvim çerçevesinde Mart ayı içerisinde birden fazla fırlatma penceresi değerlendirilmiş, Mart ayında gerçekleştirilememesi durumunda ise Nisan ayına uzanan alternatif zaman aralıkları planlamaya dâhil edilmiştir. Takvim güncellemeleri, tekil teknik arızalardan ziyade, insanlı uçuşa geçiş sürecinde sistemlerin bütüncül olarak yeniden doğrulanmasını amaçlayan stratejik bir yaklaşımın parçası olarak ele alınmaktadır.
Operasyonel hazırlıklar, Artemis II görevinin fırlatma öncesi son aşamasını oluşturmaktadır ve takvim planlamasının doğrudan uygulamaya dönüştüğü süreçtir. Bu aşamada mürettebat, uçuş kontrol ekipleri ve yer destek personeli arasında yoğun koordinasyon çalışmaları yürütülmüş; simülasyonlar, görev senaryoları ve acil durum prosedürleri aracılığıyla olası riskler önceden test edilmiştir. Bu hazırlıklar, yalnızca nominal görev akışını değil, aynı zamanda beklenmeyen durumlara karşı sistemlerin tepkisini ölçmeyi amaçlamaktadır.
Buna ek olarak uzay aracı entegrasyonu, fırlatma rampası operasyonları, geri sayım prosedürleri ile yakıt ve güvenlik testleri de operasyonel hazırlık sürecinin temel bileşenleri arasında yer almaktadır. Sıvı yakıt sistemlerinin sızdırmazlığı, basınçlı hatların bütünlüğü ve yer destek altyapısının güvenli çalışması, fırlatma takviminin kesinleşmesi açısından belirleyici teknik kriterlerdir. Bu yönüyle operasyonel hazırlıklar, Artemis II’nin yalnızca bir zaman çizelgesi değil, aynı zamanda insanlı derin uzay uçuşuna geçişin kurumsal ve teknik bir eşiği olduğunu göstermektedir.
Artemis II, Artemis Programı’nın ilerleyen aşamaları için temel oluşturan bir geçiş görevi niteliği taşımaktadır. Görev kapsamında elde edilecek teknik ve operasyonel veriler, sonraki insanlı Ay görevlerinin planlanmasında doğrudan kullanılacaktır.
Artemis II, Artemis III görevi için planlanan insanlı Ay inişinin öncesinde kritik bir doğrulama aşaması olarak konumlanmaktadır. Artemis III’te kullanılacak mürettebatlı uçuş sistemleri, Orion uzay aracının performansı ve insanlı operasyon prosedürleri, Artemis II sırasında test edilmektedir.
Bu görev kapsamında elde edilen veriler; uçuş güvenliği, yaşam destek sistemleri ve mürettebatlı kontrol kabiliyetlerinin Artemis III’e uyarlanmasına olanak tanımaktadır. Böylece Artemis II, Ay yüzeyine yönelik insanlı operasyonlara geçişte ara bir basamak işlevi görmektedir.【42】
Artemis II, Ay çevresinde gerçekleştirilecek insanlı uçuşlara ilişkin operasyonel deneyim sağlamaktadır. Ay yörüngesine yönelik navigasyon, haberleşme ve uçuş dinamikleri bu görev kapsamında değerlendirilmekte; ilerleyen görevlerde kullanılacak altyapı planlamalarına temel oluşturmaktadır.
Bu bağlamda Artemis II, Ay çevresinde sürdürülebilir insanlı faaliyetler için gerekli olan teknik bilgi birikiminin oluşturulmasına katkı sağlamaktadır.【43】
Artemis II, Artemis Programı’nın uzun vadeli hedefleri doğrultusunda kritik bir ara aşama olarak değerlendirilmektedir. Görev, insanlı derin uzay uçuşlarının yeniden başlatılması ve bu uçuşların sürdürülebilir bir programa dönüştürülmesi açısından merkezi bir konuma sahiptir.
Artemis II ile elde edilen deneyimler, yalnızca Ay görevleriyle sınırlı kalmayıp, daha uzun süreli ve daha uzak hedeflere yönelik insanlı uzay uçuşlarının planlanmasında da referans oluşturmaktadır.
Artemis II görevi, Artemis Programı’nın uluslararası iş birliği temelinde yürütülen yapısının bir parçası olarak planlanmıştır. Program çerçevesi, insanlı uzay keşiflerinin hukuki, operasyonel ve teknik ilkeler doğrultusunda çok taraflı bir yapı içinde gerçekleştirilmesini öngörmektedir. Bu bağlamda Artemis II, hem programın genel ilkelerini uygulayan hem de uluslararası katkıların somutlaştığı bir görev niteliği taşımaktadır.
Artemis Anlaşmaları, Artemis Programı kapsamında gerçekleştirilen sivil uzay faaliyetlerine yönelik temel ilke ve normları belirleyen çok taraflı bir çerçeve metinler bütünüdür.【44】Bu anlaşmalar, uzay faaliyetlerinin barışçıl amaçlarla yürütülmesini, şeffaflığı, iş birliğini ve karşılıklı bilgi paylaşımını esas almaktadır.
Artemis Anlaşmaları kapsamında; bilimsel verilerin paylaşımı, uzay nesnelerinin kaydı, acil durum yardımlaşması ve uzay faaliyetlerinde sorumluluk ilkeleri tanımlanmaktadır. Ayrıca Ay ve diğer gök cisimleri üzerinde yürütülecek faaliyetlerin uluslararası hukuka uygun biçimde gerçekleştirilmesi hedeflenmektedir. Bu çerçeve, Artemis Programı’na katılan ülkeler arasında ortak bir operasyonel ve hukuki zemin oluşturmayı amaçlamaktadır.
Artemis II görevi, bu anlaşmalar doğrultusunda planlanan ve icra edilen insanlı bir görev olarak, söz konusu ilkelerin operasyonel düzeyde uygulanmasını temsil etmektedir.
Artemis II görevi, farklı ülkelerin ve uluslararası kurumların katkılarıyla yürütülen bir görevdir. Görev kapsamında kullanılan uzay sistemleri ve mürettebat yapısı, bu çok taraflı iş birliğinin somut örneklerini içermektedir.
Avrupa Uzay Ajansı (ESA), Orion uzay aracında kullanılan Avrupa Servis Modülü ile Artemis II’ye teknik katkı sağlamaktadır. Bu modül; itki, enerji üretimi, termal kontrol ve yaşam destek altyapısı gibi temel fonksiyonları üstlenmektedir. ESA’nın katkısı, Artemis Programı’nın teknik altyapısında uluslararası iş birliğinin merkezi bir unsur olduğunu göstermektedir.【45】
Ayrıca Artemis II mürettebatında Kanada Uzay Ajansı’nı (CSA) temsilen bir astronotun yer alması, görevin insan kaynağı açısından da uluslararası bir nitelik taşıdığını ortaya koymaktadır. Bu durum, Artemis Programı’nın yalnızca teknik değil, aynı zamanda operasyonel düzeyde de çok uluslu bir yapı üzerine kurulduğunu göstermektedir.
Artemis II, bu yönüyle, uluslararası iş birliğinin insanlı derin uzay görevlerinde uygulanabilirliğini ve sürdürülebilirliğini gösteren bir örnek görev olarak konumlanmaktadır.
Artemis Programı çerçevesinde yürütülen uluslararası iş birliği, Artemis Anlaşmaları adı verilen çok taraflı bir çerçeve üzerinden yapılandırılmıştır. Bu anlaşmalar, Amerika Birleşik Devletleri öncülüğünde hazırlanmış ve farklı ülkelerin katılımıyla genişleyen bir yapı kazanmıştır.
Anlaşmalara taraf olan ülkeler arasında Amerika Birleşik Devletleri’nin yanı sıra Almanya, Angola, Arjantin, Avustralya, Avusturya, Bahreyn, Bangladeş, Belçika, Birleşik Arap Emirlikleri, Birleşik Krallık, Brezilya, Bulgaristan, Çekya, Danimarka, Dominik Cumhuriyeti, Ekvador, Ermenistan, Estonya, Filipinler, Finlandiya, Fransa, Güney Kore, Hindistan, Hollanda, İsrail, İspanya, İsveç, İsviçre, İtalya, İzlanda, Japonya, Kanada, Kolombiya, Kıbrıs, Lihtenştayn, Litvanya, Lüksemburg, Macaristan, Malezya, Meksika, Nijerya, Norveç, Panama, Peru, Polonya, Portekiz, Romanya, Ruanda, Senegal, Singapur, Slovakya, Slovenya, Suudi Arabistan, Şili, Tayland, Ukrayna, Umman, Uruguay, Yeni Zelanda, Yunanistan yer almaktadır.【46】
Bu ülkeler, Artemis Programı kapsamında gerçekleştirilen insanlı ve insansız uzay görevlerinde; teknik katkı, bilimsel iş birliği, veri paylaşımı ve operasyonel koordinasyon alanlarında ortak ilkelere bağlı kalmayı kabul etmektedir. Artemis II görevi, söz konusu uluslararası çerçevenin insanlı uzay uçuşları bağlamında uygulandığı görevlerden biri olarak program içinde konumlanmaktadır.
[1]
Kathryn Hambleton, “NASA’s First Flight With Crew Important Step on Long-term Return to the Moon, Missions to Mars,” NASA, 8 Nisan 2025,https://www.nasa.gov/missions/artemis/nasas-first-flight-with-crew-important-step-on-long-term-return-to-the-moon-missions-to-mars/.
[2]
Abbey A. Donaldson, “NASA Shares Orion Heat Shield Findings, Updates Artemis Moon Missions,” NASA, 5 Aralık 2024, https://www.nasa.gov/news-release/nasa-shares-orion-heat-shield-findings-updates-artemis-moon-missions/.
[3]
Pallab Ghosh ve Alison Francis, “NASA'nın 50 yıl sonraki ilk insanlı Ay seyahati ne zaman başlıyor?,” BBC News Türkçe, 24 Ocak 2026, https://www.bbc.com/turkce/articles/c0r40zvpy55o.
[4]
Deutsches Zentrum für Luft- und Raumfahrt (DLR), “Artemis II – Small German Satellite to Fly to the Moon,” DLR, 18 Eylül 2024, https://www.dlr.de/en/latest/news/2024/artemis-ii-small-german-satellite-to-fly-to-the-moon.
[5]
Lee Mohon, “All Engines Added to NASA’s Artemis II Moon Rocket Core Stage,” NASA Missions (blog), 25 Eylül 2023, https://www.nasa.gov/blogs/artemis/2023/09/25/all-engines-added-to-nasas-artemis-ii-moon-rocket-core-stage/.
[6]
European Space Agency (ESA), “Artemis I,” Science & Exploration, erişim 6 Şubat 2026, https://www.esa.int/Science_Exploration/Human_and_Robotic_Exploration/Orion/Artemis_I.
[7]
European Space Agency (ESA), “Artemis II,” Science & Exploration, erişim 6 Şubat 2026, https://www.esa.int/Science_Exploration/Human_and_Robotic_Exploration/Orion/Artemis_II
[8]
Lee Mohon ve Catherine E. Williams, “Artemis III: NASA’s First Human Mission to Lunar South Pole,” NASA, 12 Ocak 2023, https://www.nasa.gov/missions/artemis/artemis-iii/.
[9]
Kathryn Hambleton ve Catherine E. Williams, “NASA’s Artemis IV: Building First Lunar Space Station,” NASA, 29 Mart 2024,https://www.nasa.gov/general/nasas-artemis-iv-building-first-lunar-space-station/.
[10]
Kathryn Hambleton, “NASA’s First Flight With Crew Important Step on Long-term Return to the Moon, Missions to Mars,” NASA, 8 Nisan 2025, https://www.nasa.gov/missions/artemis/nasas-first-flight-with-crew-important-step-on-long-term-return-to-the-moon-missions-to-mars/.
[11]
Michael Adkison, “Artemis II’s Lunar Mission is Delayed to March After Problems in NASA’s Dress Rehearsal,” Houston Public Media, 3 Şubat 2026, https://www.houstonpublicmedia.org/articles/news/nasa/2026/02/03/542379/moon-nasa-artemis-2-launch-delay/.
[12]
European Space Agency (ESA), “Artemis II,” Science & Exploration, erişim 6 Şubat 2026, https://www.esa.int/Science_Exploration/Human_and_Robotic_Exploration/Orion/Artemis_II
[13]
NASA, “Principles for a Safe, Peaceful, and Prosperous Future in Space (Artemis Accords),” erişim 6 Şubat 2026, https://www.nasa.gov/artemis-accords/.
[14]
European Space Agency (ESA), “Artemis II,” Science & Exploration, erişim 6 Şubat 2026, https://www.esa.int/Science_Exploration/Human_and_Robotic_Exploration/Orion/Artemis_II
[15]
Kathryn Hambleton, “NASA’s First Flight With Crew Important Step on Long-term Return to the Moon, Missions to Mars,” NASA, 8 Nisan 2025, https://www.nasa.gov/missions/artemis/nasas-first-flight-with-crew-important-step-on-long-term-return-to-the-moon-missions-to-mars/.
[16]
Jacinta Bowler, “NASA's Artemis II Moon Mission Delayed to March. Here's What You Need to Know,” ABC News, 4 Şubat 2026, https://www.abc.net.au/news/science/2026-02-04/artemis-2-mission-delayed-hydrogen-leak/106302956/.
[17]
Amy Stamm, “Meet the Crew of Artemis II,” National Air and Space Museum, Smithsonian, 3 Nisan 2023, https://airandspace.si.edu/stories/editorial/meet-crew-artemis-ii.
[18]
Abbey A. Donaldson, “NASA Shares Orion Heat Shield Findings, Updates Artemis Moon Missions,” NASA, 5 Aralık 2024, https://www.nasa.gov/news-release/nasa-shares-orion-heat-shield-findings-updates-artemis-moon-missions/.
[19]
Amy Stamm, “Meet the Crew of Artemis II,” National Air and Space Museum, Smithsonian, 3 Nisan 2023, https://airandspace.si.edu/stories/editorial/meet-crew-artemis-ii.
[20]
Amy Stamm, “Meet the Crew of Artemis II,” National Air and Space Museum, Smithsonian, 3 Nisan 2023, https://airandspace.si.edu/stories/editorial/meet-crew-artemis-ii.
[21]
European Space Agency (ESA), “Artemis II,” Science & Exploration, erişim 6 Şubat 2026, https://www.esa.int/Science_Exploration/Human_and_Robotic_Exploration/Orion/Artemis_II
[22]
Amy Stamm, “Meet the Crew of Artemis II,” National Air and Space Museum, Smithsonian, 3 Nisan 2023, https://airandspace.si.edu/stories/editorial/meet-crew-artemis-ii.
[23]
Abbey A. Donaldson, “NASA Shares Orion Heat Shield Findings, Updates Artemis Moon Missions,” NASA, 5 Aralık 2024, https://www.nasa.gov/news-release/nasa-shares-orion-heat-shield-findings-updates-artemis-moon-missions/.
[24]
Amy Stamm, “Meet the Crew of Artemis II,” National Air and Space Museum, Smithsonian, 3 Nisan 2023, https://airandspace.si.edu/stories/editorial/meet-crew-artemis-ii.
[25]
Amy Stamm, “Meet the Crew of Artemis II,” National Air and Space Museum, Smithsonian, 3 Nisan 2023, https://airandspace.si.edu/stories/editorial/meet-crew-artemis-ii.
[26]
Lee Mohon, “All Engines Added to NASA’s Artemis II Moon Rocket Core Stage,” NASA Missions (blog), 25 Eylül 2023, https://www.nasa.gov/blogs/artemis/2023/09/25/all-engines-added-to-nasas-artemis-ii-moon-rocket-core-stage/.
[27]
Lee Mohon, “All Engines Added to NASA’s Artemis II Moon Rocket Core Stage,” NASA Missions (blog), 25 Eylül 2023, https://www.nasa.gov/blogs/artemis/2023/09/25/all-engines-added-to-nasas-artemis-ii-moon-rocket-core-stage/.
[28]
Lee Mohon, “All Engines Added to NASA’s Artemis II Moon Rocket Core Stage,” NASA Missions (blog), 25 Eylül 2023, https://www.nasa.gov/blogs/artemis/2023/09/25/all-engines-added-to-nasas-artemis-ii-moon-rocket-core-stage/.
[29]
Jason Costa, “Artemis II Wet Dress Rehearsal: Core Stage Slow Fill Begins,” NASA Missions (blog), 2 Şubat 2026, https://www.nasa.gov/blogs/missions/2026/02/02/artemis-ii-wet-dress-rehearsal-core-stage-slow-fill-begins/.
[30]
Jason Costa, “NASA Stacks First Artemis II Segment on Mobile Launcher,” NASA Missions (blog), 20 Kasım 2024,https://www.nasa.gov/blogs/artemis/2024/11/20/nasa-stacks-first-artemis-ii-segment-on-mobile-launcher/.
[31]
Kathryn Hambleton, “NASA’s First Flight With Crew Important Step on Long-term Return to the Moon, Missions to Mars,” NASA, 8 Nisan 2025, https://www.nasa.gov/missions/artemis/nasas-first-flight-with-crew-important-step-on-long-term-return-to-the-moon-missions-to-mars/.
[32]
Lee Mohon, “Six Adapters for Crewed Artemis Flights Tested, Built at NASA Marshall,” NASA, 25 Haziran 2024, https://www.nasa.gov/centers-and-facilities/marshall/six-adapters-for-crewed-artemis-flights-tested-built-at-nasa-marshall/.
[33]
Lee Mohon ve Catherine E. Williams, “Artemis III: NASA’s First Human Mission to Lunar South Pole,” NASA, 12 Ocak 2023, https://www.nasa.gov/missions/artemis/artemis-iii/.
[34]
Deutsches Zentrum für Luft- und Raumfahrt (DLR), “Artemis II – Small German Satellite to Fly to the Moon,” DLR, 18 Eylül 2024, https://www.dlr.de/en/latest/news/2024/artemis-ii-small-german-satellite-to-fly-to-the-moon.
[35]
European Space Agency (ESA), “Artemis II,” Science & Exploration, erişim 6 Şubat 2026, https://www.esa.int/Science_Exploration/Human_and_Robotic_Exploration/Orion/Artemis_II
[36]
Kathryn Hambleton, “NASA’s First Flight With Crew Important Step on Long-term Return to the Moon, Missions to Mars,” NASA, 8 Nisan 2025, https://www.nasa.gov/missions/artemis/nasas-first-flight-with-crew-important-step-on-long-term-return-to-the-moon-missions-to-mars/.
[37]
Abbey A. Donaldson, “NASA Shares Orion Heat Shield Findings, Updates Artemis Moon Missions,” NASA, 5 Aralık 2024,https://www.nasa.gov/news-release/nasa-shares-orion-heat-shield-findings-updates-artemis-moon-missions/.
[38]
Kathryn Hambleton, “NASA’s First Flight With Crew Important Step on Long-term Return to the Moon, Missions to Mars,” NASA, 8 Nisan 2025, https://www.nasa.gov/missions/artemis/nasas-first-flight-with-crew-important-step-on-long-term-return-to-the-moon-missions-to-mars/.
[39]
Kendall Murphy, “Lasers Light the Way for Artemis II Moon Mission,” Exploration & SPACE Communications, 3 Haziran 2021, https://esc.gsfc.nasa.gov/news/Lasers_Light_the_Way_for_Artemis_II_Moon_Mission.
[40]
Michael Adkison, “Artemis II’s Lunar Mission is Delayed to March After Problems in NASA’s Dress Rehearsal,” Houston Public Media, 3 Şubat 2026, https://www.houstonpublicmedia.org/articles/news/nasa/2026/02/03/542379/moon-nasa-artemis-2-launch-delay/
[41]
Michael Adkison, “Artemis II’s Lunar Mission is Delayed to March After Problems in NASA’s Dress Rehearsal,” Houston Public Media, 3 Şubat 2026, https://www.houstonpublicmedia.org/articles/news/nasa/2026/02/03/542379/moon-nasa-artemis-2-launch-delay/.
[42]
Abbey A. Donaldson, “NASA Shares Orion Heat Shield Findings, Updates Artemis Moon Missions,” NASA, 5 Aralık 2024, https://www.nasa.gov/news-release/nasa-shares-orion-heat-shield-findings-updates-artemis-moon-missions/.
[43]
Deutsches Zentrum für Luft- und Raumfahrt (DLR), “Artemis II – Small German Satellite to Fly to the Moon,” DLR, 18 Eylül 2024, https://www.dlr.de/en/latest/news/2024/artemis-ii-small-german-satellite-to-fly-to-the-moon.
[44]
NASA, “Principles for a Safe, Peaceful, and Prosperous Future in Space (Artemis Accords),” erişim 6 Şubat 2026, https://www.nasa.gov/artemis-accords/.
[45]
Deutsches Zentrum für Luft- und Raumfahrt (DLR), “Artemis II – Small German Satellite to Fly to the Moon,” DLR, 18 Eylül 2024, https://www.dlr.de/en/latest/news/2024/artemis-ii-small-german-satellite-to-fly-to-the-moon.
[46]
NASA, “Principles for a Safe, Peaceful, and Prosperous Future in Space (Artemis Accords),” erişim 6 Şubat 2026, https://www.nasa.gov/artemis-accords/.
Henüz Tartışma Girilmemiştir
"NASA Artemis II" maddesi için tartışma başlatın
Artemis Programı
Apollo Programı Sonrası İnsanlı Uzay Uçuşları Bağlamı
Artemis Programının Amaçları
Artemis Görevleri Genel Çerçevesi
Artemis I
Artemis II
Artemis III
Artemis IV ve Devam Eden Görevler
Artemis II Görevinin Kapsamı ve Konumu
Görevin Program İçindeki Rolü
Artemis II’nin Tarihsel Önemi
Görev Profili ve Uçuş Planı
Görev Süresi ve Genel Zaman Çizelgesi
Serbest Dönüş Yörüngesi (Free Return Trajectory)
Ulaşılan Maksimum Mesafe ve Derin Uzay Rekoru
Dünya’ya Dönüş ve Giriş Profili
Atlama Girişi (Skip Entry) Tekniği
Mürettebat
Reid Wiseman
Victor Glover
Christina Hammock Koch
Jeremy Hansen
Kullanılan Uzay Sistemleri
Space Launch System (SLS) Roketi
Genel Teknik Özellikler
Çekirdek Aşama (Core Stage)
RS-25 Motorları
Katı Yakıtlı İticiler (Solid Rocket Boosters)
Üst Kademe Sistemleri
Entegrasyon ve Adaptör Sistemleri
Aviyonik ve Uçuş Kontrol Sistemleri
Orion Uzay Aracı
Orion’un Görevdeki Rolü
Mürettebat Modülü
Avrupa Servis Modülü (ESM)
Yaşam Destek Sistemleri (ECLSS)
Isı Kalkanı ve Atmosfere Giriş Teknolojileri
Manuel Kontrol ve Pilotaj Yetkinlikleri
Haberleşme ve Veri Sistemleri
Geleneksel Haberleşme Altyapısı
Optik Haberleşme Sistemi
Sistem Bileşenleri
Veri Aktarım Kapasitesi
Testler ve Doğrulama Süreçleri
Uçuş Öncesi Testler
Mürettebatlı Sistem Doğrulamaları
Isı Kalkanı Testleri
Yakıt ve Güvenlik Testleri
Fırlatma Takvimi ve Hazırlık Süreci
Planlanan Fırlatma Zamanı
Takvim Güncellemeleri
Operasyonel Hazırlıklar
Artemis II’nin Sonraki Görevlerle İlişkisi
Artemis III’e Etkileri
Ay Yörüngesi Altyapısına Katkısı
Uzun Vadeli Program İçindeki Yeri
Uluslararası İş Birliği ve Program Çerçevesi
Artemis Anlaşmaları
Artemis II Kapsamındaki Uluslararası Katkılar
Artemis Anlaşmaları Kapsamında Taraf Ülkeler